Γιώτα Κουνδουράκη: New age σκηνοθέτις

Συναντηθήκαμε κάπου έξω. Με πλησιάζει χαμογελώντας. Η εμφάνισή της και το χαμόγελό της θα ταίριαζαν περισσότερο σε μικρό κοριτσάκι… Αυτό είναι άλλωστε που κάνει τους ανθρώπους να μη γερνάνε… η παιδική τους ψυχή… newage σκηνοθέτις σκέφτηκα. Ξαφνικά ένιωσα μεγάλη χαρά που θα τη γνώριζα επιτέλους! Δεν ήξερα από πού να αρχίσω. Είχα δει και πρόσφατα την τελευταία παράσταση που εχει κάνει και είχα μείνει άφωνη από την τόσο πλούσια μοντέρνα σκηνοθεσία σε ένα μονόλογο.

Έτσι διάλεξα να ξεκινήσουμε από εκεί…

Πώς καταλήξατε στο έργο ««Η μάνα της Αντίστασης – Λέλα Καραγιάννη»;

Η Μαίρη Βιδάλη με πήρε τηλέφωνο και μου ζήτησε να τη σκηνοθετήσω. Είχε δει τον «Αναρχικό τραπεζίτη» του Φ.Πεσσοα που είχα κάνει πέρσι. Δεν είχε τύχει να έχουμε συναντηθεί ξανά. Μου έστειλε το έργο. Με ενθουσίασε.

Κι έτσι θελήσατε να το σκηνοθετήσετε…

Ναι! Θέλησα να αναδείξω τη ζωή μιας ξεχωριστής γυναίκας! Η Λέλα υπήρξε μια γυναίκα όμορφη, ερωτική, σύζυγος, μητέρα και αρχηγός της αντίστασης! Θα μπορούσα να πω πως ήταν η γυναίκα των αρωμάτων… Η αιώνια γυναίκα… γήινη, δυνατή, ηρωίδα! Υπήρξαν πολλές τέτοιες γυναίκες, τις οποίες δυστυχώς έθαψε η ιστορία.

Πώς ήταν η συνεργασία σας με τη κ. Βιδάλη;

Εξαιρετική. Με εμπιστεύτηκε και λειτούργησε μαζί μου με δημιουργική αρμονία. Την πρώτη μέρα που συναντηθήκαμε της είπα « Θα κάνω μια αφαιρετική σκηνοθεσία. Θέλω μια άδεια σκηνή και εσύ δε θελώ να παίξεις τη Λέλα. Θέλω να γίνεις η Λέλα, να γεμίσεις το χώρο! Στις πρόβες θα είμαστε τρεις : εγώ, εσύ και η Λέλα Καραγιάννη!», με κοίταξε με τα υπέροχα μάτια της ορθάνοιχτα και συμφώνησε.   

Η σκηνοθεσία σας στη Λέλα, είχε πολύ έξυπνα σημεία και δύσκολα. Είναι ένα έργο που από την αρχή μέχρι το τέλος δημιουργεί και μεταφέρει εικόνες στο κοινό. Ιδιαίτερα οι σκηνές με τα μαρτύρια ήταν ανατριχιαστικές και πολύ έντονες. Και όλα αυτά μέσα άπο ένα μονόλογο… Πώς δουλεύτηκε όλο αυτό;

Ξέρω ακριβώς τι θέλω από τον ηθοποιό μου. Με το που διάβασα το έργο, το είχα φτιάξει και στο μυαλό μου. Η σκηνοθεσία για μένα είναι εύκολη… το δύσκολο είναι να βάλω τον ηθοποιό στο όραμά μου, να τον στρατεύσω! Και δουλεύω πάντα ερωτεύμενη με τους ηθοποιούς μου! Θεωρώ τη Μαίρη ένα από τα πιο έξυπνα και ταλαντούχα πλάσματα που εχω γνωρίσει!

Δουλεύετε με συγκεκριμένο τρόπο μια σκηνοθεσία;

Δουλεύω με ιδιαίτερη μέθοδο που έχω επεξεργαστεί πολλά χρόνια. Κάνω ενεργειακό θέατρο. Έχω παρακολουθήσει σεμινάρια βιοενέργειας, ψυχολογία κίνησης και διδασκαλίας ηθοποιού, στην Ελλάδα και την Αγγλία. Δεν σταμάτησα ποτέ να δουλεύω σαν δασκάλα θεάτρου,  κατά τη διάρκεια των 16 χρόνων που απείχα σαν ηθοποιός από το θέατρο. Σταμάτησα για προσωπικούς λόγους μετά από μία διαδρομή κάποιων ετών στο εθνικό αλλά και στο ελεύθερο.

