Οι παράπλευρες απώλειες της κρίσης.

Τα χάσαμε όλα; Χάθηκαν σπίτια, αυτοκίνητα, δουλειές, λεφτά και αξιοπρέπεια. Τριαντάρηδες γύρισαν στη μάνα τους, αφού πούλησαν ότι είχαν για να ξεχρεώσουν όσες ριψοκίνδυνες κινήσεις έκαναν μέχρι την εποχή που άρχισε να γιγαντώνεται η κρίση. Που τι κρίση, αυτό δεν είναι κρίση, είναι κρισάρα, είναι κρίση πανικού. Μαζί με όλα τα υλικά και άυλα που χάσαμε, χάσαμε την αξιοπρέπεια μας, τα όνειρα μας, την προσπάθεια που κάναμε τόσα χρόνια. Όταν ήμουν λύκειο, η μάνα με έβαλε να δώσω πανελλήνιες, για να έχει το κεφάλι της ήσυχο: αν πεθάνει, να ξέρει φεύγοντας πως οι απόγονοι της θα μπορούν να έχουν ένα πτυχίο έστω από δημόσιο πανεπιστήμιο. Σοφή η μάνα, ή απλά είχε δεί που πάει η κατάσταση στην Ελλάδα κι αποφάσισε πως ήταν καλύτερα να μη μας στείλει -κι αυτή- στα Λονδίνα; Πάντως, 6 χρόνια αργότερα την ευγνωμονώ. Γιατί αν τελικά είχα φύγει κι εγώ για έξω όπως τόσοι συμμαθητές μου από πιο πλούσια σπίτια, τώρα θα είχα γυρίσει λόγω οικονομικών δυσχερειών και θα πάλευα για να βρώ μια δουλειά-ξεφτίλα. Όχι ότι το πτυχίο μου από ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα ήταν κανένα τρελό διαβατήριο για την εργασιακή μου αποκατάσταση, στην Ελλάδα γενικώς αυτό δεν παίζει πια. Ο,τι και να σπουδάσεις έχεις 80% πιθανότητα να μην εργαστείς ποτέ στον τομέα σου. Αισίως ήμουν τυχερή και εγώ προσωπικά τα κατάφερα, αλλά δεν μιλάμε για εμένα. Η χαρά του πτυχίου ήταν η γνώση που αποφάσισα να λάβω στο πανεπιστήμιο με το να μην περάσω μαθήματα με σημειώσεις και θέματα παρατάξεων αλλά πράγματι να παρακολουθήσω και να διαβάσω. Οι γνώσεις βοήθησαν μετέπειτα, μα δεν θα μπορούσα να πώ το ίδιο για το ίδρυμα αυτό καθαυτό.

Κάθε άνθρωπος που ξέρω μοιράστηκε μαζί του μια τραγική ιστορία χαμένων ονείρων. Οι περισσότεροι άνθρωποι του κύκλου μας, προερχόμενοι από μικρομεσαίες αστικές οικογένειες άφησαν πίσω τους τα τρελά όνειρα τους τα οποία ίσως μπόρεσαν να κυνηγήσουν πολλά έτη μετά αφού είχα δουλέψει μεροκάματο για τα προς το ζήν, όταν το χαρτζιλίκι σταμάτησε. Το γεγονός ότι ήταν γενναία και θετικά άτομα τα βοήθησε να κολυμπήσουν μέσα στο βούρκο τους και να μη τους καταπιεί. Ναι τα χάσαμε όλα μα είχαμε αξιοπρέπεια, κύριοι. Δε με ανησυχεί τόσο το εργασιακό γιατί όσο υπάρχουν χαμαλοδουλειές και δεν καταρρέουμε από την κούραση, θα τα βγάζουμε πέρα. Με ανησυχεί πάρα πολύ όμως το ότι όσο μπαίνουμε βαθύτερα στο χρονικό της κρίσης, χάνουμε πολύ περισσότερα από όσα φοβόμασταν. Χάνουμε ο,τι μας κάνει ανθρώπους. Την ευγένεια και την ανθρωπιά, την σκέψη, την δημιουργικότητα. Όλο και περισσότερο οι άνθρωποι γίνονται αγενείς. Ψήνονται για καβγά με την πρώτη ευκαιρία. Θα σε βρίσουν, θα σε υποτιμήσουν θα θυμώσουν μαζί σου με το παραμικρό και θα φροντίσουν να σου εκμηδενίσουν το είναι σου νιώθοντας έτσι πως έστω κερδίζουν κάτι στην εποχή που όλοι χάνουν. Νοείται να είναι κάποιος αγενής σε μια κυρία; Ναι νοείται! Νοείται μια κυρία να χρησιμοποιεί γλώσσα «πειραιώτικη» που έλεγε κι η Βουγιουκλάκη; Ναι, βεβαίως νοείται όταν ένας παλιάνθρωπος την πεί ηλίθια. Συγκεκριμένα οι κυρίες μάλλον θα έπρεπε να έχουν απαραίτητα και μαύρη ζώνη στο Karate ώστε όταν δεν πίπτει λόγος να πέφτει κλωτσιά. Πλέον η εγκληματικότητα έχει τόσο ανέβει που ειδικά οι γυναίκες πρέπει να διαφυλάσσουν την ακεραιότητα τους.

