“Ο Τσίπρας ήθελε να χάσει. Τώρα τον κυνηγάει η επιτυχία του”

Η Ευρώπη διαλύεται με αφορμή την Ελλάδα και κανείς δε φαίνεται ικανός να το σταματήσει. Ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας ποτέ δεν περίμενε να κερδίσει στο δημοψήφισμα της Κυριακής, τώρα έχει παγιδευτεί και τρέχει προς το Grexit.     Σαν σε τραγωδία του Ευριπίδη, η ατελείωτη μάχη ανάμεσα στην Ελλάδα και τις δυνάμεις των Ευρωπαίων πιστωτών της, οδηγείται σε ένα κατακλυσμιαίο τέλος που κανείς δεν είχε προγραμματίσει, κανείς δε φαίνεται να μπορεί να αποφύγει και το οποίο απειλεί να συντρίψει την τάξη στην Ευρώπη στο προσεχές μέλλον.   

Ο Αλέξης Τσίπρας ποτέ δεν περίμενε να κερδίσει το δημοψήφισμα της Κυριακής σχετικά με την αποδοχή των όρων της πρότασης των δανειστών, πόσο μάλλον να ηγηθεί μιας εθνικής επανάστασης απέναντι στον ξένο έλεγχο.

Οδήγησε τη χώρα σε ένα δημοψήφισμα με την προσδοκία – και την πρόθεση – να το χάσει. Το σχέδιο ήταν να δώσει μια καλή μάχη, να δεχθεί μια αξιοπρεπή ήττα και να παραδώσει τα κλειδιά του Μαξίμου, αφήνοντας κάποιον άλλο να εκτελέσει το «τελεσίγραφο» της 25ης Ιουνίου και να υποστεί τις συνέπειες.

Το τελεσίγραφο ήταν πραγματικό σοκ για την Ελληνική κυβέρνηση. Νόμιζαν ότι ήταν στα πρόθυρα μιας συμφωνίας και πόσο λάθος έκαναν. Ο κύριος Τσίπρας είχε ήδη αποφασίσει να συναινέσει στα μέτρα λιτότητας, αναγνωρίζοντας ότι ο ΣΥ.ΡΙΖ.Α απέτυχε να φέρει απέναντι στο καρτέλ των δανειστών ένα μπλοκ χωρών του Ευρωπαϊκού νότου και παρεξήγησε τις διαθέσεις της Ευρωζώνης.  

Αντιθέτως, βρέθηκαν μπροστά σε ένα κείμενο των δανειστών που ανέβαζε τον πήχη, απαιτώντας αύξηση του Φ.Π.Α. στα ξενοδοχεία στο 23%. Οι δανειστές επέμειναν σε επιπλέον περικοπές συντάξεων που θα φτάσουν το 1% του ΑΕΠ για τον επόμενο χρόνο και κατάργηση του ΕΚΑΣ για τους χαμηλοσυνταξιούχους, ακόμα και αν οι συντάξεις έχουν ήδη μειωθεί κατά 44%.

Επέμειναν σε περικοπές δαπανών που θα αγγίξουν το 2% του ΑΕΠ σε μια οικονομία που υποφέρει εδώ και 6 χρόνια από καταστροφική υστέρηση. Δεν πρόσφεραν καμία ελάφρυνση χρέους. Προσπάθησαν να αποκρύψουν την έκθεση του ΔΝΤ που συμφωνούσε με τους ισχυρισμούς της Ελληνικής πλευράς περί μη βιώσιμου χρέους. Το ταμείο αναφέρει πως η Ελλάδα όχι μόνο χρειάζεται ένα κούρεμα του χρέους κατά 30% αλλά και 52 δισεκατομμυρίων φρέσκου χρήματος για να οδηγηθεί έξω από την κρίση.  

Απέρριψαν τα Ελληνικά σχέδια να εργαστούν με τον ΟΟΣΑ για μεταρρυθμίσεις στην αγορά και με τη ΔΟΕ πάνω στη νομοθεσία για τις συλλογικές συμβάσεις. Επέμειναν με πείσμα στο δικό τους κείμενο, αρνούμενοι να αποδεχθούν το γεγονός πως οι πολιτικές τους έχουν δεχθεί πλήθος αρνητικών κριτικών από οικονομολόγους σε όλο τον κόσμο.     «Απλά δεν ήθελαν να υπογράψουμε. Είχαν ήδη να αποφασίσει να μας πετάξουν έξω» είπε ο πρώην υπουργός οικονομικών Γιάνης Βαρουφάκης.

