Διονύσης Σαββόπουλος: Τώρα τι κλαις και τι γκρινιάζεις; Πρωτοχρονιά είναι και γιορτάζεις…
Μια στοχαστική αναδρομή στις Πρωτοχρονιές της παιδικής ηλικίας και της εφηβείας, μέσα από τους στίχους του Διονύση Σαββόπουλου, που μας θυμίζουν πώς ο χρόνος κυλά, οι στιγμές χάνουν την αθωότητά τους, αλλά η μαγεία της ζωής και η πίστη στην παιδική ανατολή παραμένουν ζωντανές
Η Πρωτοχρονιά έχει πάντα μια δική της, αδιόρατη μαγεία. Τα φώτα της πόλης αντανακλώνται στις υγρές από τη δροσιά πλατείες, οι δρόμοι γεμίζουν ψιθύρους, γέλια και χαμόγελα, και ο αέρας μοιάζει να κρατάει υπόσχεσεις που περιμένουν να εκπληρωθούν. Κάθε χρόνο, αυτή η νύχτα έχει την ίδια υπόσχεση: μια νέα αρχή, ένας χρόνος που ξεκινά καθαρός, σαν λευκό χαρτί, έτοιμο να γεμίσει με στιγμές και αναμνήσεις. Και κάθε χρόνο, κάποιο τραγούδι φαίνεται να έρχεται ξανά να μας θυμίσει ποιοι ήμασταν, ποιοι γίναμε και ποιοι θα θέλαμε να γίνουμε.
Αυτό το χρόνο, ένα τέτοιο τραγούδι ήρθε ξανά στη μνήμη μου. «Πρωτοχρονιές του ραδιοφώνου» του Διονύση Σαββόπουλου, που μας άφησε πρόσφατα, είναι κάτι περισσότερο από μελωδία· είναι ένα ταξίδι στον χρόνο, μια γέφυρα ανάμεσα στην παιδική αθωότητα και την ενηλικίωση. Οι στίχοι του μοιάζουν να ψιθυρίζουν αργά, αλλά με σταθερό ρυθμό: μας υπενθυμίζουν τις μικρές γιορτές που κάποτε οργανώνονταν για εμάς, την ανεμελιά και τη μαγεία που κρυβόταν σε κάθε γωνιά του σπιτιού, σε κάθε βλέμμα των μεγάλων που μας παρατηρούσαν γεμάτοι αγάπη.
Καθώς μεγαλώνουμε, εκείνη η μαγεία αλλάζει μορφή. Πλέον είμαστε εμείς που κρατάμε το «κλειδί» της γιορτής, εμείς που πρέπει να δώσουμε σχήμα στον χρόνο, να δημιουργήσουμε αληθινά δικά μας τελετουργικά, χωρίς να επαναλαμβάνουμε τα λάθη των παιδικών μας χρόνων. Και ίσως εδώ κρύβεται η ουσία του τραγουδιού: η Πρωτοχρονιά δεν είναι απλώς μια ημερομηνία· είναι μια ευκαιρία να επανασυνδεθούμε με τη χαμένη αθωότητα, να ξαναβρούμε εκείνη την πίστη που ο ενήλικας συχνά ξεχνά, και να γιορτάσουμε ξανά την ίδια τη ζωή.
Με τη νοσταλγία να ανακατεύεται με την ελπίδα, θυμήθηκα ξανά το τραγούδι αυτό. Με έκανε να χαμογελάσω, να συγκινηθώ και να αναλογιστώ την αέναη ροή του χρόνου, που παρά τις απώλειες και τις αλλαγές, συνεχίζει να μας φέρνει τα πιο πολύτιμα συναισθήματα, αρκεί να ξέρουμε πώς να τα ακούσουμε και να τα ζήσουμε.
Πρωτοχρονιές του ραδιοφώνου
Πρωτοχρονιές σε χρόνους άλλους Πρωτοχρονιές με τους μεγάλους μικρός εσύ, μικρός κι ο χρόνος αλλάζατε κι οι δυο συγχρόνως.
Λίγο μετά, στα δεκαεφτά με τους γονείς σου ήσουν πάλι μα αισθανόσουν ήδη απών σε συντροφιά συμμαθητών το σπίτι σου έχανε εξουσία κι ο χρόνος την κρυφή του ουσία.
Ύστερα γιόρταζες με φίλους σ’ ένα δωμάτιο καπνού το Θαύμα πάλι ήταν αλλού στις παιδικές Πρωτοχρονιές σου στον χρόνο που άλλαζε μαζί σου πριν μεγαλώσει η αντίστασή σου.
Τώρα τι κλαις και τι γκρινιάζεις Πρωτοχρονιά είναι και γιορτάζεις την λίγη πίστη του ενηλίκου στην παιδική ανατολή του.
