Micro-Cheating: Είναι απιστία ένα like, ένα DM ή ένα κρυφό follow;

ΕΡΧΕΣΑΙ ΣΥΧΝΑ ΕΔΩ;

ΠΡΟΣΘΗΚΗ ΣΤΗ GOOGLE

Υπήρχε μια εποχή που η απιστία έμοιαζε με γεγονός. Κάτι είχε συμβεί ή δεν είχε συμβεί. Υπήρχε μια συνάντηση, ένα φιλί, μια παράλληλη σχέση, μια αποκάλυψη, ένα στοιχείο που μπορούσε να τοποθετήσει κανείς σχεδόν με ακρίβεια πάνω στη γραμμή του χρόνου μιας σχέσης και να πει: εδώ παραβιάστηκε το όριο.

Το κινητό τηλέφωνο έκανε αυτή τη γραμμή πολύ πιο θολή.

Γιατί σήμερα δύο άνθρωποι μπορούν να μην έχουν βρεθεί ποτέ μόνοι τους, να μην έχουν αγγίξει ο ένας τον άλλον και παρ’ όλα αυτά να έχει δημιουργηθεί ανάμεσά τους ένας ολόκληρος μικρός ιδιωτικός κόσμος. Μπορούν να ανταλλάσσουν reactions στα stories, να εμφανίζονται συστηματικά ο ένας στα notifications του άλλου, να στέλνουν μηνύματα αργά τη νύχτα, να έχουν inside jokes που ο σύντροφος αγνοεί, να κάνουν delete συνομιλίες και να επιμένουν ταυτόχρονα ότι «δεν έχει συμβεί τίποτα».

Κυριολεκτικά, μπορεί πράγματι να μην έχει συμβεί τίποτα.

Συναισθηματικά, όμως, ίσως να έχουν συμβεί ήδη πολλά.

Κάπου σε αυτή τη γκρίζα περιοχή γεννήθηκε ο όρος micro-cheating, ένας όρος της σύγχρονης pop ψυχολογίας που επιχειρεί να περιγράψει μικρές συμπεριφορές οι οποίες μπορεί να μην αποτελούν από μόνες τους συμβατική απιστία, αλλά αποκτούν διαφορετικό βάρος όταν περιέχουν ερωτική πρόθεση, μυστικότητα ή μια μορφή συναισθηματικής επένδυσης έξω από τη σχέση.

Ένα like δεν είναι απιστία — μέχρι να αποκτήσει ιστορία

Το πρόβλημα με το micro-cheating είναι ότι δεν υπάρχει ένας κατάλογος πράξεων που μπορούμε να τσεκάρουμε.

Ένα like, από μόνο του, δεν σημαίνει σχεδόν τίποτα. Ούτε ένα follow. Ούτε ένα μήνυμα. Ούτε ένας καφές. Ακόμη και η επικοινωνία με έναν πρώην δεν αποτελεί αυτομάτως προδοσία.

Το νόημα βρίσκεται στο πλαίσιο.

Άλλο να κάνεις like σε μια φωτογραφία κάποιου ανθρώπου που γνωρίζεις και άλλο να περιμένεις συστηματικά να ανεβάσει story για να βρεις αφορμή να του δείξεις ότι είσαι εκεί. Άλλο να ανταλλάξεις δύο μηνύματα με έναν πρώην και άλλο να διατηρείς μαζί του μια υπόγεια συναισθηματική σύνδεση που φροντίζεις να μη γνωρίζει ο άνθρωπος με τον οποίο μοιράζεσαι τη ζωή σου.

Και ίσως εδώ βρίσκεται το πιο ενδιαφέρον κριτήριο: όχι τόσο τι έκανες, αλλά γιατί αισθάνθηκες ότι έπρεπε να το κρύψεις.

Αν το μήνυμα είναι απολύτως αθώο, γιατί διαγράφεται;

Αν το follow δεν σημαίνει τίποτα, γιατί γίνεται κρυφά;

Αν η επικοινωνία είναι απλώς φιλική, γιατί αλλάζει τόνο μόλις εμφανιστεί ο σύντροφος στο δωμάτιο;

Η μυστικότητα δεν αποδεικνύει απιστία, αλλά συχνά αποκαλύπτει ότι ακόμη και αυτός που κάνει κάτι αντιλαμβάνεται πως βρίσκεται κοντά σε ένα όριο.

Η απιστία μεταφέρθηκε στην οθόνη

Τα social media δημιούργησαν κάτι που οι προηγούμενες γενιές δεν είχαν ποτέ σε τέτοια κλίμακα: τη δυνατότητα να διατηρούμε δεκάδες πιθανές ερωτικές ιστορίες σε κατάσταση αναμονής.

Δεν χρειάζεται να τηλεφωνήσεις σε κάποιον. Δεν χρειάζεται να του ζητήσεις να βγείτε. Μπορείς απλώς να παρακολουθείς τη ζωή του.

Και εκείνος τη δική σου.

Μπορεί να υπάρχει μια αμοιβαία, σχεδόν αόρατη υπενθύμιση: «Είμαι ακόμη εδώ».

Αυτό είναι ίσως ένα από τα πιο παράξενα χαρακτηριστικά των σύγχρονων σχέσεων. Οι πρώην δεν εξαφανίζονται πραγματικά, τα παλιά φλερτ δεν χάνονται, οι άνθρωποι που κάποτε μας άρεσαν συνεχίζουν να υπάρχουν μερικά εκατοστά μακριά από το δάχτυλό μας, ενώ μια καινούργια γνωριμία μπορεί μέσα σε λίγα λεπτά να μετατραπεί από ένα τυχαίο follow σε καθημερινή επικοινωνία.

