Εύα Νικολακάκη: «Άξιοι καλλιτέχνες είναι εγκλωβισμένοι σε μια μικρή αγορά με μεγάλο ανταγωνισμό»

Συναντήσαμε τη ζωγράφο Εύα Νικολακάκη στο ατελιέ της στην Αθήνα ανάμεσα σε καμβάδες που απεικονίζουν πορτρέτα, γυμνά και τοπία. Έντονα χρώματα, γραμμές άλλοτε αυστηρές και άλλοτε ακαθόριστες και σκιές που χαρακτηρίζουν τη δουλειά της ζωγράφου. Μας μίλησε για το πώς ξεκίνησε τη ζωγραφική, τα μαθήματα, τους δασκάλους της. Αναφέρθηκε στις δυσκολίες της τέχνης στην Ελλάδα, το πώς αντιμετωπίζεται από την πολιτεία, καθώς και για το ενδιαφέρων των ξένων φιλότεχνων. «Πάντα με μάγευε η αρχαία Ελληνική τέχνη με τη συμμετρία την λιτότητα και την αρμονία που την χαρακτηρίζει. Ο Καραβάτζιο, ο Ρέμπραντ, ο Βερμέρ κ.ά. ήταν ζωγράφοι που με επηρέασαν αρκετά στην απόδοση της προσωπογραφίας και της φιγούρας τόσο χρωματικά όσο και εκφραστικά και εκείνο που με απασχολούσε περισσότερο ήταν το παιχνίδι του φωτός και της σκιάς», αναφέρει όσον αφορά στις επιρροές της.

Τέλος, μίλησε για τα βασικά συστατικά της εξέλιξης των νέων καλλιτεχνών, καθώς και για τα μελλοντικά της σχέδια. Αναλυτικά η συνέντευξη της Εύας Νικολακάκη έχει ως εξής:

– Εύα, μίλησέ μας για την ενασχόλησή σου με τη ζωγραφική. Τι σε ώθησε στο μονοπάτι της Τέχνης;

Την ζωγραφική την αγαπούσα από παιδί. Ήταν ένας τρόπος να εκφράζω τα συναισθήματά μου. Από τα σχολικά μου χρόνια έδειξα μεγάλο ενδιαφέρον για την προσωπογραφία και την φιγούρα. Σχεδίαζα τους συμμαθητές μου τους φίλους μου και αγαπημένα πρόσωπα. Μεγαλώνοντας ήξερα πως αυτόν τον δρόμο ήθελα να ακολουθήσω.

– Πες μας για τη διαδρομή σου. Πώς ξεκίνησες και πού έχεις καταλήξει έως σήμερα.

Για εμένα η διαδρομή δεν ήταν εύκολη, γιατί δεν είχα υποστήριξη από το οικογενειακό μου περιβάλλον. Συνέχισα όμως να ζωγραφίζω και να πειραματίζομαι με διάφορα υλικά μέχρι την ηλικία των 30, ενώ παράλληλα είχα δημιουργήσει την δική μου οικογένεια.

Μια γνωριμία μέσα στον εργασιακό μου χώρο με τον κατάλληλο άνθρωπο μου έδωσε την ώθηση να ξεκινήσω ελεύθερο σχέδιο για να δώσω εξετάσεις στη Α.Σ.Κ.Τ. Μετά από δύο χρόνια προετοιμασίας εισήχθην στην Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας το 2001.

– Μίλησέ μας για τους δάσκαλούς σου και τι θεωρείς ότι σε σημάδεψε στη μαθητεία σου.

Γράφτηκα στο εργαστήριο ζωγραφικής με καθηγητή τον Χρόνη Μπότσογλου ο οποίος την εποχή εκείνη ήταν πρύτανης της σχολής.

Εκτός από σπουδαίος ζωγράφος ήταν και εξαιρετικός δάσκαλος και με επηρέασε αρκετά στην εξέλιξή μου. Παράλληλα σαν μάθημα επιλογής πήρα την γλυπτική για δύο χρόνια με καθηγητή τον Νίκο Τρανό. Αυτή η σπουδή με βοήθησε πολύ στην ζωγραφική μου απόδοση του όγκου και της φόρμας.

– Ποιες είναι οι επιρροές σου;

Πάντα με μάγευε η αρχαία Ελληνική τέχνη με τη συμμετρία την λιτότητα και την αρμονία που την χαρακτηρίζει. Ο Καραβάτζιο, ο Ρέμπραντ, ο Βερμέρ κ.α. ήταν ζωγράφοι που με επηρέασαν αρκετά στην απόδοση της προσωπογραφίας και της φιγούρας τόσο χρωματικά όσο και εκφραστικά και εκείνο που με απασχολούσε περισσότερο ήταν το παιχνίδι του φωτός και της σκιάς.

Από τους σύγχρονους καλλιτέχνες είχα πάντα ιδιαίτερα αδυναμία στον Ντε Κίρικο και στον Σαλβαδόρ Νταλί, οι οποίοι με επηρέασαν αρκετά στην αποτύπωση των τοπίων μου χρωματικά αλλά και στην απόδοση της ατμόσφαιρας που αποπνέουν. Στα τοπία αυτά εμπεριέχεται και το μεταφυσικό στοιχείο.

