Είδαμε τα γυρίσματα της νέας ταινίας του Αλέξανδρου Βούλγαρη και πήγαν όλα «Σουέλ»
Επισκεφτήκαμε το σετ της φιλόδοξης παραγωγής που βασίζεται στο ομώνυμο βιβλίο της Ιωάννας Καρυστιάνη και αποτελεί ένα από τα εμπορικά στοιχήματα της χρονιάς.
Περιεχόμενα
Δεν είχα καταφέρει να επισκεφτώ την Ελευσίνα όσο φιλοξενούσε τις δράσεις της Πολιτιστικής Πρωτεύουσας, παρά το γεγονός ότι διήρκησαν μήνες, έτσι χάρηκα που μου δόθηκε η αφορμή για έναν απολύτως κινηματογραφικό λόγο. Διότι βρέθηκα στην ιστορική περιοχή για να παρακολουθήσω από κοντά μέρος των γυρισμάτων του «Σουέλ», της αισίως ένατης μεγάλου μήκους του Αλέξανδρου Βούλγαρη («Πολύδροσο», «Winona»).
Μια οικογενειακή υπόθεση
Γιος του εμβληματικού σκηνοθέτη Παντελή Βούλγαρη και της κορυφαίας συγγραφέως Ιωάννας Καρυστιάνη, ο Αλέξανδρος έχει αναπτύξει μια φιλμογραφία που μονίμως ξαφνιάζει. Οι ταινίες του μοιράζονται κοινές ανησυχίες και θεματικές, ωστόσο, δεν υπάρχουν δύο που να μοιάζουν μεταξύ τους. Ο δημιουργός δίνει την εντύπωση πως σε κάθε φιλμ φτιάχνει το ύφος του από την αρχή, καταφέρνοντας ταυτόχρονα να παραμένει πιστός στον εαυτό του και χαρακτηριστικά αταξινόμητος. Υπό αυτήν την έννοια, έχει ξεχωριστό ενδιαφέρον το γεγονός το «Σουέλ», όχι μόνο γιατί φαίνεται να είναι η πιο βατή και ευρείας απεύθυνσης δημιουργία του έως τώρα, αλλά επίσης γιατί βασίζεται στο ομώνυμο βιβλίο της Καρυστιάνη. Ο τίτλος παραπέμπει στο ναυτικό όρο που στα ελληνικά αποδίδεται ως αποθαλασσία ή σάλος και περιγράφει τον κυματισμό ο οποίος προκύπτει από ανέμους που εκδηλώθηκαν σε παρελθοντικό χρόνο από τη στιγμή της παρατήρησης του νερού. Εδώ είναι ένα καλό σημείο να αφήσουμε την επίσημη σύνοψη της παραγωγής:
«Ο πολύπειρος καπετάνιος Μήτσος Αυγουστής αρνείται πεισματικά́ να αποσυρθεί επειδή το σουέλ του έβαλε μπελά στο μυαλό και η θάλασσα δεν τον επιστρέφει… Δώδεκα χρόνια βρίσκεται μακριά από την Ελλάδα, σε ρήξη με την οικογένεια, σύγκρουση με την εταιρία, αλλά με ακλόνητους δεσμούς με τους 22 ναυτικούς του φορτηγού ATHOS III. Ανυπάκουος, καταφέρνει και βρίσκει εμπόρευμα, πιάνει λιμάνια, φορτώνει, ξεφορτώνει, αλωνίζει σιωπηλός τις θάλασσες του Ειρηνικού. Και νύχτα – μέρα παλεύει με τα ασίγαστα μποφόρ στα μοναχικά ταξίδια του μυαλού και της καρδιάς, εκεί που έχει ρίξει άγκυρα το μυστικό του».
Τους πρωταγωνιστικούς ρόλους κρατούν οι Βαγγέλης Μουρίκης, Καρυοφυλλιά Καραμπέτη και Μαρία Καβογιάννη, με τους τρεις εξαιρετικούς ηθοποιούς να συνθέτουν μια διανομή – ορισμό του πρωτοκλασάτου. Οι χαρακτήρες τους δε, μπλέκονται με τρόπους που οφείλουμε να μην αποκαλύψουμε, καθώς η σχέση τους αποτελεί το άλφα και το ωμέγα της πλοκής.
