Οι επιλογές του Γιώργου Λάνθιμου και όλα όσα δεν πρέπει να χάσετε στις 32ες Νύχτες Πρεμιέρας

Ένα χρόνο μετά από μια περιπετειώδη διοργάνωση, λόγω της αιφνιδιαστικής περικοπής της χρηματοδότησής του, το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Αθήνας Νύχτες Πρεμιέρας επιστρέφει ανανεωμένο για την 32η έκδοσή του, η οποία ξεδιπλώνεται στην πόλη μεταξύ 30/9 και 11/10 στους κινηματογράφους Άστορ, Δαναός, Τριανόν, Cinobo Όπερα, όπως επίσης στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, το Ολύμπια Δημοτικό Θέατρο «Μαρια Κάλλας», τη Στέγη Ιδρύματος Ωνάση και το Floyd Live Music Venue. Το πλήρες πρόγραμμα του θεσμού ανακοινώθηκε χθες βράδυ (22/9) και έτσι, παρακάτω θα βρείτε τις must-see ταινίες για τις οποίες πρέπει να κλείσετε εγκαίρως το εισιτήριό σας. Δείτε εδώ το ωρολόγιο πρόγραμμα.

ΕΡΧΕΣΑΙ ΣΥΧΝΑ ΕΔΩ;

ΠΡΟΣΘΗΚΗ ΣΤΗ GOOGLE

Επιτέλους, ξανά, αφιέρωμα!

Μια μεγάλη απώλεια των περσινών Νυχτών Πρεμιέρας ήταν η δυνατότητα διεξαγωγής μεγάλων αφιερωμάτων, εγχείρημα με το οποίο είναι συνώνυμο το φεστιβάλ. Ευτυχώς φέτος άλλαξαν τα δεδομένα, έτσι θα έχουμε την ευκαιρία να απολαύσουμε το σινεμά του εμβληματικού Νοτιοκορεάτη σκηνοθέτη Λι Τσανγκ-ντονγκ, ο οποίος τις τελευταίες δεκαετίες έχει υπάρξει πιστός εκφραστής μιας σχολής κινηματογράφου που συνδυάζει ευρηματικά τον υπαρξισμό με την ποίηση. Μεταξύ άλλων, παρουσιάζονται φιλμ που τον καθιέρωσαν, όπως το ανατρεπτικό «Peppermint Candy» και το στοιχειωτικό «Παιχνίδι με τη Φωτιά», καθώς και το άρτι βραβευμένο στη Βενετία «Possible Love». Σημειώστε δε πως, εκτός συγκλονιστικού απροόπτου, αυτή θα είναι η μοναδική δυνατότητα που θα έχουν οι σινεφίλ να δουν την εν λόγω ταινία στη σκοτεινή αίθουσα, αφού ο τίτλος έχει αγοραστεί από το Netflix…

Δείτε τα τώρα πριν πάρουν Όσκαρ

Μια γρήγορη ματιά στις φετινές επιλογές αρκεί για να διαπιστώσει κανείς πως υπάρχουν μπόλικες παραγωγές οι οποίες δεν είναι καθόλου απίθανο να βρεθούν στα επόμενα βραβεία Όσκαρ. Ξεχωρίζει το «Primetime», χάρη οποίο ο Ρόμπερτ Πάτινσον φιλοδοξεί να είναι για πρώτη φορά υποψήφιος της Αμερικανικής Ακαδημίας Κινηματογράφου. Ο Βρετανός υποδύεται τον τηλεπαρουσιαστή Κρίστιαν Χάνσεν, ο οποιος εφάρμοζε αμφιλεγόμενες πρακτικές με τους συνεργάτες του για να πιάνει στα πράσα σεξουαλικούς παραβάτες στο πλαίσιο του ριάλιτι «To Catch a Predator». Παρομοίως, να διπλασιάσει τις οσκαρικές υποψηφιότητές της θα ήθελε η Σάντρα Χίλερ που πρωταγωνιστεί στο ασπρόμαυρο δράμα εποχής «Rose», όπου παραδίδει μια ερμηνεία που βραβεύτηκε στο Φεστιβάλ Βερολίνου. Σύμφωνα με την επίσημη σύνοψη, η ηθοποιός ενσαρκώνει μια γυναίκα η οποία τον 17ο αιώνα αποφάσισε να μεταμφιεστεί σε άντρα, θέλοντας να γίνει καλή πολίτης με κάθε κόστος.

