‘Μία υπέροχη μέρα’, ο Μπενίσιο Ντελ Τόρο και ο Τιμ Ρόμπινς σε μια ταινία για τον εμφύλιο σπαραγμό
Μία χαμηλών τόνων, απολαυστική ιστορία στο περιθώριο του πολέμου, μας μιλά με δεξιοτεχνική λεπτότητα για τη φρίκη και τα δεινά του εμφυλίου, ενώ αναδεικνύει το χιούμορ ως κρυφό πρωταγωνιστή. Από την Βίκη Αναστασιάδου
Κάπου στα Βαλκάνια, το 1995, μια ομάδα εθελοντών μιας ανθρωπιστικής οργάνωσης, προσπαθούν να ανασύρουν ένα πτώμα από ένα πηγάδι πριν μολύνει το νερό. Οι πρωταγωνιστές της ιστορίας, ο πεπειραμένος Μαμπρού (Μπενίσιο Ντελ Τόρο) και αρχηγός της ομάδας, που του απομένει μόλις μια βδομάδα για να γυρίσει σπίτι του, ο απερίσκεπτος βετεράνος Μπι (Τιμ Ρόμπινς) με λευκό μαλλί να πετάει μέσα από μια μπαντάνα, η ιδεολόγος υγειονομικός και πρωτάρα Σοφί (Μελανί Τιερί) και ο στωικός διερμηνέας Νταμίρ (Φέντια Στούκαν) ξεκινούν προς αναζήτηση σχοινιού. Στην πορεία προστίθενται στην παρέα ένα μικρό παιδί που προσπαθεί να βρει την μπάλα του και μια αναλύτρια των Ηνωμένων Εθνών που στο παρελθόν συνδέθηκε ερωτικά με τον Μαμπρού.
Η αναζήτηση σχοινιού εξελίσσεται σε σισύφειο άθλο, καθώς η ομάδα πάνω σε δύο Land Rover διασχίζει άνυδρα τοπία σε μια χώρα ρημαγμένη από τον πόλεμο, αντιμετωπίζοντας άλογες καταστάσεις: νεκρές αγελάδες που κρύβουν ναρκοπέδια, ντόπιους στρατευμένους που δυσκολεύουν το έργο τους γιατί υπηρετούν τα δικά τους μικροσυμφέροντα, χωρικούς φοβισμένους που προσπαθούν να μείνουν αμέτοχοι, γιατί κάπου καραδοκεί η εκδίκηση της άλλης πλευράς, ή ειρηνευτικές μονάδες που δρουν βάσει κανονισμών και εγχειριδίων.
Ο ειρωνικός τίτλος «Μία υπέροχη μέρα», παραπέμπει έμμεσα στο χιούμορ, τον κρυμμένο πρωταγωνιστή της ταινίας. Ξερό, καυστικό, μαύρο, αυτοσαρκαστικό ή σουρεαλιστικό, είναι η βασική μορφή επικοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων στην ταινία και μοναδικό όπλο για την αντιμετώπιση του παραλόγου και την εξισορρόπηση του πνεύματος. Ο σκηνοθέτης παίζει με τον θεατή με εικόνες και καταστάσεις πέρα από τη βασική ιστορία της ταινίας, όλες δοσμένες με ειρωνεία. Ο τόπος που τελικά βρέθηκε το σχοινί και ο τρόπος που «ανασύρθηκε» το πτώμα είναι κωμικοτραγικός και πνευματώδης.
Η ερμηνεία του πρωταγωνιστικού καστ είναι εξίσου απολαυστική με τα πρόσωπα των ντόπιων που διαλέγει και φωτίζει ο φακός. Το σενάριο, που εκτυλίσσεται στη διάρκεια 24 ωρών, βασίζεται στο μυθιστόρημα της Paula Farias, πρώην εθελόντριας των Γιατρών χωρίς Σύνορα. Το εκλεκτικό σάουντρακ της ταινίας, με τραγούδια της Marilyn Manson και των Velvet Underground, δίνει στις περιπλανήσεις της ομάδας τόνο και ρυθμό μάταιης περιπέτειας.
Στην πρώτη αγγλόφωνη ταινία του, ο Ισπανός σκηνοθέτης Φερνάντο Λεόν ντε Αρανόα,στήνει μια ανάλαφρη αλλά στοχαστική ταινία για τον πόλεμο, χωρίς καθόλου σκηνές βίας και βαρβαρισμού η οποία, με μικρές αναφορές σε διάφορα ζητήματα, κάνει έξυπνες νύξεις και υπαινιγμούς, αφήνοντας τον θεατή να συνθέσει μόνος του τη μεγάλη εικόνα του εμφύλιου σπαραγμού.