Fuel Pass-ατέμπος

Μπροστά στο τίποτα καλό είναι και το καθόλου. Εντάξει, ας μην είμαι εντελώς αχάριστη, σβήνω τη λέξη «καθόλου» και βάζω στη θέση της το «ελάχιστο». Μπροστά στο τίποτα, λοιπόν, καλό είναι και το ελάχιστο, όπου ελάχιστο βάλε το Fuel Pass, ένα από τα μέτρα που εξαγγέλθηκαν για να απαλύνουν τις επιπτώσεις της ενεργειακής κρίσης στις τσέπες μας. Όχι να τις λύσουν, μην τρελαθούμε κιόλας. Ποιο μέτρο λύνει προβλήματα από τη ρίζα σ’ αυτή τη χώρα; Τα περισσότερα χαϊδεύουν τα αφτιά μας με λίγη επικοινωνιακή φροντίδα που κάνει την τρίχα τριχιά.

Τι είναι το Fuel Pass

Πρόκειται για μια οικονομική ενίσχυση που δίνεται απευθείας στους πολίτες για να καλύψουν μέρος του κόστους καυσίμων. Με απλά λόγια, το κράτος σου επιστρέφει ένα μικρό ποσό χρημάτων για τη βενζίνη που έτσι κι αλλιώς πληρώνεις και μάλιστα όλο και ακριβότερα, σαν να συμμετέχεις σε κάποιο παιχνίδι με κόνσεπτ «πόσο θα φτάσει σήμερα και πόσα εγκεφαλικά θα πάθεις». Η ενίσχυση δίνεται είτε μέσω ψηφιακής κάρτας είτε απευθείας στον τραπεζικό λογαριασμό, με τα ποσά να διαφέρουν ανάλογα με την περίοδο εφαρμογής και κάποια εισοδηματικά κριτήρια.

Ας το κάνουμε πιο συγκεκριμένο, γιατί εκεί φαίνεται και η ουσία, και μαζί της και η αναλογία. Αν ένας πολίτης ξοδεύει περίπου 100 ευρώ τον μήνα για καύσιμα, ποσό σχεδόν αισιόδοξο με τις σημερινές τιμές και τις ανάγκες μετακίνησης, το Fuel Pass του επιστρέφει ένα μικρό μέρος αυτής της δαπάνης. Αν, για παράδειγμα, η επιδότηση αντιστοιχεί περίπου σε 20 με 30 ευρώ τον μήνα, τότε μιλάμε για μια μερική ανακούφιση της τάξης του 20%-30% στο καλύτερο σενάριο. Δηλαδή, από τα 100 ευρώ που φεύγουν, τα 70-80 παραμένουν δικά σου έξοδα. Το καταλαβαίνει και η γατούλα που κάνει νιάου νιάου στα κεραμίδια, ότι η βενζίνη συνεχίζει να της κοστίζει, απλώς τώρα θα παίρνει κι ένα ψιχουλάκι πίσω.

Πρέπει να χαρώ εγώ τώρα;

Το Fuel Pass παρουσιάστηκε με τη βοήθεια της κατάλληλης αφήγησης σαν μια ουσιαστική παρέμβαση. Στην πράξη, όμως, θυμίζει περισσότερο εκείνη τη στιγμή που αγοράζεις καλλυντικά αξίας εκατό ευρώ και στο ταμείο σου δίνουν δώρο το φτηνότερο του φτηνότερου Έχεις πάρει δηλαδή σέρουμ του πανακρίβου, μάσκα του πανακρίβου, κραγιόν του πανακρίβου και μια ταπεινή κρέμα χεριών, και αυτή θα σου δώσουν δωρεάν. Θα το πάρεις το δωράκι; Φυσικά. Θα σε χαροποιήσει; Ε, ναι, λίγο θα σκάσει το χειλάκι σου. Θα αλλάξει κάτι στην ουσία της δαπάνης σου; Ούτε κατά διάνοια.