– Τι υλικά χρησιμοποιείς;

Δουλεύω επί το πλείστον με λάδια και για τα σχέδια και προσχέδια μου χρησιμοποιώ κάρβουνο και ξηρά παστέλ.

– Τι θεωρείς ορόσημο στην εξέλιξη της καριέρας σου; Διακρίνουμε μια μετάβαση από τα ανθρώπινα πρόσωπα και κορμιά σε κάπως πιο αυστηρές γραμμές της φύσης.

Θεωρώ ότι είμαι ανθρωποκεντρική. Με έλκει η αποτύπωση της έκφρασης ενός προσώπου και της φιγούρας. Ακόμα και στα τοπία μου, οι κορμοί των δέντρων έχουν ανθρώπινα στοιχεία. Είναι σώματα εγκλωβισμένα που προσπαθούν να δραπετεύσουν από το στατιστικό τους περιβάλλον.

– Ποιο θεωρείς ότι είναι το κυριότερο χαρακτηριστικό των έργων σου;

Αυτό που χαρακτηρίζει τα έργα μου είναι τα καθαρά περιγράμματα η έντονη αντιπαράθεση φωτός και σκιάς και η τρισδιάστατη απόδοση του όγκου. Άλλο ένα ζήτημα που με απασχολεί είναι το κάδρο και η σύνθεση. Πώς δηλαδή τοποθετώ το θέμα, πού εστιάζω και η αρμονία της σύνθεσης.

Τολμώ να έρχομαι πολύ κοντά στο θέμα μου, να κάνω ζουμ στα σώματα στα πρόσωπα και στους κορμούς, χωρίς να με φοβίζει να κάνω κοψίματα. Φέρνω το θέμα μου σε πρώτο πλάνο εκμεταλλευόμενη το κοίλο του φακού και τις παραμορφώσεις του καθώς φωτογραφίζω τα μοντέλα μου ή τα τοπία μου.

Ένα ακόμα χαρακτηριστικό της δουλειάς μου είναι η προοπτική του χώρου και η τοποθέτηση της φιγούρας μέσα σε αυτόν.

– Θεωρείς ότι η Ζωγραφική Τέχνη στην Ελλάδα βρίσκεται σε ανάπτυξη; Τι γνώμη έχεις για την εγχώρια αγορά τέχνης;

Η ζωγραφική τέχνη στην Ελλάδα περνάει κρίση τον τελευταίο καιρό όσον αναφορά την αγορά. Η οικονομική κρίση, ο πόλεμος στην Ουκρανία, τα 2-3 τελευταία χρόνια με την πανδημία και ένα μικρό αγοραστικό κοινό δεν είναι οι καλύτερες συνθήκες για να κινηθεί η αγορά της τέχνης. Υπάρχουν άξιοι καλλιτέχνες που παράγουν έργο, το θέμα όμως είναι ότι βρίσκονται εγκλωβισμένοι σε μια μικρή αγορά στην οποία ο ανταγωνισμός είναι μεγάλος.

– Ποια αίσθηση έχεις για την αγορά εκτός συνόρων; Υπάρχει ενδιαφέρον από ξένους συλλέκτες για Έλληνες καλλιτέχνες;

Είναι πολύ δύσκολο να απευθυνθείς σε ξένους συλλέκτες. Πιστεύω πως αυτό οφείλεται στην οικονομική δυσπραγία των Ελλήνων καλλιτεχνών. Δεν υπάρχουν πόροι ούτε κάποια υποστήριξη από την πολιτεία έτσι ώστε να μπορέσουν να ταξιδέψουν και να προωθήσουν το έργο τους στο εξωτερικό.

– Τι θεωρείς ότι είναι πιο σημαντικό για έναν καλλιτέχνη για την εξέλιξή του σήμερα;

Όσα προβλήματα και αν αντιμετωπίζει ένας καλλιτέχνης το σημαντικότερο για εμένα είναι να αγαπάει πολύ αυτό που κάνει, να πιστεύει στον εαυτό του και να είναι ειλικρινής με το έργο του χωρίς να επηρεάζεται από άλλους, χωρίς να μιμείται και να αντιγράφει για να επιτύχει.

Πίστη λοιπόν, αγάπη και επιμονή είναι αυτά που θα βοηθήσουν στην εξέλιξη ενός καλλιτέχνη.

– Υπάρχει υποστήριξη από την πολιτεία;

Πιστεύω πως η τέχνη δεν υποστηρίζεται γενικώς από την πολιτεία. Περνάμε μια κρίση σαν χώρα σε ό,τι έχει να κάνει με τον πολιτισμό. Παρατηρώ με λύπη μου ότι ανακυκλώνονται συνεχώς τα ίδια άτομα και -κατά συνέπεια- δεν υποστηρίζονται οι νέοι καλλιτέχνες οι οποίοι δεν έχουν πού να απευθυνθούν.

