Rise of the Robots
I, Robot. Εχουμε φτάσει ήδη εκεί, στην εποχή του Ασίμοφ. Στις στρατιές των δεκάδων εκατομμυρίων ανέργων που δημιουργούν οι νεοφιλελέ πολιτικές επιλογές, η ρομποτική έρχεται να προσθέσει σταδιακά και νέες καθώς ρομπότ σταδιακά εκτοπίζουν τους ανθρώπους.
Τα ρομπότ όχι μόνον έχουν εισβάλλει σε πάσης φύσης εργασιακούς χώρους και προίστανται της βιομηχανικής παραγωγής, αλλά επεκτείνουν τις δεξιότητές τους και αναρριχώνται όλο και πιό ψηλά στην παρούσα νεοφιλελέ αξιακή εταιρική ιεραρχία. Προσφέροντας στο μεγάλο κεφάλαιο φοβερά ποσοστά παραγωγικότητας και ελέγχου, εκτοπίζουν όλο και περισσότερο τους ανθρώπινους ομολόγους τους. Ένα τέτοιο bot της Momentum Machines μπορεί να προετοιμάσει και να παραδώσει ένα γκουρμέ χάμπουργκερ σε 10 δευτερόλεπτα και θα μπορούσε σύντομα να αντικαταστήσει μία ολόκληρη ομάδα εργαζομένων στα McDonalds. Μια άλλη ρομποτική μηχανή βιομηχανικής παραγωγής από την Universal Robots κάνει όχι μόνο συγκόλληση, βαφή, βιδώματα, κολλήματα, αλλά κατασκευάζει και νέα τμήματα για τον εαυτό της άμεσα όταν φθαρούν ή υποστούν βλάβη. Και ακριβώς αυτή την εβδομάδα, η Google κέρδισε ένα δίπλωμα ευρεσιτεχνίας να αρχίσει την δημιουργία ρομπότ-εργατών με προσωπικότητα!
Ο Martin Ford στο νέο του βιβλίο, Rise of the Robots, υποστηρίζει ότι η τεχνητή νοημοσύνη και η ρομποτική θα αναθεωρήσουν σύντομα την οικονομία μας. Στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης οι ερευνητές υπολόγισαν ότι το 47 τοις εκατό των αμερικανικών θέσεων εργασίας θα μπορούσε να αυτοματοποιηθεί μέσα στις επόμενες δύο δεκαετίες. Και αν έστω ακόμη και κατά το ήμισυ ο αριθμός αυτός είναι πιο κοντά στην πραγματικότητα, οι εργαζόμενοι σύντομα θα υποστούν ένα απότομο και οδυνηρό ξύπνημα.
Στο όραμα του Ford, μια επανάσταση έρχεται για κάθε εργαζόμενο, που θα ακολουθείται από μια ριζικά νέα οικονομική κατάσταση στην οποία οι άνθρωποι θα ζουν περισσότερο παραγωγικά, και θα αμοίβονται με εγγυημένα εισοδήματα που θα παράγονται από τις εκπληκτικές αυτές μηχανές μας. Μην γελάτε – ακόμη και μερικοί συντηρητικοί με επιρροή πιστεύουν ότι αυτό μπορεί να είναι το έσχατο μέσο για την επίλυση του κεντρικού προβλήματος της ανισότητας του πλούτου.
Ακούγεται τρελλό; Ο Ford για να υπερασπιστεί το όραμά του για ένα μέλλον με λιγότερη δουλειά για όλους αναλύει τις θέσεις του.
Βλέπω τις εξελίξεις που συμβαίνουν στον τομέα της τεχνολογίας και γίνεται φανερό ότι οι υπολογιστές, οι μηχανές, τα ρομπότ, και οι αλγόριθμοι πρόκειται να είναι σε θέση να κάνουν το μεγαλύτερο μέρος της όποιας ρουτίνας, εργασίες δηλαδή επαναλαμβανόμενες σε διάφορους τομείς της παραγωγικής διαδικασίας. Τι είδους θέσεις εργασίας είναι σε κάποιο επίπεδο ουσιαστικά προβλέψιμες ότι θα επηρεαστούν; Πολλά διαφορετικά επίπεδα δεξιοτήτων εμπίπτουν σε αυτή την κατηγορία. Δεν θα είναι μόνο για το χαμηλό επίπεδο εξειδίκευμένων θέσεων εργασίας. Οι άνθρωποι με πτυχία κολλεγίων, ακόμη και με επαγγελματικά πτυχία, άνθρωποι όπως οι δικηγόροι που κάνουν πράγματα που τελικά είναι προβλέψιμα. Μια παρτίδα και αυτών των θέσεων εργασίας θα είναι ευπαθείς σε βάθος χρόνου.
Αυτή τη στιγμή υπάρχει ακόμα πολλή συζήτηση για αυτό. Υπάρχουν οικονομολόγοι που πιστεύουν ότι αυτό είναι εντελώς λάθος, ότι τα προβλήματα στην πραγματικότητα προέρχονται από πράγματα όπως η παγκοσμιοποίηση ή το γεγονός ότι αφανίστηκαν τα συνδικάτα ή ακόμα ότι δεν έχουν αυξήσει τον κατώτατο μισθό. Όλα αυτά είναι σημαντικά, αλλά έχω την τάση να πιστεύω ότι η τεχνολογία είναι ένα μεγαλύτερο ζήτημα, ιδιαίτερα καθώς κοιτάζουμε προς το μέλλον. Τελικά νομίζω ότι θα φτάσουμε στο σημείο όπου θα υπάρχει λιγότερη συζήτηση για το αν αυτό συμβαίνει πραγματικά ή όχι. Εκεί θα είναι πιο ευρεία η συμφωνία ότι είναι πραγματικά ένα πρόβλημα και σε αυτό το σημείο θα πρέπει να καταλάβουμε τι πρέπει να κάνουμε γι `αυτό.