Βουτιά στα βαθιά
Βρίσκομαι έξω από μια υπέροχα ολάνθιστη μονοκατοικία παρατηρώντας από το monitor τις λήψεις της Καβογιάννη. Εκείνη την ώρα διαπιστώνω πως ο Ανδρέας Βότικας, ο οποίος στην πρώτη κινηματογραφική εμφάνισή του υποδύεται το γιο του Μουρίκη, κάνει διάλειμμα για τσιγάρο. Ήταν η ιδανική ευκαιρία για να μάθω περισσότερα για το ρόλο του: «Υποδύομαι τον Αντώνη Αυγουστή, το γιο του καπετάν Μήτσου Αυγουστή, ο οποίος είναι και ο πρωταγωνιστής της ταινίας. Πιστεύω πως αυτός ο ρόλος είναι πολύ γλυκός, έχει μια μεγάλη πορεία στην εξέλιξη του έργου. Αλλάζει, κιόλας, περισσότερο από όλους, γιατί είναι ένας πιτσιρικάς που ξεκινά να δουλεύει στα πλοία, περιτριγυρισμένος από πλήρωμα με εμπειρία χρόνων και καλείται να ανταπεξέλθει. Επιπλέον, φέρει μια σειρά από τραύματα εξαιτίας των γονιών του. Ο πατέρας του ήταν απών, η μάνα του κάπως σκληρή και ολόκληρη η οικογένεια αποστασιοποιημένη. Με άλλα λόγια, νιώθει μόνος και πως δε ξέρει πού ανήκει. Το συγκεκριμένο συναίσθημα, μάλιστα, τυχαίνει να μου είναι οικείο, αν και κατά τα άλλα είμαστε διαφορετικοί».
Βεβαίως, ο Βότικας γνώρισε τον Βούλγαρη στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου, αφού ο σκηνοθέτης διδάσκει εκεί. «Ο Αλέξανδρος είναι δάσκαλός μου στη Σχολή. Μια μέρα ζωγράφιζα κάτι πορτραιτάκια τα οποία του τα έδωσα για να τα βάλει στο ψυγείο του. Και τότε μου ζήτησε να μιλήσουμε. Περίμενα να μου αναφέρει κάτι όσον αφορά το σχέδιο ή τη γραφιστική, μιας και έχω τελειώσει Καλών Τεχνών, αλλά τελικά μου πρόσφερε το ρόλο του Αντώνη. Τον ρώτησα, είσαι σίγουρος; Μήπως έχεις μπερδευτεί; (γέλια). Φυσικά, πέρασα από δοκιμαστικό το οποίο, παρεμπιπτόντως, μου φάνηκε πως πήγε καταστροφικά. Αλλά όχι, όπως φαίνεται. Ωστόσο, ήθελα να μάθω γιατί με επέλεξε, δεδομένης της απειρίας μου. Και μου απάντησε πως έψαχνε ακριβώς έναν άμαθο ηθοποιό. Ούτως ώστε στις πρώτες σκηνές του, στις οποίες μπαίνει για πρώτη φορά στο καράβι, να μη ξεχωρίζει, να μην τραβάει τα βλέμματα».
Εκείνος, όμως, πώς ανταπεξήλθε στα πρώτα γυρίσματά του; «Το πιο δύσκολο ήταν στο αρχικό διάστημα. Δηλαδή, η προσαρμογή σε μια συνθήκη όπου εγώ βρίσκομαι μπροστά από ένα φακό και ένα πολυμελές συνεργείο και ταυτόχρονα, να πρέπει να είμαι ανοιχτός συναισθηματικά και ψυχικά για να «μπω» στο ρόλο υποκριτικά. Αλλά αυτό που με κέρδισε στην πορεία ήταν πως οι άνθρωποι του συνεργείου είχαν μόνο ευγενικά μάτια και οριακά είναι αόρατοι».
Η αγάπη ως παλίρροια
«Είναι μία από τις πιο συγκινητικές ιστορίες αγάπης που έχω διαβάσει». Αυτό είναι το πρώτο πράγμα που μου λέει η Μαρία Καβογιάννη για το «Σουέλ», προτού επισημάνει τη σημασία μιας καλής μεταφοράς. «Έχοντας διαβάσει το βιβλίο, μπορώ να πω ότι η Ιωάννα έχει κάνει μια πολύ ουσιαστική διασκευή, καθώς συμπυκνώνει όλη η περιπέτεια και η ένταση του μυθιστορήματος». Για τον Αλέξανδρο, από την άλλη, τι έχει να πει; «Είναι ένα σπουδαίο και ταλαντούχο παιδί, άξιο τέκνο των γονιών του που κάνει μια δική του πορεία, με μια προσωπική υπέροχη αισθητική».