Πρωτοχρονιές, γιορτές του χρόνου Πρωτοχρονιές του ραδιοφώνου πως θα τις γιόρταζες εσύ τώρα που έχεις το κλειδί;
Μικρό κλειδί και σ’ οδηγάει σ’ ένα παράσπιτο στο πλάι σ’ ένα μικρό – μικρό πλανήτη πλάι στο μεγάλο άδειο σπίτι.
Πάει ο καιρός που οι δικοί σας σκηνοθετούσαν τη γιορτή σας και είσαι συ που πρέπει τώρα να υψώσεις της γιορτής τα δώρα.
Ποιος θα νοιαστεί και ποιος θα παίξει Χρονοποιός ας είναι η λέξη γιατί τα χρόνια τρέχουν χύμα κι εμείς τους δίνουμε ένα σχήμα.
Το μαγικό είναι ότι όσο περνάνε τα χρόνια και με ωριμάζουν οι καταστάσεις, καταλαβαίνω όλο και περισσότερο τί θέλει να πει ο κορυφαίος τραγουδοποιός με τους στίχους του. Και πόσο δίκιο έχει…
Με αυτό το τραγούδι, κάνει μια διαδρομή από την παιδική ηλικία στα εφηβικά χρόνια και στην απότομη ενηλικίωση. Πετυχαίνει να “αγγίξει” όποιον το ακούει γιατί μεταμορφώνει το προσωπικό του βίωμα σε κοινό. Περιγράφει τις προσωπικές του στιγμές αλλά με ένα μοναδικό τρόπο τις μετατρέπει σε αισθήσεις και καταστάσεις που -αν όχι όλοι- τουλάχιστον οι περισσότεροι, έχουμε ζήσει και ίσως δεν βρίσκαμε τα λόγια για να περιγράψουμε. Όταν είμαστε πολύ μικροί βιαζόμαστε να μεγαλώσουμε για να έρθει εκείνη η στιγμή που θα κάναμε τα πάντα για να ξανακερδηθεί η χαμένη νιότη. Μαζί με αυτή και η ανεμελειά.
Ο Διονύσης Σαββόπουλος ξεκινά με την εποχή που είμαστε ακόμα παιδιά και περνάμε τις Πρωτοχρονιές μας μαζί με τους μεγάλους… Η γιορτινή αυτή μέρα είναι μόνο η αφορμή.
Συνεχίζει με την επανάσταση της εφηβείας, “ήδη απών” από την οικογενειακή γιορτή. Και καθώς απομακρυνόμαστε από την παιδική ηλκία, ο χρόνος “χάνει την κρυφή του ουσία”.
Φτάνουμε τόσο γρήγορα σε εκείνη την πολυπόθητη ενηλικίωση που όταν την κερδίζουμε δείχνει σχεδόν αβάσταχτη.
Όσο είμαστε παιδιά η οργάνωση της γιορτής είναι στα χέρια άλλων. Τότε είχαμε την πολυτέλεια τόσο της κριτικής και της αντίδρασης όσο και της απόλαυσης. Τώρα όμως, που έχουμε πια μεγαλώσει και βρίσκεται στα δικά μας χέρια το “κλειδί”, πώς θα στήσουμε αυτή τη γιορτή από την αρχή, χωρίς να επαναλάβουμε τα ίδια λάθη και χωρίς να καταλήξει σε ένα φιάσκο;
Αν μπορούσαμε να ανακαλέσουμε εκείνη την εποχή των παιδικών μας χρόνων και να γευτούμε τα “δώρα” της, χωρίς να κάνουμε τα ίδια λάθη… Αν βάζαμε στην άκρη το “στημένο γλέντι”, τις στημένες καθωσπρέπει συμπεριφορές… Τότε η “γιορτή” θα ήταν αληθινή, με πλούσια συναισθήματα και ουσιαστικά “αγγίγματα”…
Νομίζω πως αυτήν την πραγματική γιορτή θα ήθελε ο καθένας από εμάς να διοργανώσει αλλά ίσως, δεν κατάφερε ποτέ να πραγματοποιήσει… Όποιος το πετύχει, θα του συμβεί αυτό που γράφει ο μοναδικός Διονύσης Σαββόπουλος… “Πρωτοχρονιά είναι και γιορτάζεις, την λίγη πίστη του ενηλίκου στην παιδική ανατολή του”!
Με την ευχή ότι η Πρωτοχρονιά του 2026 θα είναι μια τέτοια γιορτή… Και ας μην ξεχνάμε ότι “τα χρόνια τρέχουν χύμα κι εμείς τους δίνουμε ένα σχήμα”…
Καλή χρονιά σε όλους!
