Πέντε κλασικά ερωτικά τραγούδια που κρύβουν έναν ψυχοπαθή
Τα χορεύουμε σε γάμους, τα αφιερώνουμε, τα σιγοτραγουδάμε στα παιδιά μας. Αν όμως ακούσεις προσεκτικά τους στίχους, η ιστορία αλλάζει εντελώς.
Περιεχόμενα
Η ποπ μουσική έχει την ικανότητα να κάνει τα πιο σκοτεινά πράγματα να ακούγονται γλυκά. Μια χαρούμενη μελωδία, ένα ρεφρέν που κολλάει στο μυαλό, και ξαφνικά ένας στίχος που θα έπρεπε να μας ανατριχιάζει μας φαίνεται ρομαντικός.
Δεν είναι τυχαίο. Από τότε που ο Bob Dylan έφερε την ειρωνεία στη στιχουργική, οι τραγουδοποιοί έμαθαν να κρύβονται πίσω από μάσκες και να λένε το ένα ενώ εννοούν το άλλο. Το αποτέλεσμα: αμέτρητα «ερωτικά» τραγούδια που, αν τα ξεγυμνώσεις από τη μουσική τους, μοιάζουν περισσότερο με κατάθεση σε αστυνομικό τμήμα.
Μπορείς να ξεχωρίσεις ποια γράφτηκαν από την οπτική ενός stalker; Πριν απαντήσεις, ας δούμε τι σημαίνει πραγματικά «ψυχοπαθής».
Τι κάνει κάποιον ψυχοπαθή;
Σύμφωνα με τις πιο διαδεδομένες εκτιμήσεις, περίπου το 1% του δυτικού πληθυσμού έχει ψυχοπαθητικά χαρακτηριστικά. Και όχι, δεν μοιάζουν με τους δολοφόνους με το πριόνι των ταινιών τρόμου. Η πραγματική ψυχοπάθεια είναι πολύ πιο ύπουλη, και συχνά πολύ πιο γοητευτική.
Το βασικό εργαλείο για τον εντοπισμό της είναι η λίστα κριτηρίων του Καναδού ψυχολόγου Robert D. Hare. Ανάμεσά τους:
- επιφανειακή γοητεία και ευφράδεια
- υπερβολικά υψηλή ιδέα για τον εαυτό
- ανάγκη για συνεχή διέγερση
- παθολογικό ψέμα
- χειριστικότητα
- έλλειψη τύψεων και ενσυναίσθησης
- ρηχά συναισθήματα
- παρορμητικότητα και ελλιπής αυτοέλεγχος
- αδυναμία ανάληψης ευθύνης
- πολλές βραχύβιες σχέσεις
«I’m On Fire» – Bruce Springsteen
Ότι το «I’m On Fire» είναι ένα τραγούδι πόθου δεν το αμφισβήτησε ποτέ κανείς. Η λέξη «daddy» όμως αρκεί για να σε κάνει να νιώσεις άβολα. Αν όμως το ακούσεις πιο προσεκτικά, ο αφηγητής δεν ακούγεται απλώς ερωτευμένος. Ακούγεται επικίνδυνος. Ο Springsteen τραγουδά «At night, I wake up with the sheets soaking wet» και όλοι υποθέτουμε ότι μιλά για κρύο ιδρώτα. Δίπλα όμως σε λέξεις όπως «knife», «cut», «skull» και «bad desire», η εικόνα σκοτεινιάζει απότομα. Ο αφηγητής ξέρει ότι η «little girl» είναι μόνη στο σπίτι και την έχει διαλέξει ως τη μόνη που μπορεί να «cool [his] desire». Αυτό δεν είναι πόθος, είναι παρακολούθηση.
