Ανταρτοπόλεμος | Το νεκροταφείο των Αυτοκρατοριών
Καμιά υπερδύναμη όσο δυνατή κι αν είναι δεν μπορεί να υπερισχύσει στρατιωτικά αν ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας στις χώρες που αμύνονται θέλει να αντισταθεί
Ήταν σχεδόν ογδόντα χρόνια πριν. Στις 17 Ιουλίου 1942. Ήταν η μέρα που η γερμανική Στρατιά “Β” πήρε εντολή να καταλάβει το Στάλινγκραντ. Η Ομάδα Στρατιών «Β» αποτελούνταν από την 6η Στρατιά του Φρίντριχ Πάουλους και την 4η Στρατιά Τεθωρακισμένων του Χέρμαν Χοτ, καθώς και από συμμαχικές μονάδες. Την ίδια κιόλας μέρα άρχισε να βάζει σε εφαρμογή το σχέδιο για την επίθεση στο Στάλινγκραντ, μετά από εντολή του Χίτλερ. Βρισκόμασταν περίπου στα μέσα του Δεύτερου Παγκόσμιου Πόλεμου και μέχρι τότε οι στρατιές του Χίτλερ είχαν ενσωματώσει την Αυστρία, είχαν καταλάβει με «παρέλαση» την αδύναμη Τσεχοσλοβακία, είχαν καταλάβει την Πολωνία, το Βέλγιο, την Ολλανδία και την Γαλλία, αλλά είχαν αποτύχει να καταλάβουν την Αγγλία, αφού μετά από ανηλεείς βομβαρδισμούς η Αγγλία είχε καταφέρει να αποκρούσει τις αεροπορικές επιδρομές της Λουφτβάβε.
Τώρα είχε έρθει η σειρά της Σοβιετικής Ένωσης να δεχτεί την επίθεση της ναζιστικής Γερμανίας. Η προέλαση για την θεωρούμενη ανίκητη στρατιά του Χίτλερ μέσα από τα εδάφη της Ουκρρανίας και στην συνέχεια της Σοβιετικής Ένωσης, στα αρχικά στάδια ήταν μια ασταμάτητη προέλαση, καθώς η Σοβιετική Ένωση δεν είχε τρόπο να αντιμετωπίσει εκείνη την εποχή τα θωρακισμένα του Χίτλερ στο ανοιχτό πεδίο.
Όμως για τον Χίτλερ ο στόχος που είχε καρφωθεί στο μυαλό του ήταν το Στάλινγκραντ. Ο Χίτλερ ήθελε να καταλάβει το Στάλινγκραντ, καθώς ήταν βιομηχανικό κέντρο στην περιοχή του ποταμού Βόλγα και συγκοινωνιακός ποτάμιος κόμβος γιά μεταφορές από τις πετρελαιοφόρες πηγές του Καυκάσου προς τον Βορρά. Αλλά δεν ήταν μόνο αυτό. Το Στάλινγκραντ ήταν ένα πολύ ερεθιστικός στόχος, εξ αιτίας του συμβολισμού του καθώς έφερε το όνομα του Στάλιν, του ηγέτη της Σοβιετικής Ένωσης από την θέση του Γενικού Γραμματέα.
Η επίθεση ξεκίνησε τον Ιούλιο και μετά από λίγο ένα μεγάλο μέρος της πόλης είχε μετατραπεί σε ερείπια. Αλλά και για τον Στάλιν το Στάλινγκραντ ήταν εξ ίσου συμβολικός στόχος που έπρεπε να υπερασπιστεί.
Αυτό που ακολούθησε ήταν ένα μεγάλο μάθημα για όσους ασχολούνται με τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, την ανάλυση τους και τα διδάγματα που δίνουν, σε στρατιωτικό, πολιτικό επίπεδο. Γιατί ακόμη και μια πόλη σε ερείπια κάνει κάτι που εξουδετερώνει την διαφορά ισχύος δυο στρατών.
Μια πόλη δεν καταλαμβάνεται ούτε από τον αέρα, ούτε με πυραύλους, εκτός αν ισοπεδωθούν και οι υπερασπιστές της παραδωθούν.
Αν ένας στρατός αποφασίσει να εισβάλει με το πεζικό του για να καταλάβει μια πόλη, τότε οι αντιμέτωποι μαχητές είναι ένας προς έναν.