Αφήσατε το θέατρο 16 χρόνια;

Για να μεγαλώσω το γιο μου… Και τότε ήμουν στο ανέβασμα της καριέρας μου. Ήταν μια συνειδητή απόφαση να πάρω αυτό το ρίσκο. Το να μεγαλώνεις ένα παιδί είναι δύσκολο. Είναι ένας αγώνας μεταξύ του εγώ σου και ενός νέου πλάσματος. Το εγώ σε μενα μπήκε  σε δεύτερη μοίρα. Ωρίμασα, μεταλλάχθηκα και τελικά νιώθω ότι ήταν ένα μεγάλο συν στη ζωή μου.

Άρα σταματήσατε επαγγελματικά το θέατρο όχι όμως και προσωπικά…

χαχαχα!!! Κάποτε ο Κώστας Βουτσάς μου είχε πει « Εσύ μπορείς να θέλεις να αφήσεις το θέατρο, αυτό θα σε αφήσει; » Κατά τη διάρκεια της αποχής μου έγραψα και κάποια θεατρικά.  Ένας άνθρωπος που έχει έμπνευση, όπου και να τον κλείσεις θα εμπνευστεί.

Γυρίσατε λοιπόν με επιπλέον γνώσεις! Και μόλις γυρίσατε… πόσο δύσκολο ήταν να σας ξαναθυμηθούν;

Γύρισα σα σκηνοθέτις… με θυμόντουσαν σαν ηθοποιό!

Σας αποδέχτηκαν εύκολα;

Είναι δύσκολο να είσαι γυναίκα, σύζυγος, και σκηνοθέτις… και το φυζικ μου επίσης δεν έπειθε… έτσι τους έπεισα με τη δουλειά μου. Δε μου φαίνεται αλλά ανήκω στους πολεμιστές. Τίποτα δεν αφήνω στην τύχη! Είμαι επίμονη και πεισματάρα! Χαίρομαι όταν βλέπουν τις παραστάσεις μου άλλοι συνάδελφοι και επικροτούν τη δουλειά μου στο τέλος! Και μάλιστα συνάδελφοι που εκτιμώ και σέβομαι ιδιαίτερα.

Γιατί γυρίσατε σα σκηνοθέτις και όχι σαν ηθοποιός;

Είμαι γεννημένη σκηνοθέτις. Σκηνοθετώ από 5 ετών… σκηνοθετούσα στην αυλή του σπιτιού μου για ένα πενηνταράκι εισιτήριο. Είχα φτιάξει δικό μου θεατράκι. Έκανα ακόμα και θέατρο σκιών. Μάζευα ρούχα, παππούτσια, ό,τι έβρισκα και έβαζα τα παιδάκια να παίζουν. Είχα φανατικό κοινό από όλες τις γειτονιές .

Σπουδάσατε όμως ηθοποιός, σωστά;

Ήθελα να σπουδάσω σκηνοθέτις. Δεν υπήρχε τέτοια σχολή τότε. Έτσι τελείωσα την Ανώτερη Σχολή Λαικού Πειραματικού Θεάτρου του Λεωνιδα Τριβιζά  και αργότερα έκανα μεταπτυχιακά σεμινάρια Summer School foractors στο Λονδίνο, όπου και ασχολήθηκα με άγγλους σύγχρονους συγγραφείς τον Beckett και τον Pinter. Καθώς και με τη ψυχολογία της κίνησης  στο DramaCenter.

Κωμωδία: Θα σκηνοθετούσατε;

Αυτή τη στιγμή γράφει ένας γνωστός συγγραφέας μια αντιεπιθεώρηση κωμωδία, την οποία σκέφτομαι να σκηνοθετήσω του χρόνου.

Ποιο είναι πιο δυσκολο; Δράμα ή κωμωδία;

Το ίδιο έυκολα και τα δύο! Γελάω και κλαίω το ίδιο εύκολα!

Σε ποια δουλειά σας έχετε θαυμάσει τον εαυτό σας;

Στο ΘΗΛΥ ANIMADEVI, το οποίο ήταν μια σπουδή στην αρχαία τραγωδία μέσα από σύνθεση κειμένων.