Η τεχνολογία δεν δημιούργησε την ανθρώπινη περιέργεια, ούτε την ανάγκη για επιβεβαίωση. Απλώς τις έκανε διαθέσιμες 24 ώρες το εικοσιτετράωρο.

Το micro-cheating μπορεί να μην αφορά καν τον τρίτο άνθρωπο

Υπάρχει όμως και μια άλλη πλευρά που συχνά αγνοούμε. Πολλές φορές ο άνθρωπος που φλερτάρει διακριτικά online δεν θέλει πραγματικά να εγκαταλείψει τη σχέση του ούτε επιθυμεί απαραίτητα τον άνθρωπο στην άλλη πλευρά της οθόνης.

Επιθυμεί το συναίσθημα που του δημιουργεί.

Το ότι κάποιος τον προσέχει.

Το ότι κάποιος εξακολουθεί να τον βρίσκει ελκυστικό.

Το μικρό dopamine hit μιας ειδοποίησης, η αίσθηση ότι εξακολουθεί να έχει επιλογές, ότι έξω από τη σταθερότητα μιας μακροχρόνιας σχέσης υπάρχει ακόμη ένας κόσμος όπου μπορεί να προκαλεί ενδιαφέρον.

Και τότε το micro-cheating γίνεται λιγότερο ιστορία έρωτα και περισσότερο ιστορία επιβεβαίωσης.

Αυτό, βέβαια, δεν το κάνει απαραιτήτως αθώο. Απλώς το κάνει πιο περίπλοκο.

Γιατί ένας άνθρωπος μπορεί να αγαπά τον σύντροφό του και ταυτόχρονα να αναζητά αλλού κάτι που έχει πάψει να αισθάνεται μέσα στη σχέση: επιθυμία, θαυμασμό, παιχνίδι, προσμονή, περιέργεια.

Πότε αρχίζει πραγματικά η προδοσία;

Ίσως η πιο χρήσιμη ερώτηση δεν είναι «θα θεωρούσε ο κόσμος αυτό απιστία;».

Είναι «θα ένιωθε ο άνθρωπός μου προδομένος αν το γνώριζε;».

Οι σχέσεις δεν λειτουργούν με έναν παγκόσμιο ποινικό κώδικα. Κάτι που για ένα ζευγάρι είναι εντελώς αδιάφορο μπορεί για ένα άλλο να αποτελεί σαφή παραβίαση εμπιστοσύνης.

Υπάρχουν ζευγάρια που δεν ενδιαφέρονται καθόλου για likes ή επικοινωνία με πρώην. Υπάρχουν άλλα στα οποία μια κρυφή συνομιλία θεωρείται βαθιά προσβλητική. Το ουσιαστικό δεν είναι να συμφωνήσουμε όλοι πού βρίσκεται η γραμμή, αλλά να γνωρίζουν οι δύο άνθρωποι μιας σχέσης πού βρίσκεται η δική τους.

Το πρόβλημα ξεκινά όταν προσποιούμαστε ότι δεν υπάρχει γραμμή επειδή δεν μας βολεύει να την ορίσουμε.

Η ζήλια δεν είναι πάντα απόδειξη αγάπης , ούτε όμως κάθε ενόχληση είναι ανασφάλεια

Η συζήτηση για τα όρια έχει αποκτήσει ακόμη μία δυσκολία. Όποιος ενοχλείται κινδυνεύει πολύ εύκολα να χαρακτηριστεί «ανασφαλής», «ζηλιάρης» ή «controlling».

Και πράγματι, ο έλεγχος του κινητού ενός συντρόφου, η απαίτηση να διαγράψει φίλους ή η απαγόρευση κάθε επαφής με ανθρώπους που θα μπορούσαν θεωρητικά να τον ελκύσουν δεν αποτελούν υγιή βάση μιας σχέσης.

Από την άλλη πλευρά, δεν είναι κάθε δυσφορία παθολογική ζήλια.

Υπάρχει διαφορά ανάμεσα στο «δεν θέλω να μιλάς με κανέναν» και στο «με πληγώνει ότι καλλιεργείς κρυφά μια ερωτική οικειότητα με κάποιον άλλον».

Η ωριμότητα βρίσκεται ακριβώς στην ικανότητα να διακρίνουμε τα δύο.

Η πραγματική ερώτηση είναι τι προστατεύουμε

Ίσως τελικά το micro-cheating να μας ενδιαφέρει όχι επειδή πρέπει να αποφασίσουμε αν ένα like ισοδυναμεί με απιστία, αλλά επειδή μας αναγκάζει να ξανασκεφτούμε τι σημαίνει πίστη σε μια εποχή όπου η φυσική αποκλειστικότητα δεν αρκεί πάντα για να περιγράψει τη συναισθηματική πραγματικότητα.

Μπορεί να είσαι απολύτως πιστός με το σώμα σου και ταυτόχρονα να έχεις μεταφέρει αλλού την προσμονή σου.

Μπορεί να μην έχεις φιλήσει ποτέ κάποιον και παρ’ όλα αυτά να περιμένεις περισσότερο το δικό του μήνυμα από εκείνο του ανθρώπου που κοιμάται δίπλα σου.

Και μπορεί ένα like να είναι απλώς ένα like.

Η διαφορά βρίσκεται σε όλα όσα υπάρχουν γύρω του.

Γιατί τελικά η πίστη ίσως δεν μετριέται μόνο από όσα δεν κάναμε. Μετριέται και από το αν εξακολουθούμε να προστατεύουμε τον ιδιωτικό χώρο που δημιουργήσαμε με έναν άνθρωπο, όταν κανείς άλλος δεν κοιτάζει την οθόνη μας.