Οπότε και ο ΣΥ.ΡΙΖ.Α προκήρυξε το δημοψήφισμα. Προς μεγάλη τους έκπληξη, νίκησαν,  δίνοντας ζωή στη μεγάλη Ελληνική επανάσταση του 2015, τη στιγμή που οι πολίτες επιτέλους ξέσπασαν με κραυγές, βάφτηκαν με πολεμικά χρώματα και σχημάτισαν φάλαγγες.

Ο κύριος Τσίπρας είναι τώρα παγιδευμένος στη δική του επιτυχία. «Το δημοψήφισμα έχει τη δική του δυναμική. Οι άνθρωποι θα επαναστατήσουν αν γυρίσει από τις Βρυξέλες με έναν πλαστό συμβιβασμό» είπε ο Κώστας Λαπαβίτσας, βουλευτής του ΣΥ.ΡΙΖ.Α.

«Ο Τσίπρας δε θέλει να πάρει το δρόμο του Grexit, αλλά νομίζω πως καταλαβαίνει πως αυτό είναι που βρίσκεται μπροστά του,» είπε.

Ο Αλέξης Τσίπρας θα μεταβεί στις Βρυξέλες για έκτακτη συνεδρίαση μετά το δημοψήφισμα.

Έχουν μείνει ίχνη μόνο από την Κυριακάτικη γιορτή. Ο κύριος Τσίπρας ήταν σε κατάθλιψη, ψάχνοντας να βρει τα λάθη που ο ΣΥ.ΡΙΖ.Α έχει κάνει από τη στιγμή που πήρε την εξουσία τον Ιανουάριο, εκείνες τις πρώτες στιγμές.

Στον πρωθυπουργό, σύμφωνα με πληροφορίες, ειπώθηκε πως είχε φτάσει η ώρα είτε να πατήσει στο 61% που τον υποστήριξε και να δώσει τη μάχη στο Eurogroup, είτε να ενδώσει στις απαιτήσεις των πιστωτών και να κάνει στην άκρη τον κύριο Βαρουφάκη από τη διαδικασία σαν δείγμα καλής πίστης.

Όλοι ήξερα τι σημαίνει μια μάχη. Ο στενός κύκλος της κυβέρνησης συζήτησε τις λεπτομέρειες μια εβδομάδα νωρίτερα σε μια τεταμένη συνάντηση μετά την απόφαση της ΕΚΤ να μην αυξήσει το όριο του ELA για το Ελληνικό τραπεζικό σύστημα, οδηγώντας το ΣΥ.ΡΙΖ.Α στην επιβολή capital controls.

Ήταν ένα τριπλό σχέδιο. Θα επέτασσαν την Τράπεζα της Ελλάδος και θα επέβαλαν έκτακτη εθνική νομοθεσία. Τα 17 δις διαθέσιμων διασκορπισμένων σε διάφορα παρακλάδια της κεντρικής τράπεζα θα μεταφέρονταν στην κυβέρνηση.

Θα εισήγαγαν παράλληλη ρευστότητα στη μορφή των IOUs της Καλιφόρνια, σε euro ώστε να διατηρηθεί ζωντανό το τραπεζικό σύστημα και παράλληλα θα απευθύνονταν στο Ευρωπαϊκό δικαστήριο  σε μια προσπάθεια να υπερασπιστούν τα δικαιώματα της Ελλάδας ως μέλος της Ευρωζώνης. Αν οι πιστωτές οδηγούσαν σε Grexit, θα ήταν αυτοί – και όχι η Ελλάδα – που θα λειτουργούσαν παράνομα, με μεγάλες επιπτώσεις στις συμβάσεις σε Λονδίνο, Νέα Υόρκη, ακόμα και Φρανκφούρτη.

Θα κούρευαν κατά 27 δις τα Ελληνικά ομόλογα που βρίσκονται στα χέρια της ΕΚΤ και θα έκριναν απεχθές το χρέος, από τη στιγμή που οι αρχικές αγορές χρησιμοποιήθηκαν από την ΕΚΤ για να διασώσει Γαλλικές και Γερμανικές τράπεζες, προλαμβάνοντας έτσι μια αναδιάρθρωση χρέους στις αγορές που σε άλλη περίπτωση θα είχε γίνει.

«Προσπαθούσαν να μας υποτάξουν μέσω στραγγαλισμού και αυτό είναι το πώς θα ανταποδίδαμε,» είπε ένας υπουργός. Ο κύριος Τσίπρας απέρριψε το σχέδιο. Ήταν πολύ επικίνδυνο. Αλλά μια εβδομάδα μετά, είναι ακριβώς αυτό που έχει να κάνει, εκτός αν προτιμά να αποδεχθεί μια βεβιασμένη επιστροφή στη δραχμή.