Θα το πω αλλιώς. Πηγαίνεις σε πεντάστερο ξενοδοχείο, πληρώνεις κανονικά τη διαμονή σου και στο τέλος σου λένε «οι έξτρα μπύρες που ήπιατε είναι δώρο». Καλοδεχούμενο το νέο; Ασφαλώς. Αλλά δεν θα μπεις και στο TripAdvisor να τους βάλεις πέντε αστεράκια και να γράψεις εγκώμια για την εμπειρία σου. Κάπως έτσι λειτουργεί και το Fuel Pass, ως μια μικρή, γλυκιά παρένθεση μέσα σε μια, κατά τα άλλα, πικρή καθημερινότητα.

Αυτό δεν σημαίνει ότι το μέτρο είναι άχρηστο. Κάθε ευρώ μετράει, ειδικά σε περιόδους όπου τα πάντα ακριβαίνουν με ρυθμούς που κάνουν τον οικογενειακό προϋπολογισμό να μοιάζει με κακό ανέκδοτο. Η βενζίνη δεν είναι πολυτέλεια, για πολύ κόσμο είναι ανάγκη και η τιμή της έχει δημιουργήσει πολλές παρενέργειες στον ψυχισμό μας. Εγώ για παράδειγμα, αφήνω το ντεπόζιτο να αδειάσει και ζω επικίνδυνα βλέποντας το τελευταίο σηματάκι της στάθμης να αναβοσβήνει στην οθόνη. Λέω από μέσα μου, λίγο ακόμα χρόνο έχω, μια μέρα ακόμα θα πάω, και μεθαύριο που θα πληρωθώ θα βάλω και βενζίνη.

Τι είπες; Δεν σου φτάνει;

Η μάνα μου έλεγε ό,τι σου δίνουν να το παίρνεις. Και είχε δίκιο. Στην κατάσταση που βρισκόμαστε, ακόμα και οδοντογλυφίδα να σου δώσουν, την παίρνεις και τη χώνεις στην τσέπη. Δεν είμαστε σε θέση να απορρίπτουμε ενισχύσεις επειδή δεν είναι αρκετά γενναιόδωρες. Το θέμα, όμως, δεν είναι αν θα τις πάρουμε, προφανώς και θα τις πάρουμε. Το θέμα είναι αν πρέπει και να σηκωθούμε όρθιοι να χειροκροτήσουμε.

Γιατί σε μια δεύτερη ανάγνωση, αισθάνεσαι και λίγο ζητιάνος. Ματώνεις για να τα βγάλεις πέρα με όλα, και με τη βενζίνη, τη βλέπεις να ανεβαίνει συνεχώς όπως ο πυρετός, την πληρώνεις χρυσή και έρχεται το κράτος και σου πετάει ένα δίφραγκο. Είπαμε, αχάριστος δεν είσαι, αλλά εδώ το μέγεθος μετράει κι εσύ έχεις πληρώσει ήδη αρκετά για να ξέρεις τι σημαίνει μέγεθος που κάνει τη διαφορά στην εμπειρία σου.

Ε, όχι, δεν μας φτάνει.

Να το πούμε κι εμείς απαλά και γλυκά, με την επικοινωνιακή κομψότητα που το κράτος εξαγγέλλει τέτοιου είδους μέτρα: σας ευχαριστούμε, είμαστε υποχρεωμένοι με το Fuel Pass σας, αλλά δεν μας λύνει το πρόβλημα. Δεν αντιμετωπίζει τις αιτίες της ακρίβειας, ούτε αλλάζει ριζικά την καθημερινότητα μας. Είναι ένα μικρό μπάλωμα σε μια κατάσταση που απαιτεί πολύ βαθύτερες παρεμβάσεις. Ένα παυσίπονο σε έναν πόνο που θέλει θεραπεία.

Θα το πάρω, βεβαίως. Κι ευχαριστώ θα πω επειδή είμαι ευγενική. Αλλά, αν το έχετε καταλάβει, εδώ καίγεται το σπίτι μας. Παλεύουμε να σβήσουμε τη φωτιά κι εσείς έρχεστε μ’ ένα ποτήρι νερό να μας δροσίσετε λίγο τα χείλη. Ένα ποτήρι βενζίνη μπροστά στα γαλόνια που πρέπει να πληρώνουμε για τη μετακίνηση μας, είναι σαν δωράκι του θείου Σκουτζ τυλιγμένο με χρυσές κορδέλες.