Τα καλύτερα bottle επεισόδια στην τηλεοπτική ιστορία
Μπορεί να μη γνωρίζατε τον επίσημο όρο, όμως είναι σχεδόν σίγουρο πως κάποιο από τα αγαπημένα σας επεισόδια ανήκει σε αυτήν την κατηγορία.
Περιεχόμενα
Το «Nobody Wants This» επέστρεψε στο Netflix με την 3η σεζόν, έχοντας ήδη κατοχυρώσει τη θέση του ανάμεσα στα πλέον αγαπητά rom-com της σύγχρονης pop τηλεόρασης και ενός millennial τηλεκοινού που έδωσε τη «σφραγίδα έγκρισης» πριν καν δει το πρώτο επεισόδιο – το πρωταγωνιστικό δίδυμο των Άνταμ Μπρόντι («The O.C.») και Κρίστεν Μπελ («Veronica Mars») ήταν αρκετό. Ή ημι-αυτογραφική σειρά της Έριν Φόστερ ακολουθεί έναν Ραβίνο και μια podcaster που προσπαθεί να βρει τρόπο να ανήκει στην απαιτητική ζωή του, και γρήγορα εξελίχθηκε σε ένα ανάλαφρο comfort-watch, ένα ρομάντζο χωρίς πολλά δράματα, με grand gestures και ταιριαστές στο είδος ατάκες όπως «I can handle you».
Τα νέα επεισόδια, τα οποία ακολουθούν το ζευγάρι καθώς η Τζοάν ετοιμάζεται για να ασπαστεί τον Ιουδαϊσμό, κυκλοφόρησαν ταυτόχρονα με κάποιες προβληματικές δηλώσεις της δημιουργού γύρω από τη γενοκτονία στη Γάζα. Η Φόστερ, η οποία ασπάστηκε την εβραϊκή πίστη πριν μερικά χρόνια, εξέφρασε τη διαφωνία της με την στάση του Μπρόντι υπέρ μιας ελεύθερης Παλαιστίνης. Μια τέτοια δήλωση, μαζί την guest συμμετοχή της σιωνίστριας Σάρα Σίλβερμαν στο καστ, επηρέασε τη θέαση της 3ης σεζόν και τη διάθεσή μας να διαμορφώσουμε μια αντικειμενική κριτική.
Κρατάμε, λοιπόν, ένα επεισόδιο από αυτήν, του οποίο το φορμά και το σενάριο μας δίνει αφορμή να συζητήσουμε ένα ιδιαίτερο φαινόμενο της τηλεοπτικής δημιουργίας, τα λεγόμενα «bottle» επεισόδια – και κάποια εκ των πλέον αξέχαστων της σύγχρονης τηλεοπτικής ιστορίας. Πάμε να δούμε τι σημαίνει ο όρος, την ιστορία και τα χαρακτηριστικά ενός bottle επεισοδίου, αλλά και τους λόγους για τους οποίους αυτά εγγράφονται τόσο διαφορετικά στην μνήμη του τηλεθεατή.
Διαβάστε επίσης
Οι «νευρικοί εραστές» της Νέας Υόρκης
Το «Nobody Wants This» διαδραματίζεται στο Λος Άντζελες και επικεντρώνεται στο ζευγάρι Νόα και Τζοάν. Η συχνά γλυκανάλυτη πλην όμως ριζοσπαστικά ρομαντική δυναμική των πρωταγωνιστών, εξισορροπείται από τα «δεύτερης τάξης» αδέρφια τους Σάσα και Μόργκαν. Οι δευτερεύοντες αυτοί χαρακτήρες προσδίδουν ένα διαφορετικό ύφος στη σειρά – είναι εκκεντρικοί, απρόβλεπτοι και πιο «messy» από το (φαινομενικά) σοβαρότερο πρωταγωνιστικό ζευγάρι.
Ταυτόχρονα, πρόκειται για δυο χαρακτήρες που αναπτύσσουν μια ιδιόμορφη και αδιευκρίνιστη σχέση, την οποία συντηρεί ένα «πείραγμα» που περνιέται για φλερτ και μια οργανική οικειότητα. Η δυναμική μεταξύ τους δεν διερευνάται σε βάθος, παρά μόνο εξυπηρετεί ως ένας αφηγηματικός αντισταθμιστής και ιντριγκάρει με την «will they, won‘t they» ποιότητά της. Μέχρι το 7ο επεισόδιο της 3ης σεζόν.
