ΥΠΟ/ΤΑΣΕΙΣ: Η Ιωάννα Αθανασίου φωτίζει σκηνές, ηθοποιούς και συναισθήματα

ΥΠΟ/ΤΑΣΕΙΣ: Η Ιωάννα Αθανασίου φωτίζει σκηνές, ηθοποιούς και συναισθήματα

Η Ιωάννα έκανε το ντεμπούτο της στην Επίδαυρο την προηγούμενη εβδομάδα, δίνοντας το φως στην παράσταση «Πέρσες» σε σκηνοθεσία Χρήστου Θεοδωρίδη

Δημιουργικές φωνές, μικρές κοινότητες, 
ήχοι, εικόνες, εμπειρίες. 
Οι ΥΠΟ/ΤΑΣΕΙΣ χαρτογραφούν την υπόγεια 
και ανερχόμενη καλλιτεχνική σκηνή.

Α. ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ

Με λένε Ιωάννα Αθανασίου (@nipenthi_). Είμαι σχεδιάστρια φωτισμών για θέατρο, χορό, λιγότερο αρχιτεκτονική. Ζω στην πλατεία Βικτωρίας, σχεδόν ακουμπάω τη Φυλής. Γεννήθηκα το 2000 στην Αθήνα. Είμαι κουρασμένη, καμμένη από τον ήλιο και αρκετά φτωχή πλην τίμια. Είμαι του έξω και του μέσα. Αν η ζωή μου αυτή την περίοδο είχε soundtrack θα ήταν το «Drone, bomb me» της ANOHNI σε κακό ρεμίξ με το «River man» του Nick Drake (αν υπάρχει κάποια με ταλέντο ανάμεσά μας ας το φτιάξει).

Δες περισσότερα άρθρα μας στις αναζητήσεις
Πρόσθεσε το ΚΛΙΚ στη Google

Β. OFF THE RECORD

Ξεκίνησα να ασχολούμαι με τον φωτισμό επειδή ήταν το κοντινότερο όπου μπορούσα να φτάσω στην γλυπτική χωρίς να φύγω πολύ μακριά από το θέατρο. Tαυτόχρονα ήταν μια προσπάθεια να βρω κάτι μεταφυσικό, λίγο σαν ένα δικό μου devine machine. Είναι ο ένας τρόπος να είμαι στη σκηνή χωρίς να παθαίνω stage fright.

Όταν νιώθω γενικά μου αρέσει να παίρνω τον χρόνο μου. Νομίζω η επαφή με το συναίσθημα έχει γίνει πολυτέλεια.

Η αγαπημένη μου βόλτα στην πόλη είναι Βικτώρια, Εξάρχεια, Κολωνάκι, στροφή Βουκουρεστίου, Μητροπόλεως, Ηφαίστου, Αθηνάς, Πατησίων, Βικτώρια.

Ένιωσα ότι είμαι στον σωστό δρόμο όταν (το νιώσω θα σας το πω). Υπήρχε μια ελαφριά αίσθηση σωστού δρόμου ωστόσο όταν πρώτη φορά έμεινα άυπνη από την ανυπομονησία μου να πάω στο θέατρο το επόμενο πρωί.

Πέρσες του Αισχύλου, Χρήστος Θεοδωρίδης, Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου, 2026
Πέρσες του Αισχύλου, Χρήστος Θεοδωρίδης, Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου, 2026
Πέρσες του Αισχύλου, Χρήστος Θεοδωρίδης, Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου, 2026
Πέρσες του Αισχύλου, Χρήστος Θεοδωρίδης, Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου, 2026

Γ. Η ΤΕΧΝΗ

Περιέγραψε τη δουλειά σου σαν να μιλάς σε κάποιον που δεν ξέρει τίποτα για αυτή.

Ο βασικός στόχος της δουλειάς μου είναι η οπτική πρόσληψη της παράστασης από τον θεατή, aka ανάβω κάποιο φως για να δει το κοινό. Δευτερευόντως να συνδημιουργήσω έναν σκηνικό κόσμο. Τουλάχιστον αυτή είναι η πρακτική σειρά των πραγμάτων, διότι κατά τα άλλα, μέσα μου είναι ανάποδα οι προτεραιότητες.