Παρόμοια και τα συναισθήματα της Ιωάννας Καρυστιάνη: «Ομολογώ πως αιφνιδιάστηκα από την επιλογή του Αλέξανδρου να γυρίσει ένα βιβλίο μου», μου λέει προτού γυρίσει στο γύρισμα. «Οφείλω να πω, επίσης, ότι δεν ανακατεύτηκα καθόλου πέρα από τη συγγραφή του σεναρίου. Τον συμβουλεύτηκα σε ορισμένα πρακτικά πράγματα, ειδικά όσον αφορά τις δυνατότητες της παραγωγής, αλλά συνολικά του έχω τρελή εμπιστοσύνη. Το σημαντικό στην τέχνη είναι να μην την αντιλαμβάνεσαι σαν ένα έργο προς διεκπεραίωση. Είναι υπέροχο το συναίσθημα του να αδημονείς για κάτι, να περιμένεις κάτι διαφορετικό. Ο Αλέξανδρος έχει δουλέψει πολύ προς αυτήν την κατεύθυνση, όπως εργάζεται σκληρά και με τους ηθοποιούς του και έχουν εξαιρετική σχέση».
Η ίδια, όμως, πώς θα συνόψιζε το βασικό διακύβευμα του «Σουέλ»; «Σε αυτήν την ιστορία με ενδιέφερε να δω εάν άνθρωποι οι οποίοι έχουν περάσει μέσα από σαράντα κύματα, μπορούν να πλησιάσουν ξανά ο ένας τον άλλο. Και εάν υπάρξει δεύτερη ευκαιρία σε μια σχέση, είναι εφικτό να έχει ένα περιεχόμενο που να υπόσχεται κάτι νέο;». Η απάντηση δίνεται στους κινηματογράφους, εκτός απροόπτου το Δεκέμβριο του 2026.
Το σκηνοθετικό σημείωμα του Αλέξανδρου Βούλγαρη για το «Σουέλ»
«Ο Μήτσος Αυγουστής.
Η θάλασσα και η στεριά.
Η οικογενειακή ζωή και η ζωή του ναυτικού.
Η υποχρέωση και οι επιθυμίες.
Η πατρίδα και η όχι πατρίδα.
Η Φλώρα και η Λίτσα.
Πατέρας και γιος.
Ο Αντώνης του.
Φως και απόλυτο σκοτάδι.
Ο Καπετάν Μήτσος πλέει κάπου στον Ειρηνικό.
Μεταξύ πραγματικότητας και φαντασίας.
Μεταξύ ζωής και θανάτου.
Κάπου εκεί υπάρχει ένα μικρό διαμέρισμα στην Ελευσίνα.
Θολά στο μυαλό του θυμίζει κάτι σε Παράδεισο.
Γι’ αυτό συνεχίζει».
Οι συντελεστές του «Σουέλ»
Πρωταγωνιστούν: Βαγγέλης Μουρίκης, Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, Μαρία Καβογιάννη, Δημήτρης Καπουράνης, Ακύλλας Καραζήσης, Ανδρέας Βοτίκας, Γρηγορία Γρούμπα, Μανώλης Μαυροματάκης
Σκηνοθεσία: Αλέξανδρος Βούλγαρης
Σενάριο: Ιωάννα Καρυστιάνη
Παραγωγοί: Διονύσης Σαμιώτης, Γιάννης Ιακωβίδης
Διευθυντής Φωτογραφίας: Σίμος Σαρκετζής
Production Designer: Κωνσταντίνος Λαμπρίδης
Μοντάζ: Γιώργος Μαυροψαρίδης
Ενδυματολόγος: Άλκηστις Μάμαλη
Ηχοληψία: Γιώτης Παρασκευαΐδης
Μακιγιάζ: Ιωάννα Λυγίζου
Κομμώσεις: Χρόνης Τζήμος
Casting Director: Κωνσταντίνα Βούλγαρη
Διευθυντής Παραγωγής: Γιώργος Καρόρης
Παραγωγή: Tanweer Productions, Black Orange
Σε συμπαραγωγή με το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, Οπτικοακουστικών Μέσων & Δημιουργίας (ΕΚΚΟΜΕΔ)
Σε συνεργασία με το Onassis Culture
Χορηγός: NAFTOMAR
Με την υποστήριξη του ΕΚΚΟΜΕΔ
Διανομή: Tanweer Alliances
