Η Κρίστεν Γουέλκερ και όλες οι… εχθροί του Προέδρου
Επτά στιγμές που ο Τραμπ αποφάσισε πως η καλύτερη άμυνα είναι η προσωπική επίθεση.
Η σχέση του Ντόναλντ Τραμπ με τα μέσα ενημέρωσης υπήρξε ανέκαθεν συγκρουσιακή, με τον ίδιο να στοχοποιεί συχνά συγκεκριμένους (-ες για να είμαστε ειλικρινείς) δημοσιογράφους όταν δεν του αρέσουν οι ερωτήσεις τους. Οι επιθέσεις του βρίθουν σεξιστικών σχολίων, ενώ δεν διστάζει να μιλήσει με εντελώς απαξιωτικούς και υποτιμητικούς χαρακτηρισμούς, μετατρέποντας τις συνεντεύξεις Τύπου σε αρένα προσωπικών προσβολών.
Αν υπάρχει ωστόσο κάποιος που δεν συγχωρεί με τίποτα, είναι μια γυναίκα δημοσιογράφος που δεν τον φοβάται και κάνει καλά τη δουλειά της. Από το περιβόητο «piggy» έως το «ugly inside out», οι βολές του προέδρου έχουν ξεπεράσει τα όρια της χυδαιότητας και του μισογυνισμού: αρκεί κανείς να μετρήσει το μπαράζ σεξιστικών και προσωπικών επιθέσεων στο οποίο έχει επιδοθεί το τελευταίο διάστημα.
Το πιο πρόσφατο τέτοιο σκηνικό ήρθε στις 7 Ιουνίου, όταν ο Πρόεδρος των ΗΠΑ βρέθηκε απέναντι στην δημοσιογράφο των NBC News Κρίστεν Γουέλκερ, για συνέντευξη στο πλαίσιο της πολιτικής εκπομπής «Meet the Press». Οι ερωτήσεις της γύρω από τις εκλογές του 2020 και την εισβολή της 6ης Ιανουαρίου στο Καπιτώλιο δεν άρεσαν καθόλου στον Τραμπ, με αποτέλεσμα η ένταση μεταξύ τους να αρχίσει να σιγοβράζει και να καταλήξει σε προσωπική επίθεση. Ενώ η Γουέλκερ προσπαθούσε απλώς να κάνει τη δουλειά της, ο εύθικτος Τραμπ την χαρακτήρισε «είτε ηλίθια, είτε διεφθαρμένη», πριν διακόψει πρόωρα τη συζήτηση και αποχωρήσει από το πλατό. Καθόλου ψύχραιμο εκ μέρους του…
Άλλη είναι «ηλίθια» και άλλη «γουρουνίτσα»
Φυσικά αυτή δεν ήταν η πρώτη φορά που ο Τραμπ επέλεξε να χρησιμοποιήσει δημοσίως προσβλητικούς χαρακτηρισμούς. Αν μη τι άλλο, αυτοί ήταν σχετικά ήπιοι σε σχέση με άλλες φορές! Στις 14 Νοεμβρίου, κατά τη διάρκεια μεταφοράς με το Air Force One, η ρεπόρτερ Κάθριν Λούσι ρώτησε για την υπόθεση Επσταϊν και τα αρχεία που σχετίζονται με την περιβόητη λίστα ονομάτων. Ο Τραμπ όχι μόνο αρνήθηκε να απαντήσει αλλά την διέκοψε επανειλημμένα λέγοντας της να σωπάσει και αποκαλώντας την γουρουνίτσα! «Quiet, quiet piggy», ήταν τα ακριβή του λόγια, σε ένα απροκάλυπτο ξέσπασμα λεκτικής κακοποίησης.
Δύο μέρες αργότερα, επιστρέφοντας με τους ανταποκριτές από ένα διήμερο στο Μαρ-α-Λάγκο, ξέσπασε πάλι σε μια δημοσιογράφο όταν ρωτήθηκε για τη συνέντευξη του στον ακροδεξιό podcaster Νικ Φουέντες. Και μπορεί το όνομα της δημοσιογράφου στη συγκεκριμένη περίπτωση να μην το μάθαμε, αλλά ο πρόεδρος αποδείχτηκε για ακόμη μια φορά ασυγκράτητος στις προσβολές του. Ρώτησε αρχικά αν η ρεπόρτερ ήταν από το Bloomberg και έπειτα την στόλισε κανονικά, χαρακτηρίζοντας τη “τη χειρότερη” και απορώντας ειρωνευόμενος γιατί έχει δουλειά στο συγκεκριμένο μέσο.
Διαβάστε επίσης
Το τρίτο περιστατικό εκτυλίχθηκε μόλις λίγες μέρες αργότερα, όταν η Μέρι Μπρουκς, ανταποκρίτρια του ABC στο Λευκό Οίκο, τον ρώτησε για τη σχέση της οικογένειας του με τη Σαουδική Αραβία και την υπόθεση Κασόγκι. Ο Τραμπ την αποκάλεσε αρχικά «απαίσια ρεπόρτερ και άνθρωπο» αλλά αυτή τη φορά δεν σταμάτησε εκεί. Έφτασε στο σημείο να αφήσει υπόνοιες ότι το δίκτυο ABC θα μπορούσε να έχει πρόβλημα με την άδεια μετάδοσης μετά τη συμπεριφορά της δημοσιογράφου, εκφοβίζοντας την. Τον ίδιο μήνα όταν ρεπόρτερ του CBS News ρώτησε τον Τραμπ για την αξιολόγηση ενός υπόπτου μετά από επίθεση σε πολίτη των Ενόπλων Δυνάμεων, η αντίδραση του ήταν να την διακόψει και να την αποκαλέσει ηλίθια («Are you a stupid person?»).