Για αρχή διαβάζω το θεατρικό κείμενο και συζητώ με τ_ σκηνοθέτ_ για την μάτια το_ και την μεταφορά του έργου στην σκηνή. Έπειτα παρακολουθώ πρόβες και αναπτύσσω μια προσωπική δραματουργία (δηλαδή μια ιστορία που θέλω να πω με το φώς). Έπειτα φτιάχνω ένα πλάνο προσαρμοσμένο στις δυνατότητες του θεάτρου και του εξοπλισμού. Εκεί γίνεται η πρώτη επιλογή όγκων, χρωμάτων, γωνιών και υφών του φωτός. Βάσει αυτού του πλάνου και της δραματουργίας δημιουργώ έναν σκελετό από cues, δηλαδή μια σειρά από φωτισμούς. Έπειτα έρχεται το στήσιμο όπου γίνεται ξανά μια προσαρμογή του πλάνου, το σταμπιλάρισμα (ποίο φως χτυπάει που και με ποιον τρόπο) και το γράψιμο των φωτισμών. Εκεί μπαίνουν και οι χρόνοι όπου δίνουν τον ρυθμό της παράστασης. Έπειτα έρχονται οι διορθώσεις και τέλος η πρεμιέρα. Σε όλη αυτή τη διαδικασία υπάρχουν ατελείωτα μπρός και πίσω χωρίς σταματημό σε μια συνθήκη που πολλές φορές δημιουργεί βερτιγκο.

Η Διόρθωση, Θέατρο Ροές, σκηνοθεσία Τάσου Πετρίτση

Μίλα μου για την αισθητική (σου).

Δεν είναι εύκολο να μιλήσω για την αισθητική ως ένα πράγμα, πολλώ δε μάλλον για την δική μου. Πιστεύω όσες εργαζόμαστε στο θέατρο έχουμε την χαρά να μπορούμε να δημιουργούμε κάθε φορά μια εκ θεμελίων νέα αισθητική. Σίγουρα έχω εντοπίσει μια συμπάθεια σε συγκεκριμένα χρώματα (τα λευκοπράσινα όπου θυμίζουν φώτα φθορισμού, τα βαθιά χρυσά του ηλιοβασιλέματος, πολύ βαριά μπλέ που λειτουργούν για νύχτες, βυθούς αλλά και τζαζ μπαρ ή sci-fi διαστημόπλοια) και σίγουρα έναν τρόπο που μου αρέσει ρυθμικά να αναπτύσσονται οι φωτισμοί. Ξέρω πως μου αρέσουν οι σκιές και πως κινούμαι γύρω από εικόνες με έντονες φωτοσκιάσεις. Όμως δεν μπορώ να πω πως έχω μια παγιωμένη αισθητική που φέρω σε όλο το σώμα της δουλειάς μου.

«Το 5ο Βήμα», Θέατρο Χορν, σκηνοθεσία Αλέξανδρου Χρυσανθόπουλου

Πώς εμπνέεσαι;

Καταρχάς η έμπνευση ξεκινά ήδη από το κείμενο. Οι συγγραφείς είναι πολύ καλοί στο να σε καθοδηγούν και δική σου δουλειά είναι να μεταφράσεις μέσω τον δικών σου εργαλείων αυτό που οι ίδιοι επιθυμούν. Σαφώς η ζωγραφική είναι το κέρας της Αμάλθειας και αντλώ πολύ συχνά εικόνες από πίνακες. Τέλος, η Αθήνα από μόνη της περικλείει τόσες αισθητικές, κουλτούρες, χρώματα και υφές, όπου μια βόλτα μπορεί να σε βοηθήσει να φανταστείς από το παλάτι του Δαρείου των Περσών του Αισχύλου μέχρι το δωμάτιο της κλινικής της Έμμα στο «People, places, things» του Macmillan. Γεμίζει το κινητό από εικόνες όπου μπορεί να σου χρειαστούν κάποια στιγμή στο μέλλον. Τέλος, μόνιμη ανατροφοδότηση από φίλους και συνεργάτες όπου είναι πάντα διαθέσιμοι για συζήτηση!

Στην αρχιτεκτονική τα πράγματα έρχονται λιγάκι πιο εύκολα λόγω της αγάπης μου για τους δημόσιους χώρους. Εκεί ξέρω αμέσως τι θέλω να δημιουργήσω διότι ξέρω σε τι κόσμο θέλω να ζω. Νομίζω εκεί είναι το ενδιαφέρον, πώς φτιάχνεις φως κάτω από το οποίο μπορούν να ζήσουν όλες.

«Τα αντικείμενα», Θέατρο Ροές, σε σκηνοθεσία Γιώργου Κατσή, Πάνου Παπαδόπουλου

Ζεις από τη δουλειά σου; Το ταΐζεις ή σε ταΐζει;

Φέτος έζησα, τσίμα τσίμα και με πολλή κούραση, αλλά με τάισε. Του χρόνου δεν ξέρω.