Αρχαία τραγωδία… ;

Η πρώτη μου επαφή με το αρχαίο θέατρο άσκησε φοβερή επιρροή πάνω μου. Τη πρώτη μου φορά που έπαιξα ως ηθοποιός, πάτησα την ορχήστρα της Επιδαύρου –  χορός στις Φοίνισσες του Ευριπίδη. Ψάρι στα βαθιά νερά… έλεγα και λίγο κείμενο… Οι δάσκαλοι μου με έσπρωχναν στη σκηνή αλλά εγώ ήθελα να γίνω σκηνοθέτις.

Μπράβο λέτε;

Μπράβο λέω!

Όχι στους συνεργάτες σας… στον εαυτό σας!

Είμαι ξινή και ποτέ ικανοποιημένη με τη δουλειά μου! Δε με φοβίζει καμία κριτική γιατί η δική μου θα είναι η χειρότερη. Δε λέω μπράβο στον εαυτό μου! Βάζω τον πήχη ψηλά! Και ανεβαίνει συνέχεια… δεν υπάρχει ολοκλήρωση της πορείας, είναι συνεχόμενη. Αυτό δε σημαίνει πως δεν στηρίζω τον εαυτό μου, απλά δεν επαναπάυομαι.

Πέρα από τη Λέλα Καραγιάννη, ετοιμάζετε κάτι άλλο για φέτος;

Πρόκειται να κάνω μια συνεργασία εξαιρετικά ενδιαφέρουσα αλλά και παράτολμη, να συν-σκηνοθετήσω. Όλα όσα έχω κάνει μέχρι τώρα λίγο ή πολύ έχουν ένα ιδιαίτερο ρίσκο.  Από τον ΝΑΟ ΤΟΥ ΝΕΑΡΟΥ ΔΑΣΟΥΣ – μια παρασταση που έκανα παλιότερα με μοναχούς Σαολιν -, μέχρι τη διασκευή και σκηνοθεσία του φιλοσοφικού δοκιμίου του Φ. Πεσσόα ΑΝΑΡΧΙΚΟΣ ΤΡΑΠΕΖΙΤΗΣ . Τώρα, λοιπον, θα τολμήσω να συνυπάρξω ισότιμα με έναν πολύ μεγάλο σκηνοθέτη… Δεν μπορώ όμως να πω περισσότερα μέχρι να βγουν τα επίσημα δελτία τυπου.

Επίσης, είναι σε εξέλιξη και ένα σεμινάριο αρχαίας τραγωδίας με ερασιτέχνες και νέους ηθοποιούς που θα ολοκληρωθεί το καλοκαίρι.

Πόσο δύσκολο είναι να δουλεύετε με ερασιτέχνες; Πιο δύσκολο από ότι με επαγγελματίες;

Τον ηθοποιό – είτε ερασιτέχνης, είτε επαγγελματίας -, τον πλησιάζεις πάνω από όλα χωρίς αντιπαράθεση, με πνεύμα συνεργασίας και πολλή κατανόηση. Ο ηθοποιός είναι ένα παιδί. Αν σε εμπιστευτεί, όλα κυλούν ομαλά! Τον διδασκείς και σε διδασκεί.

Διδάσκω είκοσι χρόνια και εκείνο που κατάλαβα είναι ότι είμαι δασκάλα, γιατί δεν έπαψα ποτέ να είμαι μαθήτρια και ούτε θα πάψω. Με στενοχωρεί πολύ όταν βλέπω να υπάρχει κακομεταχείριση ως προς τον ηθοποιό.

Η οποία οφείλεται… ;

Στην έλλειψη έμπνευσης. Ενας σκηνοθέτης χωρίς έμπνευση, αναγκάζεται να τοποθετήσει όλο το βάρος της δημιουργίας στον ηθοποιό.Αυτό γίνεται συχνά δυστυχώς και βλέπεις ηθοποιούς στη σκηνή να προσπαθούν να σώσουν τη κατάσταση.

Πείτε μου κάτι για εσάς με το οποίο θα θέλατε να κλείσουμε… Κάποιο μότο σας – αν έχετε!

Πιστεύω σε αυτό που έλεγαν και οι αρχαίοι: νους υγιής εν σώματι υγιεί! Είμαι άνθρωπος της αρμονίας…

Αυτό φαίνεται εξάλλου και από εσάς την ίδια!