– Τι ετοιμάζεις αυτή την περίοδο και ποια τα σχέδιά σου για το μέλλον;

Όσο δύσκολες και αν είναι οι συνθήκες είμαι αρκετά αισιόδοξη και συνεχίζω με το ίδιο πάθος να εργάζομαι και να δημιουργώ. Αυτήν την περίοδο έχω προγραμματίσει κάποιες συμμετοχές σε ομαδικές εκθέσεις σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Ρώμη, ενώ παράλληλα ετοιμάζω την ατομική μου έκθεση για τον Νοέμβριο του 2023 στην Αθήνα.

WHO IS WHO

H Εύα Νικολακάκη είναι απόφοιτος Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών Αθήνας με βαθμό πτυχίου άριστα στο τμήμα Ζωγραφικής. Επιβλέπων καθηγητής ο κ. Χρόνης Μπότσογλου. Παρακολούθηση στο εργαστήριο γλυπτικής με καθηγητή τον κ. Τρανό. Έτος αποφοίτησης 2006.

Εκθέσεις

Ατομική έκθεση στον Δήμο Ρεθύμνου στο πλαίσιο των πολιτιστικών εκδηλώσεων (2005)

Συμμετοχή στην έκθεση “Εικόνα χώρος δράση 2” του επιμελητηρίου εικαστικών στην Τεχνόπολη, Γκάζι (2008)

Ομαδική έκθεση στην Φορτέτζα Ρεθύμνης τεσσάρων νέων καλλιτεχνών στα πλαίσια εκδηλώσεων του Δήμου (2008)

Συμμετοχή στην έκθεση “Η ανθρώπινη μορφή στην τέχνη” του επιμελητηρίου εικαστικών, Τεχνόπολις Γκάζι (2009)

Ομαδική έκθεση του δικτύου εικαστικών Ηρακλείου με τίτλο “Σιωπές” στη Βασιλική του Αγίου Μάρκου (Μάιος 2010)

Ομαδική έκθεση του δικτύου εικαστικών Ηρακλείου με τίτλο “Όριο” στη Βασιλική του Αγίου Μάρκου (Μάιος 2011)

Ομαδική έκθεση του δικτύου εικαστικών Ηρακλείου με τίτλο “Η Ελλάδα μου” στη Βασιλική του Αγίου Μάρκου (Ιούνιος 2012)

Ομαδική έκθεση ζωγραφικής στο Δήμο Αγίας Γαλήνης Ρεθύμνου (Αύγουστος 2013)

Ομαδική έκθεση του μουσείου εικαστικών τεχνών Ηρακλείου Κρήτης (2014)

Συμμετοχή στην έκθεση “Colors of Greece” στο Χάμπτονς της Νέας Υόρκης (Σεπτέμβριος 2015)

Έκθεση ζωγραφικής τριών καλλιτεχνών στον χώρο τέχνης “Ισόγειο” στην Κηφισιά με τίτλο “Το αειθαλές” (Μάρτιος 2017)

Συμμετοχή στην ομαδική έκθεση “Culturo 2019” στο πολιτιστικό και συνεδριακό κέντρο Ηρακλείου (Σεπτέμβριος 2019)

Συμμετοχή στην ομαδική έκθεση με τίτλο “Υδάτινος χώρος” στην Δημοτική Πινακοθήκη Μαλεβιζίου (Αύγουστος-Σεπτέμβριος 2020)

Συμμετοχή στην διαδικτυακή ομαδική έκθεση με τίτλο “Αύγουστος” (Αύγουστος 2020)

Συμμετοχή στην ομαδική έκθεση με τίτλο “Η Τέχνη του Πορτραίτου” στην “ArteVision Gallery” στην Αθήνα, (2/10/2020 – 15/10/2020)

Συμμετοχή στην ομαδική έκθεση με τίτλο “Χρωματικά Αρώματα” στην “Art Place Gallery”, στην Αθήνα (Οκτώβριος 2020)

Συμμετοχή στην ομαδική έκθεση με τίτλο “Η Φύση Έχει Κέφια” στην “Art Place Gallery”, Στην Αθήνα (Μάιος-Ιούνιος 2021)

Συμμετοχή στην ομαδική έκθεση με τίτλο “Vintage” στην “Arte Visione Gallery” στην Αθήνα, (4/6/2021 – 17/6/2021)

Συμμετοχή στη ομαδική έκθεση με τίτλο “Η τέχνη του πορτρέτου “Arte Visione Gallery” στην Αθήνα (2-16 Σεπτεμβρίου 2021)

Συμμετοχή στη ομαδική έκθεση με τίτλο “Film Noir Gallery” στην Αθήνα (10 Σεπτεμβρίου – 23 Νοεμβρίου 2021)

Ατομική Έκθεση με τίτλο “Κορμοί και Σώματα” στην τοποθεσία “Art Place Gallery” στην Αθήνα (11 Φεβρουαρίου – 20 Μαρτίου 2022)

Συμμετοχή στην ομαδική έκθεση “Εικαστικό Πανόραμα” στην Θεσσαλονίκη (4 – 8 Οκτωβρίου 2022).