Καμία χώρα δεν μπορεί να καταληφθεί αν ένα μεγάλο μέρος του πλήθυσμού της, που αντιμετωπίσει επίθεση αποφασίσει να αντισταθεί μαζικά και σε βάθος χρόνου, τότε όπως έχει δείξει η Ιστορία, αυτός που έχει αποφασίσει να την κατακτήσει δεν πρόκειται ποτέ να ολοκληρώσει την κατάκτηση.
Δεν είναι μόνο ότι οι διαφορές των στρατιών που μάχονται, εξουδετερώνονται σε στρατιωτικό επίπεδο, καθώς οι μαχητές βρίσκονται ο ένας απέναντι στον άλλον, έχουν μόνο από ένα όπλο στα χέρια, οπότε το ποιος θα υπερισχύσει εξαρτάται μόνο από την ικανότητα του καθενός. Όπως έχει δείξει η Ιστορία η μεγάλη διαφορά, όταν ο πόλεμος έχει μετατραπεί σε αναμέτρηση ανάμεσα σε δυο άτομα, είναι σε ηθικό και ψυχολογικό επίπεδο. Είναι διαφορετικό να μάχεσαι για να υπερασπιστείς την πατρίδα σου, το σπίτι σου, την οικογένεια σου και αυτούς που αγαπάς και άλλο να συμμετέχεις σε έναν κατακτητικό πόλεμο.
Αυτό το είχαν κατανοήσει πρώτοι οι αρχαίοι Έλληνες που το μεγαλύτερο μέρος του στρατού της, στην μάχη του Μαραθώνα ας πούμε, αποτελούνταν από τους πολίτες της Αθήνας. Δεν είναι τυχαίο ότι με έναν απλό αναγραμματισμό, η λέξη “πολίτης” γίνεται ¨οπλίτης”.
Το ίδιο είχαν καταλάβει και οι Βυζαντινοί, για αυτό και όταν μοίραζαν χωράφια στους άκληρους καλλιεργητές, μέσα στις υποχρεώσεις τους, εκτός από τον φόρο που πλήρωναν, ήταν και το να στρατεύονται σε περίοπτωση εισβολής. Έτσι αυτό που είχαν να υπερασπιστούν μέσα στα άλλα, εκτός από την πατρίδα, ήταν και η οικογένεια τους και το χωράφι που καλλιεργούσαν.
Το Στάλινγκραντ όχι μόνο δεν καταλήφθηκε ποτέ, αλλά ο Φρίντριχ Πάουλους που είχε στο μεταξύ προβιβαστεί σε Στρατάρχη τελικά παραδόθηκε στους Σοβιετικούς στις 31 Δεκεμβρίου μαζί και όσους από την μεγάλη στρατιά του ήταν ακόμη ζωντανοί ή δεν είχαν καταφέρει να διαφύγουν.
Τα προβλήματα που αντιμετώπισαν οι Γερμανοί στο Στάλινγκραντ και στο Λένινγκραντ, αντιμετώπισαν και οι Αμερικανοί στο Βιετνάμ. Εκεί το τεραίν ήταν διαφορετικό. Δεν επρόκειτο για πόλεις, αλλά για ζούγκλα. Οι Βιετκόνγκ οι μαχητές του Βορείου Βιετνάμ μπορεί να είχαν σ’ αυτές τις μάχες περίπου ένα εκατομμύριο νεκρούς και οι Αμερικανοί «μόνο» πενήντα χιλιάδες, αλλά δεν έχασαν ποτέ και τελικά οι Αμερικανοί αποχώρησαν.
Τα ίδια προβλήματα αντιμετώπισαν και οι Σοβιετικοί στο Αφγανιστάν, σε ένα επίσης διαφορετικό πεδίο μάχης από ότι τα ερείπια του Στάλινγκραντ ή οι ζούγκλες του Βιετνάμ. Σε ένα ορεινό τοπίο γεμάτο βουνά και σπηλιές που έδινε καταφύγιο στου Μουτζαχεντίν, οι Ρώσοι είχαν τεράστιες απώλειες που πολλαπλασιάζονταν και στις πόλεις και στα χωρία, όπου οι Σοβιετικοί στρατιώτες δεν ήξεραν πότε και από ποιον θα δεχτούν επίθεση. Τελικά οι Σοβιετικοί αναγκάστηκαν να αποχωρήσουν.
