Ποιος θα κρατά το τιμόνι του ευρώ; Η μάχη για τη διαδοχή της Λαγκάρντ και το παρασκήνιο των Βρυξελλών
Η πρόωρη αποχώρηση της Κριστίν Λαγκάρντ από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ανοίγει μια από τις σημαντικότερες πολιτικοοικονομικές διαπραγματεύσεις της χρονιάς
Περιεχόμενα
- Η απόφαση της Λαγκάρντ που επιτάχυνε τις εξελίξεις
- Οι δύο υποψήφιοι που διεκδικούν τη Φρανκφούρτη
- Το ευρωπαϊκό παρασκήνιο: Τέσσερις πρωτεύουσες και τρεις θέσεις
- Ο Κυριάκος Πιερρακάκης στο επίκεντρο της διαδικασίας
- Γιατί η διαδοχή αφορά κάθε Ευρωπαίο πολίτη
- Ο φόβος μιας νέας κρίσης χρέους
- Η αθέατη διάσταση της διαδοχής
- Η αντίστροφη μέτρηση μέχρι τον Δεκέμβριο
- Ποιος θα κρατά τελικά το τιμόνι του ευρώ;
Ο Ολλανδός Κλάας Κνοτ και ο Ισπανός Πάμπλο Ερνάντεθ ντε Κος διεκδικούν την προεδρία, ενώ ο Κυριάκος Πιερρακάκης, ως πρόεδρος του Eurogroup, βρίσκεται στο επίκεντρο της θεσμικής διαδικασίας. Οι ισορροπίες ανάμεσα σε Παρίσι, Βερολίνο, Μαδρίτη και Χάγη, οι τρεις κορυφαίες θέσεις που αλλάζουν χέρια και το ερώτημα ποιος θα καθορίσει τη νομισματική πολιτική της Ευρώπης τα επόμενα οκτώ χρόνια.
Στην Ευρώπη, οι σημαντικότερες αποφάσεις δεν λαμβάνονται πάντοτε εκεί όπου στρέφονται οι προβολείς. Συχνά διαμορφώνονται πίσω από κλειστές πόρτες, σε αίθουσες συσκέψεων όπου οι συνομιλίες είναι προσεκτικές, οι διατυπώσεις μετρημένες και οι πραγματικές διαπραγματεύσεις αρχίζουν πολύ πριν από τις επίσημες ανακοινώσεις.
Κάπως έτσι εξελίσσεται και η μάχη για τη διαδοχή της Κριστίν Λαγκάρντ στην προεδρία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
Στις Βρυξέλλες, τη Δευτέρα 9 Νοεμβρίου 2026, οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης καλούνται να εξετάσουν τις δύο υποψηφιότητες που έχουν κατατεθεί για μία από τις ισχυρότερες οικονομικές θέσεις στον κόσμο. Στην πραγματικότητα, όμως, η συζήτηση υπερβαίνει κατά πολύ την επιλογή ενός προσώπου.
Αφορά το μέλλον του ευρώ, τις ισορροπίες ανάμεσα στις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές οικονομίες και τη φιλοσοφία με την οποία η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις των επόμενων ετών.
Στο τραπέζι βρίσκονται δύο ονόματα: ο Ολλανδός Κλάας Κνοτ και ο Ισπανός Πάμπλο Ερνάντεθ ντε Κος.
Δύο οικονομολόγοι με μακρά εμπειρία στη νομισματική πολιτική, δύο διαφορετικές διαδρομές και δύο προσεγγίσεις που, παρά τις σημαντικές συγκλίσεις τους, αντανακλούν διαφορετικές παραδόσεις στην ευρωπαϊκή οικονομική σκέψη.
Στο επίκεντρο της διαδικασίας βρίσκεται και ένας Έλληνας πολιτικός: ο Κυριάκος Πιερρακάκης.
Ως πρόεδρος του Eurogroup, έχει αναλάβει τον θεσμικό συντονισμό της πρώτης φάσης μιας διαδικασίας που θα καταλήξει στην επιλογή του ανθρώπου ο οποίος θα διαδεχθεί τη Λαγκάρντ στη Φρανκφούρτη.