Το «Watch What Happens» είναι ένα επεισόδιο-διαφυγή από το Λος Άντζελες και την κεντρική αφήγηση. Η ιστορία των Νόα και Τζοάν μπαίνει σε παύση και ο Σάσα και η Μόργκαν γίνονται πρωταγωνιστές ενός επεισοδίου που θυμίζει ταινία μικρού μήκους. Οι δυο τους ταξιδεύουν στη Νέα Υόρκη και η αφήγηση αφιερώνεται εξ’ ολοκλήρου στην ως τώρα «δεύτερης τάξης» σχέση μεταξύ των «δεύτερης τάξης» αδερφών.
Αυτή η ξαφνική αλλαγή σε στυλ, περιεχόμενο και τοποθεσία – και μια εξαιρετική σκηνή στην οποία ακούγεται σχεδόν αδιάκοπο το «New York, I Love You but You’re Bringing Me Down» των LCD Soundsystem, διαφοροποιεί το συγκεκριμένο επεισόδιο από τα υπόλοιπα της σειράς. Και μας επιτρέπει να το θεωρήσουμε ένα «bottle» επεισόδιο.
Από οικονομική ανάγκη σε δημιουργική επιλογή

Θυμάστε το «The One Where No Οne’s Ready» από «Τα Φιλαράκια»; Το καθοριστικό sit-com μας χάρισε ένα επεισόδιο στο οποίο πρωταγωνιστούν αποκλειστικά οι 6 φίλοι, και το οποίο διαδραματίζεται εξ ολοκλήρου εντός του διαμερίσματος της Μόνικα, χωρίς να αλλάζει κάτι δραματικό στην πλοκή. Και παρ’ ότι το συγκεκριμένο 25λεπτο είναι ιδιαίτερα κωμικό λόγω της θεατρικότητας των αλληλεπιδράσεων μεταξύ των χαρακτήρων και του περιορισμένου χώρου, ο λόγος πίσω από αυτήν την επιλογή ήταν οικονομικός και όχι δημιουργικός. Το «bottle» επεισόδιο προέκυψε ως ένας τρόπος εξοικονόμησης χρημάτων, όμως γρήγορα εξελίχθηκε σε μια δημοφιλή δημιουργική τεχνική.

«Good TV» στη δευτέρα
Μια από τις πιο ιδιαίτερες σχέσεις που έχουμε δει στη μικρή οθόνη είναι αυτή του Ντον και της Πέγκυ του «Mad Men». Ένας αντιήρωας-μυστήριο από μόνος του και η νεαρή protegee την οποία μπορεί να αντιλαμβάνεται ταυτόχρονα ως ισότιμη, κατώτερη, κόρη, εν δυνάμει εραστή ή καθρέφτη του εαυτού του. Για πολύ καιρό, μας είναι αδύνατο να διακρίνουμε τι από όλα ισχύει. Έτσι προκύπτει το «The Suitcase», στο οποίο οι δυο τους κλείνονται σε ένα γραφείο και «απλά» συζητάνε, φανερώνοντας για πρώτη φορά στοιχεία του χαρακτήρα τους χωρίς φίλτρο. Αντίστοιχα ασφυκτικό και αποκαλυπτικό, το «χιονισμένο» επεισόδιο του «The Sopranos». Το «Pine Barrens» είναι γυρισμένο στο δάσος και υιοθετεί ατμόσφαιρα θρίλερ επιβίωσης/μαύρης κωμωδίας, για να μας συστήσει εκ νέου τους Κρίστοφερ και Πόλι.
Η 5η σεζόν του «Girls» ξεχωρίζει επίσης χάρη σε δύο επεισόδια που αφορούν τη σχέση που έχουν οι πρωταγωνίστριες με τις εαυτές τους: το «The Panic in Central Park» με πρωταγωνίστρια την Μάρνι και το «Japan» με την Σοσάνα στο επίκεντρο. Οι αφετηρίες και τα τέλη αυτών των ψυχογραφικών επεισοδίων βρίσκουν τους χαρακτήρες αλλαγμένους, ένα character development που σχεδιάστηκε προσεκτικά, λαμβάνοντας υπόψιν τους χώρους και τους ανθρώπους που περιβάλουν τα κορίτσια, για να αναδειχθεί τελικά μια εσωτερική μετακίνηση.
