Γιώργος Νανούρης-Στροφοδίνες

Ένας ολόκληρος κύκλος κλείνει για το Γιώργο Νανούρη μετά το τέλος της παράστασης «Στροφοδίνες», που θα ανέβουν στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών στο κτίριο Ε της Πειραιώς 260 στις 20, 21, 22 Ιουνίου. Στην παράσταση 11 στροβιλιστές, με στίχους του Ρουμί, βίντεο και μουσικές της σούφικης παράδοσης μαζί με καινούργιες του Λάμπρου Πηγούνη, θα συνθέσουν την σκηνική πράξη σε σκηνοθεσία Βίκου Ναχμία. Ο Γιώργος Νανούρης μιλάει στο klik.gr για τους στροβιλισμούς αλλά και για τη συνεργασία του με τον Βίκο Ναχμία που πρόσφατα έφυγε από τη ζωή (δες εδώ).  

Στροφοδίνες…  Ναι… «Στροφοδίνες» το έργο ανεβαίνει για τρεις παραστάσεις στα πλαίσια του Φεστιβάλ Αθηνών, 20, 21, και 22 Ιουνίου και είναι όλες ήδη sold out οι παραστάσεις.  Είναι μία παράσταση που επικεντρώνεται στο «χορό των δερβίσηδων», όπως είναι γνωστοί οι στροβιλισμοί. Πρόκειται για μία κλιμακωτά κυκλική κίνηση γύρω από τον άξονα του εαυτού μας… Είναι πράγματι η τεχνική που έχουμε δει όλοι να κάνουν οι δερβίσηδες στην Τουρκία και γενικότερα στην Ανατολή.  Πώς έφτασε στην Ελλάδα αυτή η τεχνική;  Ήρθε στην Ελλάδα από τον Βίκο Ναχμία, ο οποίος απ’ όσο ξέρω ήταν ο μοναδικός άνθρωπος που είχε ασχοληθεί με αυτή την τεχνική. Ήταν δάσκαλος της τεχνικής αυτής. Δυστυχώς μετά από πολύ καιρό μάχης για τη ζωή, ο Βίκος έφυγε από τη ζωή και δεν πρόλαβε να δει την παράσταση. Έφυγε 20 μέρες πριν από την πρεμιέρα της παράστασης. Όλοι θέλαμε πολύ να το προλάβει, να φύγει τουλάχιστον ικανοποιημένος. Παρόλα αυτά, επειδή ίσως διέβλεπε ότι δεν θα προλάβει και θα φύγει πριν, η τελευταία του επιθυμία ήταν να γίνει οπωσδήποτε η παράσταση ό,τι κι αν γίνει. Είναι το τελευταίο δικό του πράγμα. Εγώ ξεκίνησα πριν από 12 χρόνια να ασχολούμαι με τους στροβιλισμούς. Είμαι μέλος σε αυτή την ομάδα από την πρώτη στιγμή που δημιουργήθηκε. Έκτοτε έχουμε κάνει κατά καιρούς διάφορες παραστάσεις σε διάφορους θεατρικούς χώρους. Αυτή η παράσταση θα είναι η τελευταία μας και κλείνει για μένα ένας πάρα πολύ μεγάλος κύκλος, δυστυχώς όχι με τον τρόπο που θα θέλαμε να κλείσει.  Αυτός ο χορός, πέρα από τη σωματική κίνηση, διέπεται και από μία ιδιαίτερη φιλοσοφία… Με έχουν ρωτήσει αρκετές φορές σχετικά με αυτό το θέμα. Δεν έχει βέβαια να κάνει με θρησκευτικό θέμα αυτό που κάνουμε εμείς. Εμείς το κάνουμε καθαρά σαν ένα είδος διαλογισμού, σαν μία άλλη μορφή yoga. Όπως στη yoga με τη βοήθεια διαφόρων πρακτικών οι άνθρωποι διαλογίζονται και καθαρίζουν το μυαλό, εμείς το επιτυγχάνουμε αυτό με το στροβιλισμό. Και ουσιαστικά είναι ο μόνος τρόπος για να καθαρίζει το μυαλό και την ώρα των στροβιλισμών να ξεχνάς τα πάντα και να αφήνεσαι.  Δημιουργεί ένα είδος πνευματικής ανάτασης…  Ναι, δημιουργεί, και από τις παραστάσεις που έχω ήδη συμμετάσχει τόσα χρόνια, έχουμε παρατηρήσει ότι το ίδιο με ένα διαφορετικό τρόπο βέβαια δημιουργεί και στο θεατή.  