Η «Ιθάκη» τα λέει όλα

Χρειάστηκε να περάσουν δυόμιση ολόκληρα χρόνια από την παραίτηση Τσίπρα από την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ για να πληροφορηθούμε άγνωστες πτυχές γεγονότων που έλαβαν χώρα στο κρίσιμο διάστημα ανάμεσα στα τέλη Μάϊου του 2023 (αμέσως μετά τις εκλογές) έως τα τέλη Σεπτεμβρίου της ίδιας χρονιάς και τις εσωκομματικές εκλογές που διενήργησε η Κουμουνδούρου για την ανάδειξη του νέου αρχηγού. Στο βιβλίο του «Ιθάκη» που κυκλοφορεί από χθες επισήμως στα βιβλιοπωλεία, ο Αλέξης Τσίπρας ρίχνει φως σε κρυφές αλλά ιδιαιτέρως σοβαρές συναντήσεις που έκανε με στελέχη του κόμματος αναζητώντας τη διέξοδο στη διαδικασία αποχώρησής του από την προεδρία του ΣΥΡΙΖΑ. Και πληροφορούμαστε μέσα από αναλυτικές αφηγήσεις ότι πρότεινε σε δύο στελέχη της νεότερης γενιάς του κόμματος να τον διαδεχθούν. Αρχικώς στην Έφη Αχτσιόγλου και στη συνέχεια στον Αλέξη Χαρίτση. Αμφότεροι αρνήθηκαν την πρότασή του. Λίγο αργότερα εκείνη έθεσε υποψηφιότητα για την αρχηγία του ΣΥΡΙΖΑ για να χάσει τελικώς στις κάλπες, ενώ θεωρούνταν το απόλυτο φαβορί, από τον «κομήτη» Στέφανο Κασσελάκη κι ο Αλέξης Χαρίτσης εξελέγη πρόεδρος ενός άλλου κόμματος που προέκυψε από την διάσπαση του ΣΥΡΙΖΑ.

Με τον τρόπο αυτό, ο πολιτικός/συγγραφέας καταρρίπτει την επιχειρηματολογία που τον εμφάνιζε να υποστηρίζει την υποψηφιότητα Κασσελάκη, απέναντι στην αντίστοιχη υποψηφιότητα Αχτσιόγλου.

Το κουβάρι της διαδοχής και όσων μεσολάβησαν αρχίζει και ξετυλίγεται στο κεφάλαιο που τιτλοφορείται «Χαμένη Ευκαιρία». «Η σκέψη μου λοιπόν για μία ομαλή μετάβαση πήγε αρχικά στην Έφη Αχτσιόγλου. Αποφάσισα να της προτείνω να ηγηθεί στην καμπάνια για τις εκλογές του Ιουνίου και να εκπροσωπήσει αυτή τον ΣΥΡΙΖΑ στο ντιμπέιτ των Πολιτικών Αρχηγών. Μοιράστηκα αυτήν την ιδέα με έναν στενό κύκλο συνεργατών μου, οι οποίοι συμφώνησαν αμέσως πως ήταν σωστή. Θα ήταν ο απόλυτος αιφνιδιασμός για τον Μητσοτάκη». Αφού ο Αλέξης Τσίπρας εξηγεί ότι η Αχτσιόγλου ανήκε σε μία μικρή τάση, σε μία νεότερη γενιά στελεχών «που είχαν αναδειχθεί με δική μου πρωτοβουλία και ώθηση κατά την περίοδο της διακυβέρνησης» επί της ουσίας παραδέχεται ότι έδειξε προσωπική μέριμνα για την ανάδειξη και στήριξη μιας νέας γενιάς στελεχών έχοντας το βλέμμα του στην «επόμενη μέρα» για τον ΣΥΡΙΖΑ.

Όταν λοιπόν έφθασε η «επόμενη ημέρα» δηλαδή η μετά-Τσίπρα εποχή στο κόμμα ανέλαβε πρωτοβουλίες: «Το σχέδιο ήταν σαφές. Θα εμφανιζόμουν στη Βουλή και την ίδια ημέρα που θα συνεδρίαζε η Κοινοβουλευτική Ομάδα, θα πρότεινα την Αχτσιόγλου για να αναλάβει την ηγεσία της. Εγώ θα παρέμενα Πρόεδρος του κόμματος καθώς για την αλλαγή του επικεφαλής του κόμματος απαιτείται Συνέδριο και επίσημη εκλογική διαδικασία. Η Αχτσιόγλου θα γινόταν το πρόσωπο της παράταξης, η υποψήφια πρωθυπουργός και θα ηγείτο της εκλογικής καμπάνιας. Εγώ θα ήμουν διαρκώς στο πλευρό της, με πλήρη στήριξη σε κάθε στάδιο της προσπάθειας».

