Μαραθώνιος: Terra Incognita
Έχουν περάσει 3 εβδομάδες, μαζί έχει περάσει, σχεδόν, και ο πόνος. Τι έχει μείνει; Ακόμα προσπαθώ να το καταλάβω.
Έχουν περάσει 5 χρόνια από τότε που ήμουν ένας υπέρβαρος καπνιστής.
Ένα πράγμα μπορώ να πω με σιγουριά. Αρκεί να είμαι υγιής και την δύναμη να το ξανακάνω θα την βρίσκω κάθε φορά. Όχι κατ’ ανάγκη την σωματική δύναμη. Αυτήν την δύναμη ορισμένοι την έχουν περισσότερη, κάποιοι από εμάς την έχουμε σε μικρότερες δόσεις. Μιλάω για την δύναμη της ψυχής που κανείς δεν περιμένει ότι έχει μέσα του.
Ο Μαραθώνιος, η κλασσική διαδρομή, χρειάζεται αρκετή και το κατάλαβα από πρώτο χέρι.
Την άνοιξη πήρα την απόφαση, πολύ χαλαρά, να δηλώσω συμμετοχή στον Μαραθώνιο της Αθήνας. Νέος δρομέας, εντελώς ερασιτέχνης στην προσέγγισή μου. Το αποτέλεσμα ήταν ένας τραυματισμός που τις συνέπειές του τις πληρώνω ακόμα. Με την χαλαρότητα αυτή άρχισα να κάνω σχέδια για την προετοιμασία μου. Είχα μπροστά μου αρκετούς μήνες για να αναρρώσω από τον τραυματισμό και να προπονηθώ μέχρι τον Νοέμβριο.
Είχα ζηλέψει αυτούς τους 65άρηδες ή 70άρηδες έμπειρους μαραθωνοδρόμους με την πέτσινη, ηλιοκαμένη επιδερμίδα. Και ήθελα να γίνω σαν αυτούς.
Ανάρρωση, προπόνηση, διατροφή, ψυχολογική προετοιμασία, πειθαρχία. Φίλοι και γνωστοί σχεδίαζαν και αυτοί. Άλλοι πιο έμπειροι, άλλοι λιγότερο. Άλλοι σχεδόν επαγγελματίες, και άλλοι για την χαρά μιας – καλής – συμμετοχής.
Τι θα μπορούσε να πάει στραβά;
Όλα.
Επί έξι μήνες όλα πήγαν στραβά. Δεν νομίζω ότι υπήρξε κάτι να με βοηθήσει να συγκεντρωθώ στην προπόνηση. Έξι μήνες δοκιμασίας.
….
Το πρωί της 8ης Νοεμβρίου ξύπνησα κατά τις 4:30.
Είχα το πρωινό μου σχεδόν έτοιμο από το προηγούμενο βράδυ. Ελαφρύ πρωινό, με υδατάνθρακες, κλπ. Ότι γράφουν τα βιβλία και όλα τα προπονητικά προγράμματα. Θα έπρεπε να φάω λίγες ώρες πριν, για να μην είμαι λέει βαρύς στον αγώνα.
Δεν κατέβαινε τίποτα. Λες και είχε κλείσει ο οισοφάγος μου. Ούτε νερό δεν μπορούσα να πιώ. Μετά βίας ήπια μισή κούπα καφέ και έφαγα λίγες μπουκιές ψωμί με μέλι, και πήρα μαζί μου μια χούφτα ξηρούς καρπούς μήπως και κατάφερνα να τους φάω στο πούλμαν από την Κατεχάκη μέχρι την αφετηρία.
Πως έφτασα στην αφετηρία δεν ξέρω. Εκτός από τον πόνο στο γόνατο που έκανα ότι δεν υπήρχε, το ασήκωτο βάρος του προηγούμενου εξαμήνου σχεδόν λύγιζε τους ώμους μου.
