«Είμαι άνθρωπος του όλου και όχι του μέρους»: Ο Στέλιος Ράμφος για την πολιτική, τη θρησκεία και την Ελλάδα

Άλλη μια απώλεια έφερε ο φετινός Αύγουστος, αυτή του συγγραφέα και φιλόσοφου Στέλιου Ράμφου, ο οποίος απεβίωσε στις 10 Αυγούστου σε ηλικία 87 ετών. Γεννημένος στο Παγκράτι το 1939, μεγάλωσε στην Αθήνα, σπούδασε στη Νομική Αθηνών και το 1965 πήγε στο Παρίσι, όπου σπούδασε Φιλοσοφία και στη συνέχεια δίδαξε στο Πανεπιστήμιο της Βενσέν. Επέστρεψε και εγκαταστάθηκε οριστικά στην Ελλάδα το 1975, κρατώντας ενεργή παρουσία στη δημόσια ζωή. Δίδαξε στο Ίδρυμα Γουλανδρή-Χορν και αργότερα στο Ίδρυμα Βασίλη και Μαρίνας Θεοχαράκη, ενώ υπέγραψε πάνω από 30 βιβλία. Στο έργο του κυριάρχησε η ματαίωση της βυζαντινής Αναγέννησης στη διαμόρφωση της νεοελληνικής ψυχοσύνθεσης, η οποία, σύμφωνα με τον ίδιο, έκτοτε παραμένει ελλειμματική και ασταθής, έρμαιο των ιστορικών συγκυριών. Σε πολλές περιπτώσεις οι τοποθετήσεις του βρήκαν αντιδράσεις, όπως στην περίπτωση του γάμου για τα ομόφυλα ζευγάρια.

Ας τον γνωρίσουμε καλύτερα μέσα από τα δικά του λόγια, όπως αυτά ειπώθηκαν σε συνεντεύξεις αλλά και στα κείμενά του.

Για τα social media

«Η επικοινωνία φέρνει κοντά, αλλά και απέναντι, τους ανθρώπους. Δεν είναι μόνο ανταλλαγή απόψεων, είναι και διοχέτευση συναισθημάτων. Στην ελληνική περίπτωση, λοιπόν, όπου ο φθόνος αποτελεί ένα ισχυρό συναίσθημα, οι αντιπαλότητες πολλαπλασιάζονται. Επίσης, στην Ελλάδα επικρατεί η κλειστή κουλτούρα του οικογενειακού συστήματος. Το παιδί δεν προλαβαίνει να αναπτύξει τη δική του προσωπικότητα. Μεγαλώνει με σκληρά απωθημένα, χωρίς άλλες διεξόδους, το μόνο που μαθαίνει είναι η κατεδάφιση του επιτυχόντος. Γι’ αυτό για όλα ευθύνονται οι άλλοι και ποτέ εμείς». (στον Γιάννη Πανταζόπουλο για τη Lifo)

Για τον Έλληνα

«Ο Έλληνας είναι ανοιχτόκαρδος, ευφυής, καπάτσος αλλά είναι και ματαιόδοξος. Έχει την ανάγκη να παίρνει την εικόνα του από απέναντι και όχι ως απόρροια της δικής του αυτοπεποιθήσεως. Εγκλωβιζόμαστε στις αδυναμίες και τις εξαρτήσεις μας. Απουσιάζει η κουλτούρα ανεξαρτησίας, κατά την οποία τα κενά δεν καλύπτονται από κομπίνες αλλά με δημιουργικότητα. Η δυσκολία μας έχει να κάνει με τη ροπή μας προς την ευκολία. Μας ενδιαφέρουν οι δικαιολογίες για τις ατυχίες μας. Κουβαλάμε ένα βαρύ ενοχικό υπόστρωμα. Γι’ αυτό αναζητάμε φθονερούς ξένους που θέλουν να μας καταστρέψουν. Μια θετική έκφραση ματαιοδοξίας, όμως, είναι το φιλότιμο. Δηλαδή η αγάπη να σε τιμούν για κάτι καλό που κάνεις». (στον Γιάννη Πανταζόπουλο για τη Lifo)

«Είµαστε λαός που αρπάζεται µε το παραµικρό και τα καταπίνει όλα. Όλα!» (στο βιβλίο «Πολιτική από στόμα σε στόμα», εκδ. Αρµός)

Για την θρησκεία

«Η πίστη είναι η ανάγκη του ανθρώπου να μη ζει μέσα στην αμφιβολία. Να πράττει και να αισθάνεται ανεμπόδιστα. Σ΄’ εμάς, συνήθως, η πίστη εξελίσσεται σε μια κατάσταση στην οποία δεν σκεπτόμαστε. Αντιθέτως, η βαθιά πίστη ξεχειλίζει από ερωτήματα. Ένας άνθρωπος που δεν πιστεύει είναι καταθλιπτικός. Άλλωστε, η κατάθλιψη είναι η έλλειψη αυτοπεποίθησεως. Δηλαδή δεν υπάρχει εμπιστοσύνη σε τίποτε. Ο άνθρωπος που ζει πιστεύει, χωρίς να σημαίνει ότι παραδίδει τη σκέψη του κάπου, αλλά είναι ελεύθερος να παραδοθεί». (στον Γιάννη Πανταζόπουλο για τη Lifo)

Για την πολιτική

«Δε θέλω να ανήκω πολιτικά, να προσχωρήσω σε ένα κόμμα. Είμαι άνθρωπος του όλου και όχι του μέρους. Είμαι έτοιμος να αναγνωρίσω το σωστό που θα κάνει η Κεντροαριστερά ή η Κεντροδεξιά. Ξέρω βεβαίως πολύ καλά ότι μόνο ένα κοινωνικό σύστημα παράγει πλούτο, ο καπιταλισμός. Όσο για τη μοιρασιά του πλούτου μπορεί να βοηθήσει η σοσιαλδημοκρατία. Επομένως, ένας τέτοιος συνδυασμός μού πηγαίνει». (στην Αγγελική Μπιρμπίλη για την Athens Voice)