Το διακύβευμα είναι μεγάλο. Γιατί όποιος αναλάβει την προεδρία της ΕΚΤ δεν θα διαχειριστεί απλώς τα επιτόκια. Θα κληθεί να προστατεύσει τη νομισματική σταθερότητα μιας Ευρώπης που βρίσκεται αντιμέτωπη με οικονομικές, δημοσιονομικές και γεωπολιτικές προκλήσεις.
Η απόφαση της Λαγκάρντ που επιτάχυνε τις εξελίξεις
Στις 29 Οκτωβρίου 2026, η Κριστίν Λαγκάρντ ανακοίνωσε επισήμως ότι θα αποχωρήσει από την προεδρία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας στις 7 Φεβρουαρίου 2027.
Η απόφαση αιφνιδίασε πολλούς ευρωπαϊκούς κύκλους, καθώς η οκταετής θητεία της επρόκειτο κανονικά να ολοκληρωθεί τον Οκτώβριο του 2027.
Η πρόωρη αποχώρησή της, περίπου εννέα μήνες πριν από τη λήξη της θητείας της, άλλαξε το χρονοδιάγραμμα των ευρωπαϊκών διαβουλεύσεων.
Η ίδια εξήγησε ότι επιθυμεί να αποκτήσει μεγαλύτερη ελευθερία έκφρασης και δυνατότητα δημόσιας παρέμβασης σε ζητήματα που δεν περιορίζονται στη νομισματική πολιτική.
Η ανακοίνωση, ωστόσο, δημιούργησε και πολιτικά ερωτήματα για την επόμενη ημέρα της.
Η Λαγκάρντ δεν υπήρξε ποτέ μια συνηθισμένη κεντρική τραπεζίτης.
Πριν αναλάβει την προεδρία της ΕΚΤ τον Νοέμβριο του 2019, είχε διατελέσει υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας και γενική διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.
Η διαδρομή της συνδύαζε την πολιτική εμπειρία με τη διεθνή οικονομική διπλωματία.
Στη Φρανκφούρτη χρειάστηκε να αντιμετωπίσει διαδοχικές κρίσεις: την πανδημία, τις οικονομικές συνέπειες του πολέμου στην Ουκρανία, την ενεργειακή αναταραχή και τη μεγάλη επιστροφή του πληθωρισμού.
Η θητεία της χαρακτηρίστηκε από αποφάσεις που επηρέασαν εκατομμύρια νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Από την εξαιρετικά χαλαρή νομισματική πολιτική της περιόδου της πανδημίας, η ΕΚΤ πέρασε σε μια ιστορική αύξηση επιτοκίων, επιχειρώντας να συγκρατήσει τις πληθωριστικές πιέσεις.
Τώρα, η πρόωρη αποχώρησή της ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο.
Και η Ευρώπη καλείται να αποφασίσει ποιος θα το γράψει.
Οι δύο υποψήφιοι που διεκδικούν τη Φρανκφούρτη
Στις 6 Νοεμβρίου, ο Κυριάκος Πιερρακάκης ανακοίνωσε ότι είχε λάβει δύο επίσημες υποψηφιότητες για την προεδρία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
Η Ισπανία πρότεινε τον Πάμπλο Ερνάντεθ ντε Κος, ενώ η Ολλανδία τον Κλάας Κνοτ.
Η επιλογή ανάμεσα στους δύο δεν αφορά απλώς διαφορετικές εθνικότητες.
Αντανακλά και δύο παραδόσεις που έχουν επηρεάσει τη διαμόρφωση της οικονομικής πολιτικής στην Ευρωζώνη.
Ο Κλάας Κνοτ γεννήθηκε το 1967 και υπηρέτησε ως διοικητής της κεντρικής τράπεζας της Ολλανδίας από το 2011 έως το 2025.
Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου απέκτησε τη φήμη ενός κεντρικού τραπεζίτη που δίνει ιδιαίτερη σημασία στη σταθερότητα των τιμών, στη δημοσιονομική πειθαρχία και στην αξιοπιστία της νομισματικής πολιτικής.
Η ολλανδική οικονομική σχολή έχει παραδοσιακά συνδεθεί με μια περισσότερο αυστηρή προσέγγιση απέναντι στον πληθωρισμό.
Ο Κνοτ, ωστόσο, δεν θεωρείται ένας άκαμπτος υποστηρικτής της αυστηρής νομισματικής πολιτικής.
Η εμπειρία του στις ευρωπαϊκές κρίσεις τον έχει οδηγήσει σε πιο πραγματιστικές τοποθετήσεις, αναγνωρίζοντας ότι η ΕΚΤ πρέπει να διαθέτει τα απαραίτητα εργαλεία για να αντιμετωπίζει σοβαρές αναταράξεις στις αγορές.
Σε συνέντευξή του στους Financial Times, στις 9 Νοεμβρίου, υποστήριξε ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα πρέπει να είναι έτοιμη να παρέμβει όταν οι αγορές ομολόγων αντιμετωπίζουν αδικαιολόγητες και ανεξέλεγκτες πιέσεις.
Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι η αύξηση του κόστους δανεισμού μιας χώρας δεν δικαιολογεί αυτομάτως παρέμβαση της ΕΚΤ.
Η θέση αυτή αποτυπώνει τη λεπτή ισορροπία που θα πρέπει να διατηρήσει ο επόμενος πρόεδρος: προστασία της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας χωρίς να δημιουργείται η εντύπωση ότι η κεντρική τράπεζα αναλαμβάνει τις δημοσιονομικές ευθύνες των κυβερνήσεων.
Απέναντί του βρίσκεται ο Πάμπλο Ερνάντεθ ντε Κος.
Ο Ισπανός οικονομολόγος γεννήθηκε το 1971 και διετέλεσε διοικητής της Τράπεζας της Ισπανίας από το 2018 έως το 2024.
Σήμερα είναι γενικός διευθυντής της Τράπεζας Διεθνών Διακανονισμών, ενός από τους σημαντικότερους θεσμούς διεθνούς συνεργασίας των κεντρικών τραπεζών.
Η επαγγελματική του πορεία χαρακτηρίζεται από βαθιά γνώση της οικονομικής ανάλυσης και των μηχανισμών της νομισματικής πολιτικής.
Θεωρείται γενικά περισσότερο διαλλακτικός ως προς τη χρήση των επιτοκίων, αν και οι διαφορές του με τον Κνοτ δεν πρέπει να υπερεκτιμώνται.
Και οι δύο έχουν υπηρετήσει στο Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ και γνωρίζουν από πρώτο χέρι τις δυσκολίες διαμόρφωσης κοινής πολιτικής ανάμεσα σε οικονομίες με διαφορετικές ανάγκες.
Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι ποιος από τους δύο γνωρίζει καλύτερα τους μηχανισμούς της νομισματικής πολιτικής.
Είναι ποιος μπορεί να εξασφαλίσει την ευρύτερη δυνατή εμπιστοσύνη των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων και να διαχειριστεί αποτελεσματικά τις επόμενες κρίσεις.
Το ευρωπαϊκό παρασκήνιο: Τέσσερις πρωτεύουσες και τρεις θέσεις
Η διαδοχή της Λαγκάρντ δεν εξελίσσεται σε πολιτικό κενό.
Αντιθέτως, συμπίπτει με μια ευρύτερη αναδιάταξη της ηγεσίας της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
Τρεις από τις έξι θέσεις της Εκτελεστικής Επιτροπής πρόκειται να αλλάξουν χέρια μέσα σε λίγους μήνες.
Εκτός από την προεδρία, η Ίζαμπελ Σνάμπελ αποχωρεί στις 3 Ιανουαρίου 2027, ενώ η θητεία του επικεφαλής οικονομολόγου Φίλιπ Λέιν ολοκληρώνεται τον Μάιο.
Αυτό σημαίνει ότι οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δεν διαπραγματεύονται μία μόνο θέση.
