Ιωάννα Κωνσταντινίδου: «Μιλάμε για σχέσεις γιατί φοβόμαστε τη μοναξιά»

Τη γνώρισα από τα βίντεο της στο TikTok όπου μιλάει κυρίως για σχέσεις. Όλα ξεκίνησαν, όπως μου λέει, όταν θέλησε να κάνει ένα αυθεντικό βίντεο, με μια αίσθηση χιούμορ και χαράς, με την πρόθεση να δώσει κάτι ευχάριστο στον κόσμο. Γιατί ζούμε σε μια εποχή όπου ακούμε συνεχώς βαριά πράγματα γύρω μας. Δεν πίστευε ότι το προφίλ της θα προσελκύσει τόσο κόσμο, αλλά να που έγινε. Ίσως γιατί σε μια εποχή που κυριαρχούν τα situationships, οι σχέσεις είναι μια πολύ δύσκολη εξίσωση που καλούμαστε να λύσουμε.

Ιωάννα, φοβήθηκες ποτέ ότι αυτή η έκθεση θα μπορούσε να σε βγάλει εκτός επιστημονικού χώρου;

Η εξειδίκευσή μου είναι στο ψυχικό τραύμα, αυτό που κάνω ψυχαναλυτικά είναι πολύ πιο βαθύ και σύνθετο. Οι σπουδές μου και η δουλειά μου αφορούν πολύ βαθύτερα επίπεδα. Στο TikTok, όμως, συνειδητά επέλεξα να επικεντρωθώ στις σχέσεις. Και το λέω ειλικρινά, επέλεξα κάτι πιο μοδάτο και πιο εμπορικό, γιατί αυτό ενδιαφέρει τον κόσμο. Ήμουν πολύ συνειδητοποιημένη για αυτό που κάνω και για αυτό που δίνω. Και ήμουν επίσης πολύ συνειδητοποιημένη σε σχέση με τη δική μου αυθεντικότητα. Θα έλεγα ότι σχεδόν δεν με νοιάζει τι θα πει ο κόσμος, εμπιστεύομαι τον εαυτό μου. Αισθάνομαι ότι είμαι βαθιά ευγενής άνθρωπος, είναι στον πυρήνα μου. Οπότε δεν πρόκειται να θίξω κάποιον, ούτε να προδώσω τον εαυτό μου. Αν έχω κάτι να δώσω προς τα έξω, αυτό είναι η αυθεντικότητα. Και αυτό ακριβώς καλούμαστε να κάνουμε και ως ειδικοί. Στις συνεδρίες μιλάμε για αυθεντικότητα, για ανθρώπινη αλληλεπίδραση, για χαρά, για ζωή. Όλα αυτά δεν μπορούν να υπάρξουν χωρίς επαφή με τον πραγματικό εαυτό.

Φαντάζομαι ότι δέχεσαι πολλά μηνύματα από τον κόσμο. Ποιο είναι το πιο συχνό πρόβλημα που αναφέρουν;

Εννέα στους δέκα ανθρώπους που επικοινωνούν μαζί μου θέλουν να μιλήσουν για σχέσεις. Όχι για οικονομικά, όχι για τα παιδιά, όχι για τη δουλειά, ούτε για τον πόλεμο ή τη βία. Οι σχέσεις είναι το κυρίαρχο θέμα. Και δεν μιλάμε μόνο για τον έρωτα, το ερωτικό κομμάτι, μιλάμε για τη συναισθηματική σύνδεση γενικότερα.

Γιατί πιστεύεις ότι συμβαίνει αυτό;

Γιατί είμαστε μόνοι.. Ζούμε σε μια εποχή όπου ο κόσμος νιώθει απομονωμένος. Τα τεχνολογικά μέσα υποτίθεται ότι μας φέρνουν πιο κοντά, αλλά στην πραγματικότητα συχνά μας αποξενώνουν.Η επικοινωνία γίνεται πιο μοναχική, οι ρυθμοί είναι πιο γρήγοροι, οι σχέσεις επιφανειακές. Δεν έχουμε χρόνο ούτε για τον εαυτό μας, πόσο μάλλον για ουσιαστική σύνδεση με τους άλλους. Και έτσι νιώθουμε μοναξιά. Η μοναχικότητα μπορεί να είναι επιλογή. Η μοναξιά όμως είναι μια κατάσταση που δεν επιλέγεις και σε κάνει να υποφέρεις. Το βλέπουμε παντού, στα άπειρα situationships, στα ghosting.. Η έλλειψη πραγματικής σύνδεσης είναι τεράστια στον τρόπο που σχετίζονται οι άνθρωποι σήμερα.