Τα προπονητικά μου σχέδια πήγαν περίπατο από τις τεράστιες αλλαγές στην ζωή μου. Η ψυχολογική μου προετοιμασία κουρελιάστηκε. Πέρυσι ένας άγνωστος δρομέας στο 10αρι της ίδιας διοργάνωσης – είχαμε πιάσει ψιλή κουβεντούλα περιμένοντας την εκκίνηση – μου είχε πει «…φίλε αν έχεις προβλήματα, μην τρέξεις καλύτερα μαραθώνιο…». Το είχα ξεχάσει, και μου ξαναήρθε στην μνήμη περιμένοντας για την εκκίνηση του μαραθωνίου ένα χρόνο αργότερα.
Δεν θα έλεγα ότι ξεκίνησα με τις καλύτερες προϋποθέσεις.
Άγχη, ανατροπές, απώλειες, αγωνίες, πόνος στο σώμα και την ψυχή.
…
Στις αρχές Οκτωβρίου είχα καταλήξει ότι θα ήταν καλύτερα να μην τρέξω τον μαραθώνιο. Θα έτρεχα με λίγους καλούς φίλους, την δρομική μου παρέα, το 10άρι, θα περνούσα καλά, ξεκούραστα, μπορεί να έκανα και καλό χρόνο. Ο τραυματισμός μου δεν θα προλάβαινε να με ενοχλήσει στην μικρότερη, αλλά και πάλι απαιτητική απόσταση. Όλα καλά. Και έτσι παραιτήθηκα και συνέχισα να προπονούμαι χωρίς να πιέζομαι.
Ο Norman είναι ένας καινούργιος συνάδελφος, 51 ή 52 ετών, με 28 μαραθωνίους στα πόδια του και άλλους 3 ultra-marathons. Με αυτόν συζητούσα την προσπάθειά μου, και μου έδινε συμβουλές τους τελευταίους μήνες.
Όταν του είπα για την απόφασή μου να μην τρέξω, με ρώτησε γιατί. Πονάω του είπα. Πονάει το γόνατό μου. Τρέχω. Βγάζω τα χιλιόμετρα αλλά ο πόνος είναι εκεί. Πονάει όσο τρέχω. Φεύγει, σαν να μην ήρθε ποτέ όταν σταματάω το τρέξιμο. Τι μου συμβαίνει; Αναρωτιόμουν.
Με κοιτάει και με Βρετανικό φλέγμα μου απαντάει:
«My friend, it’s supposed to hurt…»
Εκείνη την στιγμή άλλαξαν τα σχέδιά μου. Το πήρα απόφαση για μία ακόμα φορά.
Σε όσους μιλάω για την εμπειρία μου, λέω ψέματα ότι κάπου στο 17ο χλμ. άρχισα να πονάω. Αυτό για να μην με ζαλίζουν. «Μα καλά τραυματίας πήγες να τρέξεις;». Η αλήθεια είναι ότι ούτε το ζέσταμα δεν κατάφερα να κάνω χωρίς πόνο. Ξέρω ότι δεν έπρεπε να έχω τρέξει.
Ξεκίνησα όπως όπως, σχεδίασα να περπατήσω κάποια χιλιόμετρα στις ανηφόρες. Θα έκανα και δυο τρεις στάσεις αν χρειαζόταν στους σταθμούς του ΕΚΑΒ. Τα πρώτα 10 χλμ. βγήκαν νεράκι. Ο ημιμαραθώνιος βγήκε. Ο πόνος είχε όμως γιγαντωθεί.
Εκεί έσβησαν όλα.
Όσα μου έλεγαν και όσα διάβαζα για θετικές σκέψεις που πρέπει να κάνεις για να ανταπεξέλθεις, όλα πετάχτηκαν στα σκουπίδια.
Terra incognita.
