Κι αυτοί οι ασκούντες μία κατ’ ουσίαν ψευδο-επιστήμη έχουν συχνά, δυστυχώς, ακόμα και πανεπιστημιακούς τίτλους σπουδών…
Πρόσφατα έχει έρθει εις γνώση μου η περίπτωση συγκεκριμένου ζεύγους δημοφιλών διαδικτυακών “ψυχοεκπαιδευτών” που δραστηριοποιούνται σε ελληνόφωνη νησιωτική χώρα. Δεν θα σταθώ στην αποθέωση του κιτς με την καθημερινή υπερ-προβολή προσωπικών τους στιγμών, σεξουαλικών μη εξαιρουμένων (αυτό είναι δικαίωμά τους και ουδόλως μας αφορά) αλλά θα εστιάσω σε μία “περίεργη” (το λέω κομψά) ιδέα την οποία διακινούν ως “θέσφατο”, και η οποία φαίνεται να ασκεί επιρροή σε μέρος, τουλάχιστον, των διαδικτυακών ακολούθων τους.
Η ιδέα αυτή βασίζεται στο δόγμα ότι όλοι οι άνθρωποι είναι εν δυνάμει ψυχικά νοσούντες και απαιτείται να υποβάλλονται σε ψυχοθεραπεία! Με βάση την εν λόγω αρχή, το δίδυμο των “ψυχοεκπαιδευτών” προτρέπει τους ακολούθους του να διαλύουν ακόμα και σχέσεις που οδηγούν σε γάμο στην περίπτωση που ο/η σύντροφος αρνηθεί να υποστεί αναγκαστική ψυχοθεραπεία, έστω και αν δεν έχει επιδείξει συμπεριφορικά ή άλλα χαρακτηριστικά που να δικαιολογούν επίσκεψη σε ψυχολόγο. “Αν αρνηθεί να κάνει ψυχοθεραπεία, φύγε μακριά!”, συμβουλεύουν εμφατικά το κοινό τους. Θεωρώ πιθανό ότι κάποιοι ή κάποιες υπάκουσαν, καταστρέφοντας σχέσεις τους που δεν αντιμετώπιζαν πραγματικά προβλήματα.
Παρεμπιπτόντως, σημειώνω και την απόλυτα αντιδεοντολογική προτροπή “να μην πας ούτε στην κηδεία της!”, όπως ειπώθηκε κάποτε σε γυναίκα που είχε αναφέρει ότι της “κακομιλούσε” η μητέρα της. Ο ειδικός δεν λειτουργεί ως εισαγγελέας που εισηγείται καταδικαστικές αποφάσεις, ειδικά μάλιστα πάνω σε ευαίσθητα ζητήματα που φέρουν ηθικό βάρος. Ο μόνος θεμιτός ρόλος του είναι να βοηθά τον θεραπευόμενο να ανακαλύπτει τους δικούς του δρόμους που θα τον οδηγήσουν στην ψυχική ισορροπία. Και ο θεραπευόμενος είναι εκείνος που φέρει την αποκλειστική ευθύνη της επιλογής…
Ανέφερα την παραπάνω περίπτωση ως χαρακτηριστικό παράδειγμα αποδομητικής επίδρασης κάποιων ψυχολόγων πάνω στις ανθρώπινες σχέσεις. Πηγαίνοντας σε παλιότερες εποχές – προ της απόλυτης κυριαρχίας του διαδικτύου – θυμάμαι ένα talk show της ιδιωτικής τηλεόρασης που απευθυνόταν κυρίως σε γυναικείο κοινό. Κατά τη συνήθεια της εποχής, το πάνελ περιλάμβανε και μία ψυχολόγο. Από κάποιες “ειδικούς” είχαν ακουστεί, μεταξύ άλλων, τα παρακάτω ενδιαφέροντα:
– Δοκίμασέ τον στον ύπνο. Αν έχει την τάση να αποζητά την αγκαλιά σου, είναι τύπος ανασφαλής που θέλει τη μαμά του. Πάρε δρόμο και φύγε αμέσως!– Αν εργάζεται βραδινές ώρες ως αργά στον υπολογιστή του, ψάξ’ το. Σίγουρα με κάποια “μιλάει” στο Internet!
Και, σε μία τηλεθεάτρια που παραπονέθηκε κάποια φορά ότι… μύριζαν τα παπούτσια του άντρα της:
– Αυτός μπορεί να είναι ακόμα και λόγος για να τον χωρίσεις!
Δεν διαθέτω έγκυρη πληροφόρηση σχετικά με τον αριθμό διαζυγίων που έλαβαν χώρα τότε με αιτιολογικό την κακοσμία υποδημάτων…
Δεν έχω, φυσικά, την παραμικρή πρόθεση να δαιμονοποιήσω συλλήβδην την κοινότητα των ψυχολόγων. Πολλά μέλη της είναι, ή υπήρξαν, εξαιρετικοί επαγγελματίες και ιδιαίτερα φωτισμένοι άνθρωποι. Το κακό είναι ότι υπάρχει και μία μειοψηφία “ψυχολόγων” που αποτελεί δυσφήμιση για τον χώρο. Κι αυτοί οι λίγοι, δυστυχώς, έχουν τη δύναμη να επηρεάζουν καταλυτικά ανθρώπινες συνειδήσεις, συμβάλλοντας ακόμα και στη διάλυση σχέσεων που θα μπορούσαν να αποδειχθούν απόλυτα υγιείς και να αντέξουν τη δοκιμασία του χρόνου, πάντα μέσα στο πλαίσιο του αλληλοσεβασμού και της αλληλοεκτίμησης.
Για τον λόγο αυτό, ας προσέχουμε ιδιαίτερα σε ποιους εμπιστευόμαστε την ψυχική μας υγεία. Κι ας μην ξεχνούμε ότι ακόμα και ο δρόμος για την κόλαση μπορεί να είναι στρωμένος με “καλές” προθέσεις…