Διαπραγματεύονται ένα ευρύτερο πακέτο διορισμών που μπορεί να καθορίσει τις εσωτερικές ισορροπίες της ΕΚΤ για πολλά χρόνια.
Σύμφωνα με το Reuters, η Γαλλία, η Γερμανία, η Ισπανία και η Ολλανδία αναμένεται να διαδραματίσουν κεντρικό ρόλο στις διαβουλεύσεις.
Το Παρίσι ενδιαφέρεται παραδοσιακά για τη διατήρηση ισχυρής επιρροής στους ευρωπαϊκούς οικονομικούς θεσμούς.
Το Βερολίνο δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στην αξιοπιστία της νομισματικής πολιτικής και στη σταθερότητα των τιμών.
Η Μαδρίτη επιδιώκει να ενισχύσει την παρουσία της στην κορυφή των ευρωπαϊκών οικονομικών οργανισμών.
Η Χάγη, από την πλευρά της, προβάλλει την εμπειρία και το κύρος του Κνοτ.
Οι επιδιώξεις αυτές δεν σημαίνουν ότι υπάρχει κάποια προαποφασισμένη συμφωνία.
Δείχνουν, όμως, γιατί η επιλογή του επόμενου προέδρου είναι πιθανό να συνδεθεί με τους υπόλοιπους διορισμούς.
Μια χώρα μπορεί να υποστηρίξει έναν υποψήφιο για την προεδρία, επιδιώκοντας παράλληλα τη συμμετοχή δικού της εκπροσώπου σε άλλη κορυφαία θέση.
Πρόκειται για μια γνώριμη ευρωπαϊκή διαδικασία αναζήτησης ισορροπιών.
Η ανεξαρτησία της ΕΚΤ είναι θεσμικά κατοχυρωμένη. Η επιλογή, ωστόσο, των ανθρώπων που θα ηγηθούν του οργανισμού πραγματοποιείται μέσα από μια πολιτική διαδικασία.
Αυτή είναι μία από τις σημαντικότερες αντιφάσεις, αλλά και ιδιαιτερότητες, της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής.
Ο Κυριάκος Πιερρακάκης στο επίκεντρο της διαδικασίας
Για την Ελλάδα, η συγκεκριμένη αναμέτρηση αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον λόγω της θέσης του Κυριάκου Πιερρακάκη στην προεδρία του Eurogroup.
Ο Έλληνας υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών έχει αναλάβει τον συντονισμό της διαδικασίας υποβολής και αρχικής εξέτασης των υποψηφιοτήτων.
Μετά την ανακοίνωση της αποχώρησης της Λαγκάρντ, ζήτησε από τα κράτη-μέλη της Ευρωζώνης να υποβάλουν τις προτάσεις τους έως τις 6 Νοεμβρίου.
Την ημέρα εκείνη ανακοίνωσε επισήμως ότι είχαν κατατεθεί οι δύο υποψηφιότητες.
Στις 9 Νοεμβρίου, το Eurogroup εξετάζει τα ονόματα των δύο υποψηφίων, χωρίς να αναμένεται άμεση τελική συμφωνία.
Ο Πιερρακάκης εξήγησε ότι η διαδικασία πρέπει να κινηθεί γρήγορα, αλλά υπογράμμισε πως η τελική πολιτική κατεύθυνση θα δοθεί από τους Ευρωπαίους ηγέτες.
Η δήλωση αυτή αποτυπώνει με ακρίβεια τον θεσμικό του ρόλο.
Ο πρόεδρος του Eurogroup δεν επιλέγει μόνος του τον επικεφαλής της ΕΚΤ ούτε διαθέτει την εξουσία να επιβάλει έναν υποψήφιο.
Προεδρεύει, όμως, των συζητήσεων των υπουργών Οικονομικών της Ευρωζώνης και συμβάλλει στην οργάνωση της διαδικασίας που θα οδηγήσει στην επίσημη σύσταση προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.
