Έγκλημα στο Όριεν Εξπρές | Δεν υπάρχουν εγκληματίες εδώ. Υπάρχουν άνθρωποι που αξίζει να γιατρευτούν…

Η χαρισματική Άγκαθα Κρίστι, έπλασε μέσα στον κοσμοπολιτισμό της, έναν εκπληκτικό λογοτεχνικό χαρακτήρα. Το δαιμόνιο Πουαρό- τον  παχουλό κι εγωπαθή Βέλγο ντετέκτιβ.  Έναν τύπο από την Continent, όπως υποτιμητικά αποκαλούν οι συμπατριώτες της την ηπειρωτική Ευρώπη, τον οποίο επιβάλει ως εθνικό ήρωα στη Μεγάλη Βρετανία.

Το “’Εγκλημα στο Orient Express” είναι ένα από τα πλέον διάσημα και συναρπαστικά μυθιστορήματα μυστηρίου, που περιστρέφεται γύρω από τις προσπάθειες του Ηρακλή Πουαρό να λύσει μια υπόθεση δολοφονίας πάνω στο διάσημο τρένο. 

Το Οrient Express (Ταχεία της Ανατολής) ήταν το πρώτο διηπειρωτικό τρένο της Ευρώπης που έκανε τη διαδρομή των 2.740 χιλιομέτρων από και μέχρι την Κωνσταντινούπολη, με ενδιάμεσες σύντομες στάσεις και ταυτίστηκε με την ταξιδιωτική πολυτέλεια.Το 1977 οι τακτικές υπηρεσίες του σταμάτησαν. Αυτό ήταν λογικό καθώς δεν μπορούσε να αντεπεξέλθει τον ανταγωνισμό με το αεροπλάνο.

Ήταν το 1974 η τελευταία φορά που το μοιραίο τρένο ταξίδεψε στο σινεμά, με το “΄Εγκλημα στο Orient Express” του Σίντνεϊ Λουμέτ, με τον Αλμπερτ Φίνεϊ στο ρόλο του Ηρακλή Πουαρό,τη Λορίν Μπακόλ στο ρόλο της Χάμπαρντ και τους Βανέσα Ρεντγκρέιβ, Ινγκριντ Μπέργκμαν, Σον Κόνερι, Ζακλίν Μπισέ και Αντονι Πέρκινς. Όλοι μάζι συνθέτουν ένα υπέρλαμπρο καστ από υπόπτους… Ο Ντέιβιντ Σάτσετ υποδύεται τον διάσημο Βέλγο ντετέκτιβ, σε όλες τις τηλεοπτικές μεταφορές των έργων της Αγκάθα Κρίστι τη δεκαετία του ’70, συμπεριλαμβανομένου και του συγκεκριμένου έργου. Δικαίως, λοιπόν, η ταινία λαμβάνει έξι οσκαρικές υποψηφιότητες- μεταξύ των οποίων Α’ ανδρικού ρόλου για τον Άλμπερτ Φίνεϊ στο ρόλο του Ηρακλή Πουαρό. Τελικά κερδίζει το βραβείο Β’ γυναικείου ρόλου για την ερμηνεία της Ίνγκριντ Μπέργκμαν.

Σήμερα, 23 χρόνια αργότερα, είναι σειρά του Κένεθ Μπράνα να φορέσει το διάσημο μουστάκι του επιθεωρητή και να αναπαράγει με εξαιρετική επιτυχία το χρονικό της υπόθεσης, δημιουργώντας έτσι ένα υπέροχο remake της παλιάς εμβληματικής ταινίας. Δίπλα του έχουμε ένα καστ αρκετών διάσημων ηθοποιών, ο Τζόνι Ντεπ, η Μισέλ Φάιφερ, η Τζούντι Νεντς, η Πενέλοπε Κρουζ, η Βίλεμ Νταφόε.

Ο Μπράνα πρέπει να πω ότι με εντυπωσίασε τόσο με τη σκηνοθεσία της ταινίας όσο και με τη θεατρικότητά του.

Προσδίδει κάτι το ιδιαίτερο στην ιστορία και στην παρουσίασή της. Η κινηματογράφιση είναι αρκετά μοντέρνα και δεν λείπουν τα “παιχνίδια” με την κάμερα.