@healingeffect.gr #ερωτας #mpesfypgamw #ψυχολογια #μπεςφοργιου #αγαπη ♬ πρωτότυπος ήχος – Ιωάννα Κωνσταντινίδου

Τι συμβαίνει με τα μηνύματα που λαμβάνεις;

Μου στέλνουν άντρες και γυναίκες, ισόποσα λόγω τιμής, αυτό μου κάνει τρομερή εντύπωση, και μου ανοίγονται. Πολλές φορές λαμβάνω τεράστια μηνύματα, πραγματικά «σεντόνια». Δεν μπορώ να τα διαβάσω όλα και δεν μπορώ να απαντήσω σε όλα. Δεν είναι θέμα αγένειας, είναι θέμα ορίων και επαγγελματικής δεοντολογίας. Για να βοηθήσεις έναν άνθρωπο χρειάζεται να δώσεις και δικά σου κομμάτια, και το μέσο δεν είναι κατάλληλο για αυτό.

Ο κόσμος περιμένει λύσεις στις σχέσεις του από εσένα;

Ναι, πολλές φορές. Κάποιοι περιμένουν πραγματικές λύσεις μέσα από ένα μήνυμα στο inbox. Αλλά πώς μπορείς να δώσεις λύση σε πέντε γραμμές για μια ζωή που δεν γνωρίζεις; Για έναν άνθρωπο που δεν έχεις δει ποτέ, να απαντήσεις σε καταστάσεις που δεν έχεις ιδέα για αυτές ή δεν ξέρεις τον άτομο για τον οποίο μιλάει;

Θυμώνουν όταν δεν απαντάς;

Κάποιοι θυμώνουν, το παίρνουν ως απόρριψη και αυτό επιβεβαιώνει αυτό που λέγαμε πριν, πόσο μεγάλη είναι η μοναξιά εκεί έξω. Σου λέει εσύ που μου φαίνεσαι συμπαθής, που μιλάς σαν να είσαι μες στο σπίτι μου,  δεν με βοηθάς; ..  Πώς γίνεται αυτό;.. Κάποιοι δεν μπορούν να δούνε πέρα από τον εαυτό τους. Και αυτό είναι και ένα πρόβλημα σήμερα, δεν μπορούμε πλέον να βγούμε έξω από τον εαυτό μας και να δούμε ο άλλος τι έχει να διαχειριστεί, ότι δεν γίνεται να απαντήσει σε 400 μηνύματα. Μου έχει συμβεί πολλές φορές να είμαι έξω για φαγητό και να έρχονται άνθρωποι και να αρχίζουν να μου μιλούν για τα προβλήματά τους εκείνη τη στιγμή.

Διαφέρουν οι άνθρωποι που σε προσεγγίζουν στα social από εκείνους που έρχονται στο γραφείο σου;

Στο γραφείο συνήθως έρχονται για το τραύμα. Και συχνά συμβαίνει το εξής παράδοξο, κάποιος μπορεί να έρθει για ένα σχεσιακό πρόβλημα και στην πορεία να καταλήξουμε να μιλάμε για τραύματα από την παιδική ηλικία, για τη σχέση με τους γονείς και για το πώς αυτά επηρεάζουν τη ζωή του σήμερα.

Πόσο επηρεάζει το τραύμα τον τρόπο που σχετιζόμαστε;

Πάρα πολύ. Ο τρόπος που σχετιζόμαστε είναι προβολικός. Μου αρέσει να χρησιμοποιώ μια εικόνα για να το εξηγήσω: να φανταστούμε ότι οι άνθρωποι έχουν μάτια που λειτουργούν σαν καθρέφτες. Όταν δύο άνθρωποι έρχονται κοντά, ο ένας καθρεφτίζει τον άλλον. Αν οι «καθρέφτες» μας δεν είναι καθαροί, δεν θα δούμε καθαρά ούτε τον εαυτό μας ούτε τον άλλον.

Πρόσφατα μίλησες δημόσια για το δικό σου τραύμα, την κακοποίηση που υπέστης σε παιδική ηλικία. Γιατί πήρες αυτή την απόφαση;

Ένιωσα ότι είχε έρθει η στιγμή να μετατρέψω αυτό το βίωμα σε κάτι χρήσιμο, να αποκτήσει νόημα.Αν το πάρω και το κάνω κάτι, ίσως και να πονάει λιγότερο, σκέφτηκα.

Πονάει τελικά λιγότερο, τώρα που το έκανες;

Πονάει λιγότερο. Γιατί το έχω δουλέψει πολύ και γιατί μέσα από την έκφραση, μαλακώνει.