Η συμμετοχή του αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία η Ελλάδα επιχειρεί να ενισχύσει την παρουσία της στους ευρωπαϊκούς θεσμούς.
Πριν από περίπου μία δεκαετία, η χώρα βρισκόταν στο επίκεντρο μιας πρωτοφανούς κρίσης χρέους, με το Eurogroup να αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους χώρους λήψης αποφάσεων για το οικονομικό της μέλλον.
Σήμερα, ένας Έλληνας υπουργός προεδρεύει του ίδιου οργάνου κατά τη διάρκεια της διαδικασίας επιλογής του επόμενου προέδρου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
Η ιστορική αυτή αντιστροφή έχει ιδιαίτερο συμβολισμό.
Δεν συνεπάγεται, ασφαλώς, ότι η Ελλάδα καθορίζει τις ευρωπαϊκές αποφάσεις.
Αποτυπώνει, όμως, μια διαφορετική θεσμική παρουσία της χώρας στο ευρωπαϊκό οικονομικό σύστημα.
Γιατί η διαδοχή αφορά κάθε Ευρωπαίο πολίτη
Για τους περισσότερους πολίτες, η επιλογή ενός κεντρικού τραπεζίτη μπορεί να μοιάζει με μια μακρινή τεχνοκρατική διαδικασία.
Στην πραγματικότητα, οι αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας επηρεάζουν άμεσα την καθημερινότητά τους.
Το ύψος των επιτοκίων καθορίζει το κόστος δανεισμού για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Επηρεάζει τις δόσεις των στεγαστικών δανείων, τη χρηματοδότηση των επενδύσεων, την κατανάλωση και τις προοπτικές της οικονομικής ανάπτυξης.
Η ΕΚΤ έχει ως πρωταρχικό στόχο τη διατήρηση της σταθερότητας των τιμών, επιδιώκοντας πληθωρισμό 2% μεσοπρόθεσμα.
Η επίτευξη αυτού του στόχου, όμως, δεν είναι μια απλή μαθηματική άσκηση.
Όταν οι τιμές αυξάνονται υπερβολικά, η κεντρική τράπεζα μπορεί να αυξήσει τα επιτόκια, περιορίζοντας τη ζήτηση.
Όταν η οικονομική δραστηριότητα εξασθενεί, μπορεί να χρειαστεί να ακολουθήσει πιο υποστηρικτική πολιτική, εφόσον το επιτρέπουν οι πληθωριστικές προοπτικές.
Η δυσκολία βρίσκεται στην ισορροπία.
Μια υπερβολικά αυστηρή πολιτική μπορεί να επιβαρύνει την ανάπτυξη.
Μια υπερβολικά χαλαρή πολιτική μπορεί να επιτρέψει στον πληθωρισμό να παραμείνει υψηλός.
Ο επόμενος πρόεδρος της ΕΚΤ θα πρέπει να κινηθεί ανάμεσα σε αυτούς τους δύο κινδύνους.
Παράλληλα, θα κληθεί να αντιμετωπίσει μια Ευρώπη που εξακολουθεί να εμφανίζει σημαντικές αποκλίσεις ανάμεσα στις οικονομίες της.
Οι ανάγκες της Γερμανίας δεν ταυτίζονται πάντοτε με εκείνες της Ιταλίας.
Οι δημοσιονομικές προκλήσεις της Γαλλίας διαφέρουν από τις συνθήκες που επικρατούν στην Ολλανδία.
Και οι οικονομίες του ευρωπαϊκού Νότου εξακολουθούν να παρακολουθούν με ιδιαίτερη προσοχή τις εξελίξεις στις αγορές κρατικών ομολόγων.
Η ενιαία νομισματική πολιτική πρέπει να λειτουργεί για όλους.
Αυτό αποτελεί ίσως τη μεγαλύτερη πρόκληση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
Ο φόβος μιας νέας κρίσης χρέους
Ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που θα απασχολήσουν τον επόμενο πρόεδρο είναι η σταθερότητα των αγορών κρατικού χρέους.