Πώς θα ήταν για σένα μια ιδανική συνεργασία;

Η μοναδική συνεργασία όπου δεν είναι ιδανική είναι αυτή στην οποία υπάρχουν εντάσεις, αμφισβήτηση και φόβος. Όλες οι υπόλοιπες είναι ιδανικές.

Τι κάνει ξεχωριστή την καλλιτεχνική σου ματιά;

Δεν γνωρίζω αν έχω ξεχωριστή μάτια ακριβώς. Αν έχω νομίζω δομείται μονάχα από την σχέση με το έργο και τους συνεργάτες, άρα δεν γνωρίζω ποτέ τα όρια της δικής μου μάτιας σε σχέση με των συνδημιουργών μιας παράστασης.

«Η χαμένη άνοιξη», Θέατρο Πορεία, σκηνοθεσία Βαλάντη Φράγκου

Ποιο είναι το αναγκαίο κακό της δουλειάς σου και πώς το ξεπερνάς;

Με δυσκολεύει πολύ που ο ρόλος μου απαιτεί να ζητώ από ανθρώπους να κάνουν βαριές εργασίες. Διότι το στήσιμο είναι μια πολύ βαριά εργασία, με βάρη, υψηλές τάσεις, μεγάλα ύψη, πολλή κούραση, ημέρες που μπορεί να ξεπερνούν τις 12 ώρες εργασίας και συχνά σε πραγματικά αντίξοες συνθήκες. Είναι πολύ αμήχανο, ξέρω τον φόβο και την κούραση διότι έχω περάσει από την θέση του τεχνικού. Ξέρω πως επειδή όλ_ δουλεύουμε για τον ίδιο στόχο κάνεις δεν κάνει εύκολα πίσω και είναι εύκολο να ξεπεράσεις τα όριά σου. Ο τρόπος όπου προσπαθώ να το ελέγξω λιγάκι, είναι με το να μην απαιτώ από κανέναν να κάνει κάτι όπου δεν αισθάνεται ασφάλεια να κάνει, σέβομαι αυστηρά ωράρια, διαλείμματα και ρεπο και αν αντιληφθώ πως υπάρχει κούραση ή εκνευρισμός προσπαθώ να χώνω έξτρα διαλείμματα στο πρόγραμμα, πράγμα πολύ δύσκολο στην Ελλάδα, όπου ο μέσος τεχνικός δεν έχει ορισμένο διάλειμμα στο όρντινο. Είμαι τυχερή και έχω αναπτύξει σχέσεις πολύ φιλικές με συναδέλφους και έτσι αισθάνομαι μια ασφάλεια πως δεν θα μου κρύψουν την κούραση ή τον φόβο τους. Στο κάτω-κάτω φώτα κάνουμε, όχι εγχείριση ανοικτής καρδιάς. Δεν θα πεθάνει κανείς αν δεν μας βγει ακριβώς ο φωτισμός, από ηλεκτροπληξία ή πτώση όμως σίγουρα μπορεί!

«Superstar», ΠΛΥΦΑ, Ιωάννα Πορτόλου, ομάδα χορού Griffon

Δ. CULTURE CHECK

Mainstream ή underground;

Both can be fun and both can be exhausting!

Shoutout σε καλλιτέχνες που πρέπει να προσέξουμε

Φλοπ art collective, Eliza Goroya, Νοεμή Βασιλειάδου, Kravv, Deftera the band, Anna Maria Rammou, Σωκράτης Τσεντογλου, Θάνος Παπαδογιάννης, Marianah Grindr, Μυρτώ Γρηγορίου. Πάντα Τάσο Παλαιορούτα.

Τι φοράς συνέχεια και γιατί;

Σαμπώ ή mules. Λευτεριά στις φτέρνες μας.

360° Christmas pop up bar, SNFCC

Ε. MIC DROP

Τι θες να σκέφτεται ο κόσμος όταν ακούει το όνομά σου;

«Τουλάχιστον είναι καλό παιδί».

Τι κάνεις τώρα που σε λίγο θα κάνουν όλοι;

Νομίζω τίποτα. Είμαι περίπου 3 χρόνια πίσω σε όλα.

Τι θες να ξέρουμε για σένα αυτή την περίοδο;

Πώς πραγματικά προσπαθώ όσο μπορώ.

«Is that horror?», Ilion plus, από τους Violent 76

Σχετικά άρθρα