Πολλά bottle επεισόδια μένουν αξέχαστα, αρχικά λόγω της διαφορετικής τοποθεσίας και τελικά λόγω της διαφορετικής αντίληψης που καταλήγουμε στους τίτλους τέλους τους να έχουμε για τους πρωταγωνιστές τους. Το «Teddy Perkins» του «Atlanta» είναι ένα τέτοιο επεισόδιο, το οποίο στήνει μια ανατριχιαστική αναπαράσταση της μαύρης ταυτότητας στη σύγχρονη Αμερική. Διαδραματίζεται σε μια άγνωστη βίλα, όμως δεν πετυχαίνει τόσο μια βαθύτερη ανάλυση του πρωταγωνιστή, όσο προσφέρει μια σπάνια πρόσβαση στο υποσυνείδητο του – όχι σε πράγματα που σκέφτεται και αποφασίζει, αλλά σε αυτά που προϋπάρχουν, που κληρονομούνται και επιμένουν.

Οι λέξεις μετράνε και η απουσία τους επίσης
Τα bottle επεισόδια είναι η ευκαιρία των δημιουργών να επικεντρωθούν σε συγκεκριμένους χαρακτήρες και θεματικές, προσδίδοντάς τους πρωτοφανές βάθος. Και για χάρη αυτού του δημιουργικού σκοπού, δεν διακρίνονται πλέον από το low-budget στοιχείο, τουλάχιστον όχι απαραίτητα. Συνήθως, το μόνο εργαλείο τέτοιου τύπου επεισοδίων είναι ο διάλογος, αφού για να λειτουργήσει αυτό το focus – ο αποκλεισμός της γύρω «φασαρίας», η αποδόμηση και η εμβάθυνση – απαιτείται ένα ισχυρό σενάριο. Και γι’ αυτό πλέον τα bottle επεισόδια δέχονται διθυραμβικές κριτικές και μας μένουν αξέχαστα.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα το «Free Churro» του animation «BoJack Horseman», ένα επεισόδιο-μονόλογος στο οποίο ο πρωταγωνιστής αυτοσχεδιάζει κατά τη διάρκεια του επικήδειου στην κηδεία της μητέρας του. Το συγκεκριμένο bottle επεισόδιο, στο οποίο ο Μπότζακ μιλάει ακατάπαυστα και κυρίως στον εαυτό του, αποδεικνύεται εξίσου αποκαλυπτικό με ένα ακόμα της σειράς, το οποίο δεν έχει καθόλου διάλογο. Στο «Fish Out of Water», ο πρωταγωνιστής είναι καλεσμένος σε ένα υποθαλάσσιο κινηματογραφικό φεστιβάλ, φοράει (κυριολεκτικά) μπουκάλα οξυγόνου και δεν μπορεί να μιλήσει. Είναι εγκλωβισμένος στις σκέψεις του. Πρόκειται για δύο bottle episodes που χρησιμοποιούν αντίθετες τεχνικές για τον ίδιο σκοπό: την ειλικρινή αναπαράσταση του ψυχισμού του πρωταγωνιστή.
Η σύγχρονη τηλεοπτική ιστορία έχει αναδείξει ένα τέχνασμα οικονομίας της παραγωγής σε μια δημιουργική επιλογή που επιδεικνύει άψογες αισθητικές και σεναριακά breakthroughs, που δίνει την ευκαιρία στους δημιουργούς να σκεφτούν εκτός κουτιού και να στραφούν εντός χαρακτήρων. Για μια σειρά που έχει ήδη χτίσει κοινό, τα bottle επεισόδια έχουν το περιθώριο να αποκλίνουν από την πεπατημένη. Και όταν το κάνουν με ξεκάθαρο στόχο, όχι μόνο ξεχωρίζουν λόγω τεχνικής διαφορετικότητας, αλλά εγγράφονται ως περίτεχνα αυτόνομα τηλεοπτικά έργα. Μπορεί να μη γνωρίζατε τον επίσημο όρο, όμως είναι σχεδόν σίγουρο πως κάποιο από τα αγαπημένα σας επεισόδια ανήκει σε αυτήν την κατηγορία, γεγονός καθόλου μα καθόλου τυχαίο.
Διαβάστε περισσότερα παρόμοια άρθρα ΕΔΩ.
Διαβάστε επίσης