Τα ίδια προβλήματα αντιμετώπισαν οι Αμερικανοί και το εκστρατευτικό σώμα με δυνάμεις του ΝΑΤΟ που τους συνόδευε, όταν επιχείρησαν να καταλάβουν το Αφγανιστάν των Ταλιμπάν. Μπήκαν εύκολα αρχικά, αλλά στο τέλος μετά από είκοσι ολόκληρα χρόνια, απέναντι σε ένα εχθρό που δεν είχε πρόσωπο ή είχε το πρόσωπο οποιουδήποτε περαστικού, τελικά επέλεξαν να αποχωρήσουν.
Τώρα το πρόβλημα μεταφέρεται στους Ρώσους στο έδαφος της Ουκρανίας. Έχοντας μια συντριπτική υπεροπλία σε μέγεθος και εξοπλισμό, προχώρησαν – όχι και τόσο εύκολα – στο πεδίο βομβαρδίζοντας με πυραύλους και τη αεροπορία τους, απέναντι σε μια χώρα που παρά τις ανοησίες που λέει ο διανοητικά και ψυχικά ασταθής Πούτιν, ήταν ελάχιστα εξοπλισμένη.
Εδώ και μέρες η εκστρατεία καθυστερεί καθώς έχει φτάσει περιμετρικά από τις μεγάλες πόλεις, το Χάρκοβο, την Μαριούπολη, την Οδησσό και το Κίεβο.
΄Εξω από το Κίεβο, βρίσκεται ακινητοποιημένη μια μεγάλη φάλαγγα με βαρέα άρματα και άλλα οχήματα. Κανείς δεν έχει καταλάβει για πιο λόγο είναι ακινητοποιημένη. Αν χτυπήθηκαν κάποια οχήματα, αν έμειναν από καύσιμα, ή αν προετοιμάζουν κάτι άλλο.
Στην τηλεόραση είδαμε την δραστηριότητα των Ουκρανών υπερασπιστών του Κιέβου να φτιάχνουν οδογράγματα προκειμένου να αντιμετωπίσουν μια ρωσική εισβολή, στην πρωτεύουσα της Ουκρανίας. Είναι άγνωστο ακόμη τι είδους οπλισμό έχουν, πόσοι είναι αυτοί που θα επιχειρήσουν να υπερασπιστούν το Κίεβο και πόση επάρκεια έχουν όχι μόνο σε στρατιωτικά εφόδια αλλά και στα βασικά για την επιβίωση τους, νερό, τροφή και φάρμακα δηλαδή.
Από τις σποραδικές μάχες που εξελίσσονται αυτές τις μέρες περιμετρικά στα προάστια του είναι φανερό, ότι η προώθηση στο εσωτερικό των πόλεων δεν είναι εύκολη υπόθεση, παρ’ όλη τη διαφορά σε στρατιωτικό εξοπλισμό.
Δύο τρόποι υπάρχουν για να μπορέσεις να κατακτήσεις μια πόλη, που οι κάτοικοι της έχουν αποφασίσει να την υπερασπιστούν. Ή να την βομβαρδίσεις ισοπεδώνοντας την, προκειμένου να κάμψεις και να εξουδετρώσεις σε μεγάλο βαθμό τις στρατιωτικές δυνατότητες των υπερασπιστών της και να τους αναγκάσεις να παραδοθούν ή να εισβάλει πεζικό που θα συνοδεύει τα άρματα μάχης. Το πρώτο είναι πιο άνετο και δεν διακινδυνεύεις απώλειες των δικών σου στρατευμάτων, αλλά αυτό στην περίπτωση του Κιέβου σημαίνει ότι θα εξοντώσεις χιλιάδες αμάχους, που αυτή τη στιγμή παραμένουν εγκλωβισμένοι στο Κίεβο. Αυτό είναι δύσκολο ακόμη και για τον Πούτιν να το αποφασίσει. Θα υπάρξουν πολύ μεγάλες αντιδράσεις που θα κλιμακώσουν την ένταση ακόμη πάρα πάνω. Θα υπάρξουν μεγάλες αντιδράσεις στην κοινή γνώμη της Δύσης, προκειμένου οι ηγεσίες να σταματήσουν την σφαγή και αυτό κανείς δεν ξέρει που θα οδηγήσει.
Η προσπάθεια να εισβάλουν με στρατεύματα στις πόλεις, θα αποδειχθεί μια πάρα πολύ δύσκολη επιχείρηση, που κατά πάσα πιθανότητα θα θυμίσει στους Ρώσους την μάχη του Στάλινγκραντ από την ανάποδη.
Ακόμη και να πέσει το Κίεβο η επιχείρηση του Πούτιν στο τέλος θα αποδειχθεί μάταιη. Η Ουκρανία δεν πρόκειται ποτέ να υποταχθεί.