Ο ΣΥ.ΡΙΖ.Α βρίσκεται σε μια σύγχυση τις τελευταίες 36 ώρες. Την Τρίτη, η Ελληνική πλευρά εμφανίστηκε σε μια καθοριστικής σημασίας συνεδρίαση στις Βρυξέλες, μη έχοντας κάποιο σχέδιο στις αποσκευές της, ακόμη και αν η Γερμανία με τους συμμάχους της την είχαν προειδοποιήσει πως αυτή θα ήταν η τελευταία της ευκαιρία να αποφύγει μια έξοδο.

Ο νέος υπουργός οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος, προσφέρθηκε να εμφανίσει κάποιες προτάσεις την Τετάρτη, σχεδόν σίγουρα μια αναθεωρημένη πρόταση αυτής που οι πιστωτές έχουν ήδη απορρίψει.

Τα γεγονότα πλέον κινούνται ανεξέλεγκτα. Οι τράπεζες παραμένουν κλειστές. Η ΕΚΤ έχει παγώσει τη ρευστότητα με ασφυκτικά αποτελέσματα για το Ελληνικό τραπεζικό σύστημα.

Εργοστάσια διακόπτουν τη λειτουργία τους σε όλη τη χώρα καθώς τα αποθεματικά σε πρώτες ύλες εξαφανίζονται και κοντέινερ γεμάτα ζωτικής σημασίας προϊόντα στοιβάζονται μπλοκαρισμένα στα Ελληνικά λιμάνια. Ιδιωτικά γραμμάτια κάνουν την εμφάνισή τους σε μια προσπάθεια των εταιριών να παρακάμψουν όσο μπορούν το εκτός λειτουργίας τραπεζικό σύστημα.

Όσο όμως η Ελλάδα βρίσκεται σε αυτό το κομβικό σημείο, άλλο τόσο βρίσκεται και η Ευρώπη. Σύσσωμη η ηγεσία της Ευρωζώνης προειδοποίησε πριν το δημοψήφισμα πως το «ΟΧΙ» θα οδηγούσε σε έξοδο από το ευρώ, χωρίς να υπάρχει συναίσθηση πως αυτό ακριβώς θα έπρεπε να αντιμετωπίσουν

Ο Jean-Claude Juncker, ο Ευρωπαίος επίτροπος, είχε το πνεύμα να κάνει την αρχή αυτής της υποχώρησης. «Πρέπει να βάλουμε το μικρό μας εγώ, στην περίπτωσή μου ένα πολύ μεγάλο εγώ, και να αντιμετωπίσουμε αυτή την κατάσταση» είπε.

Ο Γάλλος πρωθυπουργός Manuel Valls, είπε πως είναι επιτακτική και στρατηγική ανάγκη να αποφευχθεί ένα Grexit και μια ρήξη της νομισματικής ένωσης. «Δε μπορούμε να αφήσουμε την Ελλάδα να φύγει από την Ευρωζώνη. Κανείς δε μπορεί να πει σήμερα ποιες θα είναι οι πολιτικές επιπτώσεις, ποια θα είναι η αντίδραση των Ελλήνων πολιτών,» είπε.

Γαλλία και ΗΠΑ είναι οι πιο ένθερμοι υποστηρικτές της λύσης μέσα στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Ουάσινγκτον έχει κάνει σαφή την επιθυμία της να μπει η Ελλάδα στο δρόμο ενός βιώσιμου χρέους. Την προσπάθεια του Γαλλο-Αμερικάνικου άξονα για την παραμονή της Ελλάδας στο ευρώ υποστηρίζει και ο Ιταλός πρωθυπουργός Matteo Renzi, ο οποίος είπε πως η Ευρώπη πρέπει να ξανασκεφτεί και να ξανασχεδιάσει τις πολιτικές λιτότητας μετά τις αντιδράσεις στην Ελλάδα.

 Ακόμη και έτσι, 15 από τις 18 κυβερνήσεις που καλούνται να κρίνουν αυτή τη στιγμή το μέλλον της Ελλάδας, είτε υποστηρίζουν την άκαμπτη στάση της Γερμανίας, ή γέρνουν υπέρ κάποιας μορφής Grexit. Οι Γερμανοί έχουν κάνει βήματα ακόμη και πέρα από το Grexit, μελετώντας σχέδια για ανθρωπιστική βοήθεια και το ισοζύγιο πληρωμών σε δραχμές.  

Ο Mark Rutte, ο Ολλανδός πρωθυπουργός μίλησε εκ μέρους πολλών, υποστηρίζοντας πως η Ευρωζώνη θα πρέπει να διατηρήσει την πειθαρχία ανεξαρτήτως του οικονομικού κόστους.