Οι αυξανόμενες δημοσιονομικές πιέσεις σε μεγάλες ευρωπαϊκές οικονομίες δημιουργούν ανησυχίες για το κόστος δανεισμού και τη δυνατότητα των κυβερνήσεων να χρηματοδοτούν τις υποχρεώσεις τους.
Ιδιαίτερη προσοχή συγκεντρώνει η Γαλλία, όπου οι εξελίξεις στην αγορά κρατικών ομολόγων παρακολουθούνται στενά από τους επενδυτές.
Μια σοβαρή αναταραχή σε μια μεγάλη οικονομία της Ευρωζώνης θα μπορούσε να επηρεάσει ευρύτερα τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα.
Η ΕΚΤ διαθέτει εργαλεία που μπορούν, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, να περιορίσουν αδικαιολόγητες αναταράξεις στις αγορές.
Το ερώτημα είναι πότε και με ποιον τρόπο πρέπει να χρησιμοποιούνται.
Ο Κλάας Κνοτ έχει ήδη επισημάνει ότι η κεντρική τράπεζα δεν πρέπει να διστάζει να αξιοποιεί τα διαθέσιμα μέσα της όταν διαπιστώνει σοβαρό κίνδυνο μετάδοσης μιας κρίσης.
Ταυτόχρονα, έχει υπογραμμίσει ότι οι κυβερνήσεις οφείλουν να αντιμετωπίζουν τις δημοσιονομικές τους αδυναμίες.
Αυτή η διπλή προσέγγιση αναμένεται να αποτελέσει βασικό στοιχείο της συζήτησης για το μέλλον της ευρωπαϊκής νομισματικής πολιτικής.
Η Ευρώπη χρειάζεται μια κεντρική τράπεζα ικανή να προστατεύει τη σταθερότητα του ευρώ, χωρίς να υποκαθιστά τις ευθύνες των εθνικών κυβερνήσεων.
Η αθέατη διάσταση της διαδοχής
Υπάρχει και μια λιγότερο συζητημένη πλευρά της αναδιάταξης στην ηγεσία της ΕΚΤ.
Η αποχώρηση της Λαγκάρντ και της Σνάμπελ δημιουργεί ένα σημαντικό ζήτημα γυναικείας εκπροσώπησης στην κορυφή της ευρωπαϊκής νομισματικής εξουσίας.
Οι δύο γυναίκες αποτελούν σήμερα τις μοναδικές γυναίκες μεταξύ των 27 μελών του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ.
Η ταυτόχρονη αποχώρησή τους καθιστά ακόμη πιο έντονο τον προβληματισμό για την ισορροπία των φύλων στη διοίκηση ενός θεσμού που λαμβάνει αποφάσεις για εκατοντάδες εκατομμύρια Ευρωπαίους.
Το ζήτημα δεν αφορά μόνο τον συμβολισμό.
Αγγίζει και τη συζήτηση για το πώς συγκροτούνται οι κορυφαίοι ευρωπαϊκοί θεσμοί και ποια κριτήρια λαμβάνονται υπόψη κατά την επιλογή της ηγεσίας τους.
Η τεχνοκρατική επάρκεια παραμένει καθοριστική.
Ωστόσο, η γεωγραφική εκπροσώπηση, η θεσμική εμπειρία και η ισορροπία των φύλων αποτελούν επίσης παραμέτρους που απασχολούν τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις.
Η επιλογή του επόμενου προέδρου της ΕΚΤ θα πραγματοποιηθεί επομένως μέσα σε ένα ιδιαίτερα σύνθετο περιβάλλον.
Η αντίστροφη μέτρηση μέχρι τον Δεκέμβριο
Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις επιδιώκουν να ολοκληρώσουν τη διαδικασία επιλογής του επόμενου προέδρου της ΕΚΤ μέχρι το τέλος του 2026.
Το χρονοδιάγραμμα είναι πιεστικό.
Η Λαγκάρντ πρόκειται να αποχωρήσει στις 7 Φεβρουαρίου 2027 και ο διάδοχός της θα πρέπει να είναι έτοιμος να αναλάβει τα καθήκοντά του χωρίς να δημιουργηθεί θεσμική αβεβαιότητα.
