Οι τολμηρές αλλαγές του Κρίστοφερ Νόλαν στην «Οδύσσεια» του Ομήρου

Σπάνια εξομολογητικός για την περίπτωσή του, ο σκηνοθέτης Κρίστοφερ Νόλαν παραχώρησε μια μεγάλη και αρκετά αναλυτική συνέντευξη στο περιοδικό Time με αφορμή την κυκλοφορία της πολυαναμενόμενης «Οδύσσειας».

Η χολιγουντιανή μεταφορά του ομηρικού έπους αφορά, προφανώς, την περιπετειώδη επιστροφή του Οδυσσέα στην πατρίδα του την Ιθάκη, μετά την πολεμική εκστρατεία στην Τροία. Ο πολυμήχανος άντρας θεωρείται νεκρός στον τόπο του, καθώς αγνοείται για δύο δεκαετίες, έτσι η διαδρομή του προς το νησί σηματοδοτεί τόσο στοίχημα υπαρξιακής επιβίωσης όσο και ανάκτησης της ισχύος και της οικογένειάς του. Μεταξύ άλλων, τον κεντρικό ρόλο κρατά ο Ματ Ντέιμον και εκείνον της συζύγου Πηνελόπης η Αν Χάθαγουεϊ. Για το σκηνοθέτη, η επιλογή της «Οδύσσειας» έγινε διότι δεν έχει διασκευαστεί ξανά σε τέτοια κλίμακα. Όπως έχει πει: «Δεν έχει γίνει στο παρελθόν αυτού του επιπέδου μεταφορά, παρά το γεγονός ότι όλοι είμαστε εξοικειωμένοι με την ελληνική μυθολογία και το πώς επηρέασε τη δυτική λογοτεχνία. Προσωπικά, έχοντας μεγαλώσει με ταινίες όπως το “Clash of the Titans”, ήθελα να δω αυτήν την ιστορία να αποδίδεται με το σωστό τρόπο. Και να δοκιμάσουμε να δείξουμε στο κοινό κάτι καινούριο».

Όσα αλλάζει ο Νόλαν στην «Οδύσσεια»

Το να μεταφέρεις τον Όμηρο στη μεγάλη οθόνη δεν είναι απλή υπόθεση. Δεν είναι τυχαίο πως στο σινεμά έχουμε δει ελάχιστες διασκευές και αυτές προ δεκαετιών, ενώ οι περισσότεροι θυμόμαστε την αξιόμαχη, αλλά cult, μίνι σειρά με τον Αρμάν Ασάντε (και την Ειρήνη Παπά!). Επομένως, ο Νόλαν δεν είχε μεν κάποιο ιδιαίτερα ψηλό πήχη να ξεπεράσει, αλλά οι προκλήσεις παρέμεναν χειροπιαστές. Για αυτό, σύμφωνα με όσα είπε στη συνέντευξη, χρειάστηκε να κάνει προσαρμογές οι οποίες ανταποκρίνονταν στον κώδικα ενός κινηματογραφικού σεναρίου.

Πρώτα από όλα, ο Δούρειος Ίππος εμφανίζεται σε μια παραλία σα να βυθίζεται στην άμμο λίγο πριν παρασυρθεί από το κύμα. Σε αυτήν την κατάσταση, μοιάζει πειστικό οι Τρώες να θέλουν να ανασύρουν το εύρημα και να το παρουσιάσουν σαν έπαθλο στην πόλη και παράλληλα, δε θα τους περνούσε από το μυαλό ότι εντός του οι άντρες του Οδυσσέα παλεύουν να αναπνεύσουν.

Έπειτα, αναβαθμίζεται ο δραματουργικός χρόνος ηρώων που ήταν σχετικά στο περιθώριο. Βλέπουμε περισσότερο τον Τηλέμαχο (Τομ Χόλαντ) με τον πατέρα του, η μάγισσα Κίρκη (Σαμάνθα Μόρτον) απεικονίζεται πιο γήινα από το πρωτότυπο, την ώρα που η επανένωση του Οδυσσέα με το βασιλιά Μενέλαο (Τζον Μπέρνταλ) αποκτά χειροπιαστή ένταση. Με πολύ ενδιαφέρον, επίσης, αναμένουμε την εμφάνιση της οσκαρικής Λουπίτα Νιόνγκο σε διπλό ρόλο ως (Ωραία) Ελένη και η αδερφή της, Κλυταιμνήστρα, σύζυγο του Αγαμέμνονα (Μπένι Σάφντι).

Τώρα, όσον αφορά το σάουντρακ, παρότι ο Νόλαν συνεργάζεται ξανά με τον τρεις φορές βραβευμένο με Όσκαρ συνθέτη Λούντβιγκ Γκόρανσον, μην περιμένετε να ακούσετε βιολιά και ορχήστρες. Ο Σουηδός ανατρέπει τις προσδοκίες χρησιμοποιώντας τριάντα πέντε μπρούντζινα γκονγκ διαφορετικών μεγεθών, τα οποία ηχογράφησε με synths και στη συνέχεια εξέλιξε σε τραγούδια. Μία ακόμα ευχάριστη έκπληξη το ότι ο πολυβραβευμένος ράπερ Travis Scott εμφανίζεται στην «Οδύσσεια» ως βάρδος. Για το ρόλο του ο Νόλαν είπε: «Τον επέλεξα γιατί ήθελα να κάνω μια νύξη στην ιδέα πως αυτή η ιστορία έχει επιβιώσει στους αιώνες ως κομμάτι προφορικής ιστορίας, κάτι αντίστοιχο δηλαδή με το ραπ».

Η φάση με την πανοπλία

Φυσικά, θα ήταν αδύνατο να μη θιχτεί στη συνέντευξη και το όλο (υπερβολικό) σούσουρο με τις πανοπλίες που έχουμε δει στα έως τώρα τρέιλερ. Ο λόγος στο Νόλαν: «Υπάρχουν μυκηναϊκά ξίφη φτιαγμένα με μαύρο χαλκό. Η θεωρία λέει πως ήταν εφικτό να έχουν τέτοιους είδους τεχνολογία τότε. Παίρνεις το μπρούντζο, προσθέτεις λίγο χρυσό, ασήμι και θείο. Όσο για την πανοπλία του Αγαμέμνονα, η σχεδίαστριά μας Έλεν Μίρονικ θέλει να αναδείξει το κύρος του και το πόσο ανώτερος είναι από τους υπόλοιπους. Για να το καταφέρεις αυτό πρέπει να χρησιμοποιήσεις υλικά που είναι πολύ ακριβά».

Βέβαια, δε θα είναι ποτέ όλοι ευχαριστημένοι… «Ελπίζω να απολαύσουν την ταινία ακόμα και όσοι έχουν ενστάσεις. Είχαμε αρκετούς επιστήμονες να παραπονιούνται για το “Interstellar”. Αλλά αυτό που σίγουρα δε θέλεις είναι να πιστεύει ο κόσμος πως έκανες τη δουλειά σου πρόχειρα». Ε αυτό δε νομίζουμε πως θα τολμήσει να το πει κανείς.

Η «Οδύσσεια» κυκλοφορεί 16 Ιουλίου στους κινηματογράφους. Διάβασε περισσότερα για την Οδύσσεια εδώ.