Οι άνθρωποι που είναι πολύ επιφυλακτικοί τείνουν να εξετάζουν την ιστορία. Είναι αλήθεια ότι η οικονομία έχει πάντα προσαρμοστεί με την πάροδο του χρόνου. Έχει δημιουργήσει νέα είδη θέσεων εργασίας. Το κλασικό παράδειγμα είναι η γεωργία. Το 1800, το 80 τοις εκατό του εργατικού δυναμικού των ΗΠΑ εργάζονταν σε αγροκτήματα. Σήμερα είναι 2 τοις εκατό. Προφανώς η μηχανοποίηση δεν κατέστρεψε την οικονομία. Την κατέστησε σε καλύτερη. Το φαγητό είναι τώρα πραγματικά φθηνό σε σύγκριση με ό,τι ήταν σε σχέση με το τότε εισόδημα, και ως εκ τούτου οι άνθρωποι έχουν χρήματα να δαπανήσουν για άλλα πράγματα και έχουν μεταβεί σε θέσεις εργασίας σε άλλους τομείς. Οι σκεπτικιστές λένε ότι θα συμβεί και πάλι. Η γεωργική επανάσταση ήταν για εξειδικευμένη τεχνολογία που δεν θα μπορούσε να εφαρμοστεί και σε άλλες βιομηχανίες. Δεν θα μπορούσε λ.χ. να πάρει τη αγροτικά μηχανήματα και να προετοιμάζει χάμπουργκερ. Η τεχνολογία της πληροφορίας, η πληροφορική, είναι εντελώς διαφορετική. Είναι μια ευρεία τεχνολογική βάση γενικής εφαρμογής. Δεν θα υπάρχει μια νέα θέση για όλα αυτούς τους εργαζόμενους να μετακινηθούν. Μπορείτε να φανταστείτε πολλές νέες βιομηχανίες της νανοτεχνολογίας και της συνθετικής βιολογίας, αλλά δεν θα απασχολούν πολλούς ανθρώπους. Θα χρησιμοποιούν πολύ τεχνολογία, θα υποστηρίζονται από μεγάλο κέντρα υπολογιστών, και θα είναι σε μεγάλο βαθμό αυτοματοποιημένα. Στο σύνολο της αυτοματοποιημένης οικονομίας οι νέοι θα πρέπει να έχουν κάποιο είδος ενός εγγυημένου εισοδήματος που θα τους παροτρύνει προς την καλύτερη εκπαίδευση. Δεν θέλουμε οι νέοι άνθρωποι να σταματάνε στα “μισά του δρόμου” στο γυμνάσιο και να λένε, «Λοιπόν, είτε σταματήσω τις σπουδές μου ή όχι, πρόκειται να πάρω το ίδιο εισόδημα, όπως όλοι οι άλλοι». Στην συνέχεια, πιστεύω ότι αυτό το εγγυημένο εισόδημα στην πραγματικότητα θα οδηγήσει σε μεγαλύτερη επιχειρηματικότητα. Πολλοί άνθρωποι θα ξεκινήσουν επιχειρήσεις ακριβώς όπως κάνουν σήμερα. Το πρόβλημα με αυτούς τους τύπους των ιντερνετικών επιχειρήσεων είναι οτι μπορείτε να ξεκινήσετε άμεσα σήμερα, αλλά είναι δύσκολο να δημιουργήσουν αρκετό τζίρο για να στηρίξουν την μεσαία τάξη.
Αν οι άνθρωποι είχαν ένα εγγυημένο εισόδημα, και αν τα κίνητρα ήταν τέτοια που επιπρόσθετα θα μπορούσαν να κάνουν άλλα πράγματα διατηρώντας τα επιπλέον χρήματα, χωρίς όλα να φορολογούνται βαριά, τότε νομίζω ότι πολλοί άνθρωποι θα ξεκίναγαν αυτές τις ευκαιρίες απασχόλησης.
Υπάρχει ένα φαινόμενο που ονομάζεται Peltzman Effect που βασίζεται στην έρευνα που έγινε στο Πανεπιστήμιο του Σικάγου και μελέτησε ατυχήματα αυτοκινήτων. Βρήκε ότι όταν υπάρχουν περισσότερα χαρακτηριστικά ασφαλείας λ.χ. όπως ζώνες ασφαλείας στα αυτοκίνητα, ο αριθμός των θανάτων και των τραυματισμών δεν πέφτει. Ο λόγος είναι ότι οι άνθρωποι έχουν αντιστάθμιση για αυτό. Όταν έχετε ένα δίχτυ ασφαλείας στη θέση του, οι άνθρωποι θα πάρουν περισσότερα ρίσκα. Αυτό πιθανώς ισχύει και για την οικονομική αρένα. Πολλοί λένε ότι όταν υπάρξει το εγγυημένο εισόδημα θα μετατρέψει όλους σε τεμπέληδες και θα καταστρέψει την οικονομία. Νομίζω ότι το αντίθετο μπορεί να είναι αλήθεια, και ότι αυτό μπορεί να μας ωθήσει περισσότερο προς την επιχειρηματικότητα και την ανάληψη κινδύνων.