Από το στόχαστρο του δεν θα μπορούσαν να ξεφύγουν φυσικά οι New York Times, ένα παραδοσιακά πιο προοδευτικό μέσο που έχει ασκήσει σκληρή κριτική κατά τη διάρκεια της θητείας του. Συγκεκριμένα, ο πρόεδρος επιτέθηκε στην Κέιτι Ρότζερς, ανταποκρίτρια της εφημερίδας στο Λευκό Οίκο, μετά από άρθρο της όπου έγραφε ότι ο Τραμπ εμφανίζει σημάδια κόπωσης. Οπότε εντελώς φυσιολογικά αποφάσισε να την χαρακτηρίσει δημόσια ως «μια τρίτης κατηγορίας ρεπόρτερ που είναι άσχημη μέσα-έξω».
Ο σεξισμός καλά κρατεί
Δεν θα μπορούσε λείπει από τη λίστα η πρώτη ίσως επίθεση –και σημειολογικά πιο ενδεικτική για το μισογυνισμό του Τραμπ-, στη δημοσιογράφο του Fox News Μέγκιν Κέλλυ. Κατά τη διάρκεια του πρώτου debate των Ρεπουμπλικάνων το 2015, όπου η Κέλλυ ήταν συντονίστρια έκανε το «λάθος» να τον ρωτήσει για τα σεξιστικά του σχόλια απέναντι σε γυναίκες. Ο Τραμπ ενοχλήθηκε έντονα από την ερώτηση και την επόμενη μέρα σε συνέντευξη στο CNN είπε ότι «έβγαινε αίμα από τα μάτια της κι από παντού» υπονοώντας ότι η δημοσιογράφος του Fox News είχε εμμηνόρροια και ότι οι «επιθετικές» της ερωτήσεις οφείλονταν στην ορμονική της αστάθεια. Κι αυτή ακριβώς έγινε η πρώτη viral πολιτική φράση κατά τη διάρκεια της προεκλογικής του εκστρατείας, ενώ η Κέλλυ βρέθηκε στο επίκεντρο μιας πρωτοφανούς στοχοποίησης που ξεκινούσε από hate comments και χυδαιότητες στο διαδίκτυο και έφτανε μέχρι οργανωμένες επιθέσεις από υποστηρικτές του. Το Fox News διαπιστώνοντας ότι οι απειλές ήταν σοβαρές προχώρησε στην παροχή ένοπλης ασφάλειας στη δημοσιογράφο, γεγονός που απέδειξε πόσο εύκολα η ρητορική του Τραμπ μπορούσε να μετατραπεί σε πραγματικό κίνδυνο για μια γυναίκα δημοσιογράφο που απλά προσπαθούσε να είναι συνεπής ως επαγγελματίας.
Την ίδια συνέπεια επιδεικνύει όμως και ο Πρόεδρος στις προσβολές και την τραμπούκικη (συνώνυμο πλέον με το τραμπική) ρητορική που με τον καιρό γίνεται όλο και πιο επικίνδυνη. Και μπορεί το φαινόμενο της τοξικότητας Τραμπ και η στοχοποίηση γυναικών να έχει σχεδόν «κανονικοποιηθεί» στο δημόσιο λόγο, στο τέλος της ημέρας όμως κάτι πολύ πιο θεμελιώδες διακυβεύεται. Γιατί οι προσβολές του Τραμπ δεν πλήττουν μόνο τις γυναίκες επειδή απλά δεν αντέχει να έχουν φωνή και υπόσταση. Πλήττουν κάτι βαθύτερο: την ίδια την ιδέα ότι η εξουσία οφείλει να λογοδοτεί.
Διαβάστε επίσης
Κι όλα αυτά συμβαίνουν όσο τα approval ratings του Τραμπ παίρνουν την κατηφόρα. Οι τελευταίες μετρήσεις τον δείχνουν να χάνει σταθερά έδαφος, καθώς η πλειοψηφία των Αμερικανών δεν εγκρίνει την πορεία και το πολιτικό του ύφος. Το ενδιαφέρον στην υπόθεση είναι ότι η δημοσκοπική πτώση δεν τον κάνει πιο προσεκτικό: αντιθέτως, τον κάνει πιο ακραίο αποδεικνύοντας ότι η αυξανόμενη επιθετικότητα του Τραμπ απέναντι σε γυναίκες δημοσιογράφους δεν αποτελεί εκτροπή, αλλά συνειδητή επιλογή. Η πόλωση γύρω από τις συγκρούσεις του με τον Τύπο λειτουργεί ως «μηχανισμός συσπείρωσης» για τον πιο ενεργό και σταθερό πυρήνα των ψηφοφόρων του — ένα κοινό που βλέπει τα media όχι ως θεσμικό αντίβαρο, αλλά συστημικό αντίπαλο. Κι όσο περισσότερο στενεύει η εκλογική του δεξαμενή, τόσο επενδύει στο φανατικό ακροατήριο του που τρέφεται ακριβώς με αυτή την τακτική: Με επίθεση, τοξικότητα, μισογυνισμό. Μπορεί μεν να αποξενώνει μεγάλο μέρος του μετριοπαθούς εκλογικού σώματος, αλλά ενισχύει την αφοσίωση του πιο πιστού, ιδεολογικά συμπαγούς ακροατηρίου του. Κι έτσι όσο ο Τραμπ αποδυναμώνεται δημοσκοπικά, τόσο ενισχύει το πιο σκοτεινό κομμάτι του πολιτικού του brand.