«Every Breath You Take» – The Police
Διάβασε τους στίχους χωρίς μουσική και φαντάσου τους στη φωνή του Liam Neeson, σε κάποιο θρίλερ. Η αλήθεια βγαίνει αμέσως στην επιφάνεια. Ο Sting έγραψε το τραγούδι το 1982, σε μια περίοδο προσωπικής αναταραχής, με τον γάμο του να διαλύεται. Ο ίδιος έχει παρομοιάσει την ατμόσφαιρά του με τον «Μεγάλο Αδελφό» του Όργουελ, ένα τραγούδι για την παρακολούθηση και τον έλεγχο. Και έχει δηλώσει έκπληκτος που τόσοι άνθρωποι το θεωρούν ερωτικό. Στίχοι όπως «Every smile you fake» δεν αφήνουν πολλά περιθώρια παρερμηνείας. Οι απαλές κιθάρες με το reggae ύφος όμως κάνουν τη δουλειά τους, και η εμμονή περνά απαρατήρητη. Σήμερα είναι από τα κλασικά ροκ τραγούδια με τα περισσότερα streams όλων των εποχών. Πόσα από αυτά, άραγε, προέρχονται από πρώτους χορούς σε γάμους;
«That’s How I Got to Memphis» – Tom T. Hall
Με την πρώτη ακρόαση μοιάζει με την απόλυτη δήλωση αφοσίωσης. Ένας άντρας που θα πήγαινε μέχρι την άκρη του κόσμου για τη γυναίκα που αγαπά. Από τη δική της πλευρά όμως το μήνυμα είναι τρομακτικό: όπου κι αν πας, θα σε βρω. Η απαλή φωνή και η γλυκιά μελωδία κάνουν την ιστορία ακόμη πιο ανησυχητική. Ο αφηγητής είναι πεπεισμένος ότι έχει δίκιο και δεν βλέπει τίποτα λάθος στο να διασχίσει μια ολόκληρη χώρα για να κυνηγήσει κάποια που τον άφησε. Το 1970 κανείς δεν το βρήκε προβληματικό. Το τραγούδι έγινε κλασικό της country, και στίχοι όπως «She would get mad, and she used to say, that she’d come back to Memphis someday» θεωρήθηκαν το απόλυτο ρομάντζο.
«One Way Or Another» – Blondie
«Η τέχνη της αγάπης είναι σε μεγάλο βαθμό η τέχνη της επιμονής», είχε πει ο ψυχολόγος Albert Ellis. Ισχύει, μέχρι να γίνει η επιμονή μονόπλευρη. Πίσω από το πιο ανεβαστικό ρεφρέν της λίστας κρύβεται η πιο αληθινή ιστορία. Η Debbie Harry έγραψε τους στίχους από την οπτική ενός πρώην συντρόφου της που την παρακολουθούσε. Η επαναληπτική, σχεδόν εμμονική δομή του τραγουδιού αποδίδει τέλεια το μυαλό του: κουράζεται, σταματά και μετά ξαναρχίζει με διπλάσια ένταση. «Με παρακολουθούσε πραγματικά ένας τρελός», έχει πει η ίδια. «Προσπάθησα να βάλω λίγη ελαφράδα, για να το κάνω πιο ανάλαφρο. Ήταν ένας μηχανισμός επιβίωσης».
«You Are My Sunshine» – Johnny Cash
Είναι από τα πιο αγαπημένα και γλυκά νανουρίσματα του κόσμου. Μόνο που, στην εκδοχή του Johnny Cash, η γλύκα αυτή γεννιέται από την απόλυτη απόγνωση. Η «λιακάδα» του αφηγητή έχει φύγει, και μαζί της κάθε ελπίδα. Ψυχοπάθεια ίσως να μην είναι, κατάρρευση όμως σίγουρα είναι. Αν προχωρήσεις πέρα από τις στροφές που ψιθυρίζουμε στα μωρά, θα συναντήσεις στίχους όπως «You have shattered all of my dreams» και «You’ll regret it all some day». Ένα τόσο σκοτεινό τραγούδι έχει γίνει σύμβολο της τρυφερής γονικής αγάπης. Ίσως τελικά τα πιο αθώα τραγούδια να κρύβουν τις πιο ανατριχιαστικές ιστορίες.