Γι’ αυτόν τον λόγο την επομένη των εκλογών του Μάϊου ο Αλέξης Τσίπρας ζήτησε από την Αχτσιόγλου να μεταβεί επειγόντως στην Κουμουνδούρου. Περιγράφει στο βιβλίο του: «Παρόντες στην συνάντηση ήταν και ο Καλογήρου και ο Μαραντζίδης. Της παρουσίασα την ιδέα μου, προσπαθώντας να εξηγήσω με όσο το δυνατόν μεγαλύτερη σαφήνεια το σκεπτικό της. Η αντίδρασή της με ξάφνιασε. Ήταν ιδιαίτερα επιφυλακτική, στα όρια της άρνησης. Τα επιχειρήματά της, ομολογώ, δεν μού φάνηκαν πειστικά. Μου είπε πως ποτέ δεν της είχε περάσει από το μυαλό η προοπτική να ηγηθεί του ΣΥΡΙΖΑ και ότι ένιωθε πίεση για ένα τέτοιο βάρος. Ανέφερε επίσης την οικογένειά της και τις δυσκολίες που θα είχε να ισορροπήσει ανάμεσα στις απαιτήσεις του ρόλου και τις ανάγκες του μικρού της παιδιού». Παρ’ όλα αυτά «μού ζήτησε μια μέρα να το σκεφτεί, πριν απαντήσει (…) Την επόμενη το πρωί μού τηλεφώνησε και μού μετέφερε την οριστική της άρνηση. Απογοητεύτηκα. Ήταν μία μεγάλη ευκαιρία για το κόμμα και για την ίδια».

Ωστόσο πολύ σύντομα όπως εξηγεί ο Αλέξης Τσίπρας στο βιβλίο του κατάλαβε πως η Αχτσιόγλου αρνήθηκε για άλλους λόγους και στην ουσία για να μην εμφανιστεί ως η συνέχειά του: «Η Έφη αρνήθηκε γιατί πίστευε, πως μόνη της, παίρνοντας αποστάσεις από μένα, θα μπορούσε να υπερβεί τα προβλήματα εντός του ΣΥΡΙΖΑ και να πείσει τα μέλη του παρουσιάζοντας μία φρέσκια υποψηφιότητα, χωρίς να δίνει την εντύπωση πως ήταν υπό την κηδεμονία μου».

Η ιστορία έδειξε ότι η κ. Αχτσιόγλου υποτίμησε την κατάσταση και τη σημασία της στήριξης του Αλέξη Τσίπρα καθώς ενάμιση μήνα αργότερα ανακοίνωσε την υποψηφιότητά της για την προεδρία του ΣΥΡΙΖΑ για να χάσει τον Σεπτέμβριο του 2023 από τον Κασσελάκη. Κάπως έτσι ναυάγησε το σχέδιο αλλαγής εν πλω στην ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ. Ο Αλέξης Τσίπρας δεν εγκατέλειψε πάντως την ιδέα της παραίτησης. Αναφέρει ότι την επόμενη ημέρα των εκλογών της 25ης Ιουνίου «κάθισα μόνος και τα έβαλα όλα κάτω. Πήρα χαρτί και κατέγραψα τα υπέρ και τα κατά. Εκεί, σε εκείνες τις λίγες γραμμές ξεκαθάρισα μέσα μου ότι η απόφαση είχε πια ωριμάσει: Έπρεπε να παραιτηθώ. (…) Έτσι φώναξα στο Σούνιο τον Αλέξη Χαρίτση. Πίστευα ότι ήταν ο μόνος που θα μπορούσε, εφόσον εκλεγεί, να εξασφαλίσει αν όχι τη συναίνεση, τουλάχιστον την ανοχή. (…) Χωρίς περιστροφές του ανακοίνωσα την απόφασή μου να παραιτηθώ. Και του ζήτησα να δεχθεί να είναι υποψήφιος για επόμενος Πρόεδρος του κόμματος. (…) Στο άκουσμα της απόφασής μου να φύγω και ακόμη περισσότερο στην πρότασή μου να θέσει υποψηφιότητα, σκοτείνιασε. Μου είπε, τελικά, ότι δεν αισθάνεται έτοιμος να αναλάβει ένα τόσο μεγάλο βάρος. Και μου ζήτησε να μην παραιτηθώ».

Όσο για τον Στέφανο Κασσελάκη από την εξιστόρηση των γεγονότων και μέσα από την οπτική του συγγραφέα συνάγεται το συμπέρασμα ότι απλώς ανακοίνωσε στον πρώην πρωθυπουργό την υποψηφιότητά του για την οποία ήδη είχε δημιουργήσει βίντεο. Μάλιστα σύμφωνα με τον Αλέξη Τσίπρα σκοπίμως προσπάθησε να δημιουργήσει την εντύπωση ότι είχε την υποστήριξη του απελθόντος Προέδρου λανσάροντας το μότο «με φύτεψε ο Τσίπρας» σε όσους προσπαθούσαν να καταλάβουν πώς βρέθηκε στο επίκεντρο κι αν ήταν φυτευτός -όπως ακουγόταν τότε- από τους Αμερικανούς.

Η ουσία είναι ότι την ώρα που ένα άγνωστο κεφάλαιο της ιστορίας του ΣΥΡΙΖΑ αποκαλύφθηκε, η Κουμουνδούρου δείχνει ότι βρίσκεται ακόμη σε αδυναμία να διαχειριστεί την μετα-Τσίπρα εποχή.