Η φωτιά δεν έχει ιδεολογία: Κάθε εμπρησμός είναι επίθεση στη δημοκρατία και την ανθρώπινη ζωή

Η Θεσσαλονίκη ξύπνησε αντιμέτωπη με εικόνες που δεν έχουν θέση σε μια σύγχρονη ευρωπαϊκή δημοκρατία. Τρεις εμπρηστικές επιθέσεις με αυτοσχέδιους εμπρηστικούς μηχανισμούς σημειώθηκαν τα ξημερώματα σε περιοχές της πόλης, με στόχους που, σύμφωνα με τις πληροφορίες των Αρχών, συνδέονται με στελέχη της Νέας Δημοκρατίας. Η πιο σοβαρή από αυτές εκδηλώθηκε σε πυλωτή πολυκατοικίας στη Χαριλάου, όπου η φωτιά εξαπλώθηκε με ταχύτητα, τυλίγοντας στις φλόγες σταθμευμένα οχήματα και απειλώντας ολόκληρο το κτίριο. Πέντε άνθρωποι τραυματίστηκαν, ενώ μία γυναίκα υπέστη σοβαρά εγκαύματα και νοσηλεύεται διασωληνωμένη. Την υπόθεση ερευνά η Αντιτρομοκρατική Υπηρεσία, εξετάζοντας όλα τα ενδεχόμενα.

Το περιστατικό αυτό δεν είναι ακόμη μία είδηση του αστυνομικού δελτίου. Είναι μια υπενθύμιση ότι όταν η βία γίνεται εργαλείο πολιτικής ή ιδεολογικής έκφρασης, το τίμημα δεν το πληρώνουν μόνο όσοι θεωρούνται «στόχοι». Το πληρώνουν οι απλοί πολίτες, οι οικογένειες που κοιμούνται στα σπίτια τους, οι άνθρωποι που δεν έχουν καμία σχέση με τις αντιπαραθέσεις εκείνων που επιλέγουν τη βία.

Η φωτιά δεν ξεχωρίζει ανθρώπους

Υπάρχει μια θεμελιώδης διαφορά ανάμεσα στην πολιτική σύγκρουση και στην εγκληματική βία. Η πρώτη αποτελεί συστατικό στοιχείο της δημοκρατίας. Η δεύτερη είναι η άρνησή της.

Η φωτιά δεν γνωρίζει πολιτικές ιδεολογίες. Δεν αναγνωρίζει κομματικές ταυτότητες. Δεν κάνει διακρίσεις ανάμεσα σε έναν πολιτικό, έναν ηλικιωμένο, έναν φοιτητή ή ένα μικρό παιδί. Όταν εξαπλώνεται μέσα σε μια πολυκατοικία, απειλεί όλους όσοι βρίσκονται εκεί.

Αυτό ακριβώς κάνει τον εμπρησμό μία από τις πιο επικίνδυνες μορφές εγκληματικής δράσης. Δεν πρόκειται για μια συμβολική ενέργεια. Πρόκειται για μια πράξη που μπορεί μέσα σε λίγα λεπτά να οδηγήσει σε ανθρώπινες απώλειες, να εγκλωβίσει οικογένειες και να καταστρέψει περιουσίες που χτίστηκαν με κόπο δεκαετιών.

Κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει μέχρι πού θα φτάσουν οι φλόγες. Κανείς δεν μπορεί να προβλέψει ποιος θα εγκλωβιστεί ή ποιος δεν θα προλάβει να βγει από το σπίτι του. Γι’ αυτό και όσοι επιλέγουν τον εμπρησμό ως μέσο εκφοβισμού αναλαμβάνουν συνειδητά το ενδεχόμενο να χαθούν ανθρώπινες ζωές.

Όταν η βία βαφτίζεται «μήνυμα»

Κατά καιρούς επιχειρείται να παρουσιαστούν τέτοιες ενέργειες ως μορφές «πολιτικής δράσης» ή «αντίστασης». Είναι μια επικίνδυνη λογική.

Σε μια δημοκρατική κοινωνία, το δικαίωμα στη διαμαρτυρία είναι απολύτως κατοχυρωμένο. Οι πολίτες έχουν το δικαίωμα να διαφωνούν, να διαδηλώνουν, να ασκούν σκληρή κριτική στην εξουσία και να διεκδικούν αλλαγές. Αυτό όμως σταματά τη στιγμή που χρησιμοποιείται η βία.