Ο αντίκτυπος που είχες μετά, αφού το είπες, ποιος ήταν; Ήρθαν γυναίκες που το έχουν περάσει; 

Πάντα γίνεται αυτό.  Είναι σαν μαγνήτες οι άνθρωποι που μιλάνε, ακριβώς αυτός είναι ο στόχος, να προσελκύουν και άλλους. Αυτό στηρίζει την αρχική σκέψη, να το μετουσιώσεις σε κάλεσμα, και σε δικαιώνει. Η φωνή μου θέλω να γίνει φωνή ενδυνάμωσης απέναντι στη σιωπή. Στην ελληνική κοινωνία έχουμε μάθει, ιδιαίτερα τα κορίτσια, να μην μιλάμε, να μην διαμαρτυρόμαστε, να είμαστε «καλά κορίτσια». Αυτό δημιουργεί μια κουλτούρα σιωπής.

@healingeffect.gr #ψυχολογια #mpesfypgamw #μπεςφοργιου #αγαπη #απιστια ♬ πρωτότυπος ήχος – Ιωάννα Κωνσταντινίδου

Θα σε ρωτήσω,επανερχόμενη πάλι στην παρουσία σου στο TikTok, αν παρατηρείς στο feedback από το κοινό, τον σεξισμό και τον ρατσισμό και στις σχέσεις.

Ξεκάθαρα. Είναι σημαντικό οι άντρες να μάθουν να πιστεύονται τις γυναίκες. Δεν τις εμπιστεύονται, είναι δύσπιστοι απέναντι στο γυναικείο φύλο. Γιατί στην Ελλάδα τους έχει καταποιεί ένα συστημικό πράγμα. Το αγόρι στην ελληνική οικογένεια και κουλτούρα μαθαίνει ότι είναι ξεχωριστό από το κορίτσι. Και ξεκινάει και από την ίδια τη μάνα, που μπορεί να είναι πιο φαλλοκρατική κι από τον πατέρα ενίοτε. Η ελληνική μάνα ευνουχίζει τα αγόρια της, δυστυχώς. Τα μαθαίνει στο: το καμάρι μου, ο κανακάρις μου,  όλα εδώ, τα σλυπάκια σου, τα βρακάκια σου, όλα τακτοποιημένα.. Και υπάρχει χειρισμός, χειριστικότητα. 

Άρα, λοιπόν, η δυσπιστία ίσως προέρχεται και από την αίσθηση  του άντρα ότι η γυναίκα θα τον χειριστεί  με κάποιο τρόπο; Και πλέον τώρα που είμαστε πιο δυναμικές  και διεκδικούμε, φοβάται ότι θα χειριστούμε πλήρως, θα τον καπακώσουμε;

Ακριβώς. Είναι ιδιαίτερα φοβικά πλάσματα  οι άντρες, και ευάλωτα. Είναι λάθος η σκέψη και η αντίληψη ότι οι άντρες είναι πιο σκληροί. Επίσης και ο άντρας έχει μαλθακοποιηθεί, και ψυχαναλυτικά μιλώντας, μέσα στις δεκαετίες. Αυτό δεν είναι τόσο κακό, αρκεί να μπορεί και ο ίδιος να κάνει δουλειά με τον εαυτό του και να έχει επίγνωση του τί του συμβαίνει.

Ποιο είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα ανδρών και γυναικών στις σχέσεις, όπως το αντιλαμβάνεσαι μέσα από το ΤικΤοκ;

Η βάση είναι κοινή, δυσκολευόμαστε να καταλάβουμε ο ένας τον άλλον. Οι άνδρες στέκονται μπροστά στο ΤικΤοκ  και ακούνε προσεκτικά τι έχουμε να πούμε για τις σχέσεις. Αν τα λέει γυναίκα την εμπιστεύονται περισσότερο, αφού είναι γυναίκα, σκέφτονται, θα ξέρει καλύτερα. Και πάνε σε συμβούλους να μάθουν πώς θα κάνουν καμάκι..  Και οι γυναίκες για τους άντρες, αντίστοιχα, θέλουν να μάθουν και όλοι τα θέλουν όλα με κουμπάκια : πώς θα την ρίξω,  πώς θα τον κάνω να με ερωτευτεί.. Πέντε τρόποι να.. , μια λίστα για να …  Όλα με excel. 

Τι θα ήθελες να κρατήσει κάποιος από αυτή τη συζήτηση;

Ότι πολλές φορές νομίζουμε πως έχουμε απλώς άγχος ή ένα μικρό πρόβλημα σχέσης. Οι περισσότεροι που έρχονται στο γραφείο μου αυτό νομίζουν. Στην πραγματικότητα όμως, κάτω από αυτά μπορεί να κρύβονται βαθύτερες πληγές.  Και το τραύμα δεν είναι μόνο η βία,  το έγκλημα ή ο βιασμός, δεν είναι μόνο κάτι τόσο βαρύ ή τόσο ξεκάθαρο. Μπορεί να είναι απόρριψη, προδοσία, εγκατάλειψη, αδικία ή ταπείνωση. Και σχεδόν όλοι μας έχουμε βιώσει κάτι από αυτά τα πέντε τραύματα. Είτε με τ μικρό, είναι με Τ κεφαλαίο.