Η διαδικασία προβλέπει ότι οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης θα καταλήξουν σε υποψήφιο, το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα διατυπώσει επίσημη σύσταση και στη συνέχεια θα ζητηθούν οι προβλεπόμενες γνώμες από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την ΕΚΤ.
Η τελική απόφαση ανήκει στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.
Για την έγκριση απαιτείται ενισχυμένη ειδική πλειοψηφία των κρατών της Ευρωζώνης.
Αυτό σημαίνει ότι κανένα κράτος δεν μπορεί να επιβάλει μονομερώς την επιλογή του.
Η αναζήτηση ευρύτερων συμμαχιών αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της διαδικασίας.
Και ακριβώς εκεί βρίσκεται το πραγματικό ευρωπαϊκό παρασκήνιο.
Οι επίσημες υποψηφιότητες είναι γνωστές.
Οι τελικές ισορροπίες, όμως, δεν έχουν ακόμη διαμορφωθεί.
Ποιος θα κρατά τελικά το τιμόνι του ευρώ;
Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δημιουργήθηκε για να προστατεύει τη σταθερότητα ενός κοινού νομίσματος που ένωσε οικονομίες με διαφορετικές ιστορίες, διαφορετικές παραγωγικές δομές και διαφορετικές πολιτικές παραδόσεις.
Στα χρόνια που ακολούθησαν, το ευρώ δοκιμάστηκε από κρίσεις που πολλές φορές έθεσαν υπό αμφισβήτηση ακόμη και τη συνοχή της Ευρωζώνης.
Κάθε πρόεδρος της ΕΚΤ χρειάστηκε να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις της εποχής του.
Ο Βιμ Ντούιζενμπεργκ συνδέθηκε με τα πρώτα βήματα του κοινού νομίσματος.
Ο Ζαν-Κλοντ Τρισέ με την περίοδο που οδήγησε στη μεγάλη χρηματοπιστωτική κρίση.
Ο Μάριο Ντράγκι με την προσπάθεια προστασίας του ευρώ από τον κίνδυνο διάλυσης.
Η Κριστίν Λαγκάρντ με την πανδημία, την ενεργειακή κρίση και την επιστροφή του πληθωρισμού.
Ο επόμενος πρόεδρος θα κληθεί να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις μιας Ευρώπης που αναζητά μεγαλύτερη οικονομική ανθεκτικότητα σε έναν κόσμο αυξανόμενων γεωπολιτικών ανταγωνισμών.
Ο Κλάας Κνοτ και ο Πάμπλο Ερνάντεθ ντε Κος διαθέτουν διαφορετικές διαδρομές, αλλά γνωρίζουν εξίσου καλά ότι η αξιοπιστία μιας κεντρικής τράπεζας δεν εξαρτάται μόνο από τις αποφάσεις της.
Εξαρτάται και από την εμπιστοσύνη που εμπνέει.
Στις Βρυξέλλες, οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται.
Στη Φρανκφούρτη, η αντίστροφη μέτρηση έχει ήδη αρχίσει.
Και πίσω από τις συζητήσεις για πρόσωπα, εθνικές ισορροπίες και θεσμικές διαδικασίες βρίσκεται ένα ερώτημα πολύ μεγαλύτερο από την προσωπική φιλοδοξία οποιουδήποτε υποψηφίου.
Ποιος θα μπορέσει να διατηρήσει την εμπιστοσύνη στο ευρώ σε μια εποχή κατά την οποία η οικονομική σταθερότητα δεν μπορεί πλέον να θεωρείται δεδομένη;
Γιατί η επόμενη απόφαση της Ευρώπης δεν αφορά απλώς το ποιος θα καθίσει στην καρέκλα της Κριστίν Λαγκάρντ.
Αφορά το ποιος θα κρατά το τιμόνι του κοινού νομίσματος όταν η Ευρώπη θα βρεθεί μπροστά στην επόμενη μεγάλη δοκιμασία.