Όταν κάποιος τοποθετεί εμπρηστικό μηχανισμό σε κατοικημένη πολυκατοικία, δεν επιχειρεί να πείσει κανέναν. Επιχειρεί να τρομοκρατήσει. Και η τρομοκράτηση δεν αποτελεί ποτέ δημοκρατική έκφραση.

Η ιστορία έχει αποδείξει ότι κάθε φορά που η πολιτική βία αποκτά άλλοθι, αργά ή γρήγορα τα θύματά της πολλαπλασιάζονται. Στην αρχή στοχοποιούνται συγκεκριμένα πρόσωπα. Στη συνέχεια κινδυνεύει οποιοσδήποτε βρεθεί στο λάθος σημείο τη λάθος στιγμή.

Η δημοκρατία δεν μπορεί να λειτουργεί με δύο μέτρα και δύο σταθμά

Υπάρχει ακόμη μια διάσταση που δεν πρέπει να αγνοείται. Η καταδίκη τέτοιων ενεργειών δεν μπορεί να εξαρτάται από το ποιος είναι ο στόχος.

Αν ένας εμπρησμός θεωρείται αποτρόπαιος όταν στρέφεται εναντίον ενός πολίτη, τότε το ίδιο αποτρόπαιος είναι όταν στρέφεται εναντίον ενός πολιτικού, ενός δημοσιογράφου, ενός δικαστικού λειτουργού ή οποιουδήποτε άλλου. Η ανθρώπινη ζωή δεν αξιολογείται με κομματικά κριτήρια.

Η δημοκρατία προϋποθέτει ίση προστασία όλων. Από τη στιγμή που αρχίζουμε να αναζητούμε ελαφρυντικά ανάλογα με την πολιτική ταυτότητα του θύματος, έχουμε ήδη αποδεχθεί μια επικίνδυνη διολίσθηση.

Το πραγματικό θύμα είναι η κοινωνία

Οι εικόνες από τη Θεσσαλονίκη δεν αφορούν μόνο όσους τραυματίστηκαν. Αφορούν κάθε πολίτη που αναρωτιέται αν μπορεί να αισθάνεται ασφαλής μέσα στο ίδιο του το σπίτι.

Η ασφάλεια δεν είναι πολυτέλεια. Είναι θεμελιώδες δικαίωμα. Και όταν αυτό αμφισβητείται από εμπρηστικές επιθέσεις, η ζημιά δεν περιορίζεται στις υλικές καταστροφές. Δημιουργείται ένα κλίμα φόβου που διαβρώνει την εμπιστοσύνη των πολιτών προς το κράτος δικαίου.

Η Ελλάδα έχει γνωρίσει στο παρελθόν τις συνέπειες του πολιτικού φανατισμού και της τρομοκρατίας. Γι’ αυτό και δεν υπάρχει κανένα περιθώριο ανοχής απέναντι σε πράξεις που μπορούν να μετατρέψουν μια πολυκατοικία σε παγίδα θανάτου.

Η βία δεν μπορεί να γίνει κανονικότητα

Οι Αρχές οφείλουν να διερευνήσουν πλήρως την υπόθεση και να οδηγήσουν τους υπεύθυνους ενώπιον της Δικαιοσύνης. Το ζητούμενο όμως είναι ευρύτερο. Είναι να σταλεί ένα σαφές μήνυμα ότι καμία μορφή πολιτικής βίας δεν μπορεί να γίνει ανεκτή ή να αντιμετωπίζεται με επιλεκτική ευαισθησία.

Η δημοκρατία είναι αρκετά ισχυρή ώστε να αντέχει τη διαφωνία, ακόμη και την πιο σκληρή κριτική. Δεν μπορεί όμως να ανεχθεί εκείνους που επιχειρούν να επιβάλουν τις απόψεις τους μέσα από τις φλόγες.

Γιατί η φωτιά δεν έχει ιδεολογία. Δεν έχει κόμμα. Δεν έχει χρώμα.

Έχει μόνο καταστροφή, πόνο και ανθρώπινα θύματα. Και κάθε εμπρησμός που θέτει ζωές σε κίνδυνο δεν αποτελεί απλώς μια εγκληματική πράξη. Είναι μια επίθεση απέναντι στη δημοκρατία, στην κοινωνική ειρήνη και στο πολυτιμότερο αγαθό όλων: την ανθρώπινη ζωή.