Είχα μπει σε άγνωστα μονοπάτια. Δεν είχα ξανατρέξει τέτοιες αποστάσεις. Είχα όμως προσομοιώσει με το μυαλό μου σχεδόν κάθε χιλιόμετρο της διαδρομής. Είχα προγραμματίσει μεθοδικά μέχρι και τις «θετικές μου σκέψεις». Είπα ότι δεν θα είχα μαζί μου μουσική για να μπορώ να λειτουργήσω με το μυαλό.
Το αποτέλεσμα; Τίποτα δεν μπορούσε να με προετοιμάσει για αυτό.
Το απόλυτο κενό.
Με τον πόνο να μου έχει αγκυλώσει το γόνατο, να μου διαπερνάει το μυαλό, και με την συνειδητοποίηση ότι είχα χάσει την περιφερειακή μου όραση, όχι παθολογικά, έβλεπα μόνο μπροστά, σταμάτησα να σκέφτομαι. Μπήκα τον ρυθμό. Μπήκα σε ένα τούνελ δεν μου έδινε κανένα ερέθισμα. Ήταν σκοτεινό, με μία και μόνο έξοδο. Στο Καλλιμάρμαρο.
Στα Αγγλικά το λένε «in the zone».
Δεν υπήρχαν θετικές σκέψεις. Δεν υπήρχαν αρνητικές σκέψεις. Δεν υπήρχαν σκέψεις. Δεν υπήρχε σχέδιο. Μόνο πόνος και ρυθμός. Εσωτερικός ρυθμός. Ο ρυθμός του μετρονόμου. Αυτός που έχουν οι ασκητές, οι γκουρού του διαλογισμού. Αυτός ο ρυθμός.
Καμία σκέψη.
Είσαι μόνο εσύ και ο εαυτός σου. Ο καλύτερος εαυτός σου, καθαρός και δυνατός, ανίκητος.
Δεν τρέχεις. Μεταφέρεσαι.
Με αυτό τον ρυθμό έφτασα στα όρια της Αθήνας, πέρασα την Κατεχάκη, κόντεψα να κάνω εμετό από την φασαρία που έκαναν τα τύμπανα που σε υποδέχονται στην πόλη, και συνέχισα με όση δύναμη μου είχε μείνει.
Τελευταία 4 χιλιόμετρα.
Ένιωθα ότι έτρεχα σαν τον άνεμο ενώ τώρα καταλαβαίνω ότι κούτσαινα πάρα πολύ άσχημα. Απλά κούτσαινα με ταχύτητα.
Δεν ήμουν ούτε ο καλύτερός μου εαυτός, ούτε καθαρός. Κέρδιζα τη μάχη με την διαδρομή ύπουλα, με πείσμα. Έβγαινα νικητής και ήμουν βρώμικος από τον μπουχό της μάχης. Δεν ήμουν ο καλύτερός μου εαυτός, αλλά είχα νικήσει.
Ο τερματισμός του μαραθωνίου στο Καλλιμάρμαρο είναι ίσως από τις πιο δυνατές εμπειρίες που μπορεί να έχει κανείς. Είναι μία εμπειρία που δεν χρειάζεται εργαλεία, άλλους ανθρώπους, φτιαχτά ερεθίσματα, ναρκωτικά ή άλλες ουσίες. Δεν έχει σημασία να περιγράψω πως ήταν για εμένα, πως ένιωσα. Για τον καθένα είναι διαφορετικό.
Απλά τερμάτισα, και μου πήρε αρκετή ώρα να το συνειδητοποιήσω. Νομίζω ήταν όσο ήμουν ανάσκελα, για πόση ώρα δεν ξέρω, στο γκαζόν απέναντι από το Ζάππειο. Τερμάτισα.
Θα το ξανακάνω.
Μήπως οι έξι μήνες δοκιμασίες τελικά με προετοίμασαν τόσο ώστε να μπορέσω να τρέξω και να τερματίσω;
Σε όποιον το σκέφτεται και δεν το έχει πάρει ακόμα απόφαση το συνιστώ ανεπιφύλακτα.
Προς το παρόν ξεκουράζομαι.
It’s supposed to hurt.
Τ. Μ.