Προτιμώ, όμως,  να μην σταθώ στο τεχνικό κομμάτι της ταινίας, καθώς δεν είμαι κριτικός κινηματογράφου.

Αυτό που με απασχόλησε άλλωστε περισσότερο στην εν λόγω ιστορία, είναι τα μηνύματα που πήρα από αυτήν.

Ξεκινώντας να γράφω αυτό το κείμενο αναρωτιόμουν αν πρέπει να σας αποκαλύψω τί πραγματικά συμβαίνει στην υπόθεση. Ποιός ο ένοχος, ποιός ο εγκληματίας; Ο ντετέκτιβ Πουαρό, καλείται να λύσει το μυστήριο κι έρχεται αντιμέτωπος με την ίσως πιο σπάνια περίπτωση εγκλήματος που υπάρχει. ‘Ερχεται, λοιπόν, σαν δικαστής που πρέπει να αποφασίσει…

Είναι όμως κάποιες περιπτώσεις που αυτό που κυριαρχεί δεν είναι ο φόνος αυτός καθ’αυτός, αλλά η “ρωγμή της καταστραμένης ψυχής” όπως πολύ σωστά λέει ο Πουαρό. Η ζυγαριά της δικαιοσύνης μπορεί να μη γέρνει πουθενά… Να μην υπάρχει το σωστό ή το λάθος…

Καταλαβαίνω πως τα λόγια μου είναι αρκετά αινιγματικά για όποιον δεν έχει δει το “Έγκλημα στο Όριεν Εξπρες”… Πιστέψτε με, δεν είναι μία ακόμα ταινία… Άλλωστε δεν είναι τυχαίο ότι πρόκειται ένα από τα πιο επιβλητικά μυθιστορήματα στην ιστορία, με μηνύματά του αποτελούν τροφή για σκέψη.

Έχετε άραγε σκεφτεί ότι η εκδίκηση και η δικαιοσύνη μπορούν να ταυτιστούν; ‘Η ότι μπορεί να μην υπάρχουν εγκληματίες σε ένα φόνο, αλλά άνθρωποι που αξίζει να γιατρευτούν;..Η απάντηση στο συναρπαστικό τέλος της ταινίας που αποτελεί και τροφή για σκέψη. Είναι άλλωστε και το ερώτημα που βασάνισε προφανώς τον Έρικ Μπράνα ως σκηνοθέτη της ταινίας, αλλά και την Αγκάθα Κρίστι που έγραψε το μυθιστόρημα. Και είναι είναι ερώτημα που δυνητικά θα μπορούσε να μας απασχολήσει όλους ακόμη και όταν δεν αναφέρεται σε εμάς, μια και κατά κάποιο τρόπο καθορίζει στην συνολική ηθική μιας κοινωνίας. Αν δηλαδή ένας κατά σύστημα εγκληματίας σκοτώσει ένα αθώο πλάσμα και αυτό το γεγονός με την σειρά του οδηγήσει στον θάνατο τα κοντινά του πρόσωπα -εξ αιτίας της τραγωδίας που πυροδοτεί – και αυτό το συνδυαστικό γεγονός καταστρέψει τις ζωές ακόμη περισσότερων ανθρώπων, μέχρι που αναγνωρίζουμε το δικαίωμα της αυτοδικίας στους παθόντες, αν ο θύτης καταφέρνει να ξεφύγει από την Δικαιοσύνη; Στην Δύση έχουμε αναγνωρίσει αυτό το δικαίωμα μόνο στην κρατική Δικαιοσύνη και αυτό είναι σωστό αν δεν θέλουμε να είμαστε ζούγκλα. Τι γίνεται όμως όταν η Δικαιοσύνη δεν θέλει ή δεν μπορεί να παρέμβει. Γιατί όλοι ξέρουμε πως και η Δικαιοσύνη δεν είναι ούτε υπεράνω κριτικής, ούτε και όσο “τυφλή” θα έπρεπε να είναι και συχνά κάνει τα “στραβά μάτια” όταν αυτό βολεύει.

Ο Ηρακλής Πουαρό του Κένεθ Μπράνα αναλαμβάνει να μας δώσει αριστοτεχνικά την απάντηση.