Μίκης Θεοδωράκης | Όταν βραβεύτηκε με το βραβείο Ειρήνης Λένιν

Ο Μεγάλος Μίκης Θεοδωράκης, ένας Μεγάλος Έλληνας- από τους λίγους διεθνούς εμβέλειας Έλληνες και σημαντικότερους σύγχρονους μουσικοσυνθέτες, ο οποίος υπήρξε παράλληλα πολιτικός, πρώην υπουργός, τέσσερις φορές βουλευτής του ελληνικού κοινοβουλίου και ακτιβιστής έφυγε στις 2 Σεπτεμβρίου του 2021. 

Η ανεπανάληπτη μουσική του διαδόθηκε  σε όλο τον κόσμο, ενώ τα έργα του να ερμηνεύτηκαν από κορυφαίους τραγουδιστές .Εξίσου γνωστά έργα έδωσε η μελοποίηση ποιημάτων του Ρίτσου, του Ελύτη, του Σεφέρη, αλλά και του Πάμπλο Νερούδα. 

Την Πρωτομαγιά του 1983 τιμήθηκε με το Βραβείο Ειρήνης Λένιν.

Ο Λευτέρης Παπαδόπουλος θυμάται…

“Το βραβείο Λένιν απονεμήθηκε στον Μίκη Θεοδωράκη το 1983. Μεγάλη τιμή για τον Έλληνα μουσικό, αλλά και για την Ελλάδα. `Οπως μεγάλη τιμή ήταν για την Ελλάδα, τα βραβεία Νομπέλ που απονεμήθηκαν στον Γιώργο Σεφέρη και τον Οδυσσέα Ελύτη. Για μένα, πάντως, το βραβείο Λένιν του Μίκη είναι ξεχωριστό. Γιατί το έζησα. Ημουν στη Μόσχα κατά την απονομή. Και ένιωσα από κοντά τη συγκίνηση του Θεοδωράκη, αλλά και των δεκάδων διανοουμένων που είχαν συρρεύσει στο Κρεμλίνο για να συγχαρούν και να χειροκροτήσουν τον σημαντικό, σε πανευρωπαϊκή κλίμακα, συμπατριώτη μας συνθέτη.

Την πρωτοβουλία γι` αυτό το ιστορικό ταξίδι μου στη Μόσχα είχε ο Μίκης. Φυσικά, πέταξα από τη χαρά μου! Υπήρξε και ενθουσιασμός εδώ, σ` αυτή την εφημερίδα, της οποίας είμαι συντάκτης από το 1959! Μαζί μας ταξίδεψαν η γυναίκα του Θεοδωράκη, η γυναίκα μου και ο Θεόδωρος Κρίτας, που εκείνη την εποχή έφερνε στη χώρα μας για παραστάσεις τα πιο γνωστά σοβιετικά μπαλέτα.

Θυμάμαι πολύ αυτή τη χρονιά, το 1983, γιατί εκτός από τη βράβευση του Μίκη ξεκίνησε και η ουσιαστική συνεργασία μου μαζί του. Οχι μόνο ουσιαστική, αλλά και πολύχρονη. Ο Θεοδωράκης, τότε, ήταν φοβερά δυσαρεστημένος και δικαιολογημένα, γιατί παρά το τεράστιο και μεγαλειώδες έργο του, σπανίως μεταδιδόταν έστω και ένα τραγούδι του από τη δημόσια τηλεόραση. Είχε αποφασίσει, μάλιστα, να σταματήσει να γράφει τραγούδια. Και είχε πει και το περίφημο «αισθάνομαι σαν τάνκερ στη Λίμνη των Ιωαννίνων»!

Πήγαμε στη Μόσχα μέσω Ανατολικού Βερολίνου γιατί εκεί η Μαρία Φαραντούρη θα τραγουδούσε έργα του Μίκη. Κυρίως τα «επτά τραγούδια του Λόρκα» που είχε μεταφράσει, ειδικά για την περίπτωση, ο Οδυσσέας Ελύτης. Η συναυλία ήταν έξοχη! Μίκης και Φαραντούρη αποθεώθηκαν. Αλλά, φεύγοντας από το Βερολίνο, ο Μίκης, η Μυρτώ, η Ράια κι εγώ, μαζί με τον Κρίτα, δεινοπαθήσαμε. Οι ανατολικογερμανοί τελωνοφύλακες και αστυνομικοί μάς ταλαιπώρησαν αφάνταστα, ζητώντας όχι μόνο τα διαβατήριά μας, αλλά υποβάλλοντάς μας και σε σωματική έρευνα!Στη Μόσχα, όμως, τα πράγματα ήταν τελείως διαφορετικά. Στο αεροδρόμιο μας περίμεναν δύο κρατικά αυτοκίνητα με διερμηνείς, ενώ στρατιωτικό άγημα απέδωσε τιμές στον μεγάλο Έλληνα δημιουργό. Ενας από τους διερμηνείς – τι ν` απέγινε άραγε; -, ας τον πούμε Σεργκέι, θαυμαστής του Θεοδωράκη και πρόσωπο ιδιαίτερης ευφυΐας, ήταν πολύ φιλικός, πολύ εγκάρδιος και δεν μας χάλαγε χατίρι. Χαρακτηριστικό της ευφυΐας του, αλλά και του χιούμορ που διακρίνει τον Μίκη είναι τούτο: η σοβιετική τηλεόραση έστειλε στο ξενοδοχείο μας ένα συνεργείο για να πάρει συνέντευξη από τον Θεοδωράκη. Ο ρεπόρτερ τού έκανε διάφορες ερωτήσεις. Ανάμεσα σ` αυτές ήταν και η εξής: «Ανήκετε στον Ελληνοσοβιετικό Σύνδεσμο;». Ο Μίκης απάντησε αμέσως, κάνοντας χιούμορ όπως συνηθίζει: «Ανήκω. Μπορώ να μην ανήκω; Τολμώ να μην ανήκω;». Και ο Σεργκέι μετέφρασε: «Ανήκω. Μπορώ να μην ανήκω;». Μόνον αυτά. Το «τολμώ» που θα δημιουργούσε, ενδεχομένως, ζήτημα – στη Σοβιετική Ενωση ήμασταν, μην το ξεχνάμε – το παρέλειψε!”