Μαζί με την σωματική ασφάλεια, την ευγένεια, την καλοσύνη και την ανθρωπιά χάθηκε το φιλότιμο, η φιλία, οι σχέσεις. Παλιά λέγαμε πως ο,τι δίνει παίρνεις. Τώρα δεν πρέπει να δίνεις γιατί ξέρεις πως δε θα πάρεις. Όσο φιλότιμος και εξυπηρετικός κι αν είσαι μη περιμένεις ευχαριστώ, αυτό κοστίζει. Παλιότερα πίστευα πως ο ατομικισμός δεν θα επιβιώσει μέσα στην κρίση, πως εν τέλει ίσως στην ανάγκη να έρθουμε πιο κοντά και μπορώ να πώ πως τα φαινόμενα με επιβεβαίωναν μέχρι που μπήκαν τα λεφτά στη μέση και είδα οικογένειες να διαλύονται για ένα ακίνητο, σχέσεις να διακόπτονται γιατί δεν υπήρξε ίσος καταμερισμός των εξόδων, και φιλίες να λήγουν γιατί ο ένας έπεσε να φάει τον άλλον για μια θεσούλα σε μια εταιρία. Μέσα στο κεφάλι μου χτυπά το κουδουνάκι του κινδύνου καθώς τα levels αγάπης πέφτουν. Μια μέρα ήμουν μέσα στο λεωφορείο και δύο άνδρες επιτέθηκαν λεκτικά σε ανάπηρη κυρία η οποία ζήτησε από τον οδηγό να την βοηθήσει να επιβιβαστεί στο όχημα, και όταν εκείνος αρνήθηκε -με απίστευτη αγένεια- οι συνεπιβάτες φρόντισαν να τη «βάλουν στη θέση της» και να της πουν πως αφού δεν έχει κάποιον αν τη βοηθάει καλύτερα να μη βγαίνει από το σπίτι της. Προφανώς και βάλθηκα να την ανεβάσω την γυναίκα -για ακρίβεια να τη ρυμουλκήσω δεδομένου ότι ζύγιζε σχεδόν 100 κιλά κι εγώ 50- μα πάντα η προσωπική μας συμβολή δεν έχει καμία μα καμία αξία σε αυτή τη ζωή.

Λογικό να αδιαφορούμε για τον συνάνθρωπο όταν τα δικά μας χάλια δεν βλέπονται, αλλά από την αδιαφορία μέχρι την προσωπική επίθεση ήλπιζα πως υπήρχε απόσταση, μα μέσα σε 2 χρόνια έχω δεί τα πάντα να αλλάζουν. Προσπαθώντας να μείνουμε θετικοί απέναντι στην κατάσταση, πρέπει να σκεφτούμε πως όλο αυτό συμβαίνει για να ενισχύσουμε την ατομική μας δύναμη και να μάθουμε να τα βγάζουμε πέρα μόνοι μας, μα πιστεύω πως όλοι σας έχετε νιώσει ότι κάπου όλο αυτό σας ξεπερνάει. Άνθρωποι που επιστεφτήκατε σας πούλησαν, άνθρωποι που αγαπήσατε σας άφησαν στα δύσκολα. Μην απορείτε. Η δική σας καλοσύνη όψεται ως «αδυναμία» από άλλους που δε θα διστάσουν να σας πατήσουν εφόσον μπορούν. Μα μη λυπόμαστε. Όντως υπάρχουν θετικά σε αυτήν την κατάληξη της κρίσης. Όντως θα βγείτε δυνατότεροι,  πιο σκληροί άνθρωποι, πιο συγκρατημένοι, πιο κουρασμένοι, δεν θα είστε οι αιώνιοι έφηβοι. Όμως θα μάθουμε όλοι μας να ξεχωρίζουμε την καλοσύνη στα μάτια των άλλων και να μην αφήνουμε κοντά μας ανθρώπους-ρουφήχτρες της καλής μας της καρδιάς. Θα μάθετε να αμύνεστε και να επιτίθεστε σε όλους τους κακοήθεις ανθρώπους και να διεκδικείτε δια ροπάλου το δίκιο σας. Μη ξεχνάτε πως οι μάχες χάνονταν και στις καλύτερες εποχές μόνο που στις κακές μας στοιχίζουν πιο πολύ γιατί είχαμε περισσότερα να χάσουμε. Συνεπώς κρατήστε την ενέργεια σας για τις μάχες που αξίζει να δώσετε. Απομακρύνετε την παράνοια που μας προκαλεί η θλιβερή μας κατάσταση, αντικαταστήστε την με την επιμονή στην βελτίωση του είναι σας. Αυξήστε την καλή λειτουργία του εγκεφάλου σας με το να κάνετε απίστευτες σκέψεις, λειτουργήστε το διαλογικό κομμάτι της ψυχής σας προς όφελός σας. Αν είναι να ζούμε σε εποχές μακράν ατομικιστικές βεβαιωθείτε πως το άτομο σας είναι ισχυρό και πως τα νετρόνια και τα ηλεκτρόνια σας είναι υγιή. Αφήστε τις μικροψυχίες για τους μικρόψυχους. Η κρίση είναι μόνο στη μέση της κι έχουμε πολύ ακόμα μέχρι να βγούμε. Η κάμπια υπήρξε ένα ναρκωμένο κουκούλι πριν γίνει όμορφη πεταλούδα που κι αυτή έχει μέσο όρο ζωής ένα ανοιξκαλόκαιρο. Άρα δεν τα χάσαμε όλα. Οι εποχές μεγάλης ύφεσης, είναι εποχές αλλαγών, και εδώ καλούμαστε να αλλάξουμε. Και έχουμε πολλά να αλλάξουμε καθώς μια χώρα που βασίστηκε στην οικογενειοκρατία και τις πελατειακές σχέσεις, αλλάζει. Καιρός να αποτάξετε τα σίγουρα, και να αφοσιωθείτε καθαρά σε εσάς και στην βελτίωση του πραγματικού σας εαυτού.