Υπάρχει δηλαδή διαδραστικότητα με το θεατή;  Ναι πράγματι. Ο θεατής μπαίνει μέσα σε αυτή τη δίνη. Όσο παράξενο του φαίνεται στην αρχή, όσο περνάει η ώρα δέχεται την επίδραση αυτής της τεχνικής. Μπαίνει και ο ίδιος μέσα σε αυτή την κυκλωτική δίνη που δημιουργούμε μπροστά στα μάτια του.  Ποια είναι τα στάδια μέσα από τα οποία εξελίσσεται μέσα στη χορογραφία ο χορευτής;  Θα μιλήσω προσωπικά γιατί η τεχνική αυτή έχει πολύ προσωπικό χαρακτήρα. Στον καθένα δημιουργεί πολύ διαφορετικά πράγματα. Εγώ στην αρχή, όταν ξεκινάω, περνάνε μπροστά από τα μάτια μου τα πάντα. Δηλαδή οι δουλειές μου, τα άγχη μου, οι υποχρεώσεις μου, τα προβλήματά μου… Περνάνε όλα σαν ένας στρόβιλος. Πώς είναι ένας στρόβιλος που παίρνει στη δίνη του σπίτια, ό,τι βρει μπροστά του; Κάπως έτσι είναι το συναίσθημα. Αυτό κρατάει λίγα λεπτά. Μετά από λίγα λεπτά, σταδιακά όπως περνάνε μπροστά από τα μάτια μου, αρχίζουν σιγά σιγά να φεύγουν, να φεύγουν, να φεύγουν, ώσπου καθαρίζει το μυαλό τελείως και πια φεύγεις και χάνεσαι. Αυτό που συμβαίνει στο στροβιλισμό, είναι ότι χάνεις την αίσθηση του χρόνου, όταν καταφέρνεις και συγκεντρώνεσαι, γιατί υπάρχουν και φορές που δεν καταφέρνεις να συγκεντρωθείς. Όταν δεν μπορείς να συγκεντρωθείς σου φαίνεται η μιάμιση ώρα που στροβιλίζεσαι αιώνας. Όταν καταφέρεις και συγκεντρωθείς σου φαίνεται σαν να διαρκεί πέντε λεπτά κι ας έχει περάσει ουσιαστικά μιάμιση ώρα. Υπάρχουν κάποια ιδιαίτερα βήματα ή είναι αυθόρμητο;  Ναι, υπάρχουν τεχνικές, συνδυασμοί με τα πόδια και τα χέρια. Υπάρχει τεχνική που τη μαθαίνεις βέβαια και είναι πολύ κουραστικό να σου πω, γιατί είναι σαν να κάνεις γυμναστική. Ιδρώνεις, κουράζεσαι, γιατί είναι πολλές οι πρόβες και έρχεται η εξάντληση.  Τι σας παρακίνησε να ασχοληθείτε με τους στροβιλισμούς;  Θα σας πω πώς ξεκίνησα. Γνώριζα τον Βίκο Ναχμία και ήξερε για μένα ότι από πάρα πολύ μικρός φοβόμουν και ζαλιζόμουν πολύ στο μύλο που έχει στις παιδικές χαρές και στροβιλίζεται γύρω γύρω. Δεν μπορούσα ποτέ να ανέβω ως παιδί, ούτε στα λούνα παρκ πήγαινα… Γνωρίζοντας αυτή τη φοβία μου ο Βίκος μου πρότεινε: «Γιατί δεν έρχεσαι να δοκιμάσεις να στροβιλιστείς;». Το σκεπτικό του ήταν παρόμοιο με εκείνο της ομοιοπαθητικής, δηλαδή αυτό που φοβάμαι να το κάνω, με στόχο να το εξασκήσω και να ξορκίσω έτσι το φόβο. Φυσικά αντέδρασα έντονα αρχικά και μόνο στην ιδέα, αλλά εκείνος μου πρότεινε να το δοκιμάσω και αν δεν βγει αποτέλεσμα να το αφήσω. Όντως με έπεισε να δοκιμάσω και στην αρχή δεν μου έβγαινε με τίποτα γιατί ζαλιζόμουν τρελά. Αλλά η επιμονή του Βίκου με έπεισε να ξαναδοκιμάσω και τελικά τα κατάφερα.  Ποια είναι τα οφέλη από αυτή τη διαδικασία; Ένα και βασικό: ο στροβιλισμός είναι η μόνη ώρα της μέρας που μπορώ να ξεφύγω από τα πάντα πραγματικά.  Το κάνετε κάθε μέρα; Όχι, τώρα την περίοδο της παράστασης το κάνουμε κάθε μέρα αλλά συνήθως το κάνουμε ανά διαστήματα. Τώρα όμως δυστυχώς θα τελειώσει. Δυστυχώς με το θάνατο του Βίκου κλείνει για πάντα αυτός ο κύκλος. Δεν θα μπορέσω να το ξανακάνω ποτέ.  Αν θέλει κάποιος να ασχοληθεί με το στροβιλισμό, πού μπορεί να απευθυνθεί; Ο Βίκος ήταν ο μοναδικός, νομίζω, που δίδασκε αυτή την τεχνική.