Αυστηρώς «απαγορευμένες»

Αν και προέρχονται από τελείως διαφορετικές εποχές και ανήκουν σε ασύμβατα κινηματογραφικά είδη, τα φιλμ που ακολουθούν είναι αναπόφευκτο να συζητηθούν όσο λίγα στο φεστιβάλ. Από τη μία έχουμε τις αιρετικές «Δαιμονισμένες» του Κεν Ράσελ, οι οποίες όταν κυκλοφόρησαν για πρώτη φορά το 1971 γνώρισαν βίαιες αντιδράσεις, απαγορεύσεις και λογοκρισία. Διαβάστε εδώ αναλυτικά την περιπετειώδη κινηματογραφική πορεία τους. Πενήντα και πλέον χρόνια μετά, όμως, οι «Δαιμονισμένες» επιστρέφουν στην πρωτότυπη και πλήρως αποκατεστημένη εκδοχή τους στις Νύχτες Πρεμιέρας, προτού προβληθούν σε επιλεγμένους κινηματογράφους ως επανέκδοση.

Αντίστοιχα, από τη στιγμή που απέσπασε στη Βενετία το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής, το ντοκιμαντέρ «NAZA» συνοδεύεται από απειλές, διώξεις και εκφοβισμούς. Ο λόγος; Πως γυρίστηκε σε ταράτσες του Τελ Αβίβ τη νύχτα και εξετάζει τις απώλειες πολιτών που προέκυψαν από τις στρατιωτικές επιχειρήσεις των ισραηλινών στρατιωτικών δυνάμεων, όπως επίσης μελετά τα συστήματα που ευθύνονται για τους στοχευμένους θανάτους Παλαιστινίων. Σύμφωνα΄ το Hollywood Reporter, στο «NAZA» ακούγονται οι μαρτυρίες είκοσι τεσσάρων στρατιωτών του IDF που περιγράφουν λεπτομερώς τα πρωτόκολλα που εφαρμόζουν στο πεδίο και δεν αφορούν στρατιωτικούς στόχους. Μάλιστα, ο τίτλος αντιστοιχεί στον όρο που χρησιμοποιούν οι ισραηλινές δυνάμεις για να αναφερθούν στις απώλειες αμάχων. Με άλλα λόγια, απεικονίζει γλαφυρά τεχνικές που αποδεικνύουν την έκταση της γενοκτονίας του παλαιστινιακού λαού. Διαβάστε περισσότερα εδώ.

Μια σελίδα αγνής παραφροσύνης

Οι μυημένοι θα το γνωρίζουν, οι υπόλοιποι όλο και κάπου θα το έχουν ακουστά. Το περιβόητο «Page of Madness» είναι ένα βουβό ιαπωνικό horror του Τεϊνοσούκε Κινουγκάσα το οποίο κυκλοφόρησε το 1926, αλλά θεωρούταν χαμένο για σαράντα πέντε χρόνια. Η υπόθεση αφορά μια μητέρα που κλείνεται σε ψυχιατρική κλινική εξαιτίας της απόπειρας που έκανε να δολοφονήσει το παιδί της. Ο σύζυγος θεωρεί πως φέρει ευθύνη για την πράξη της διότι ήταν απών από την οικογένεια. Τότε, για να επανορθώσει, αποφασίζει να πιάσει δουλειά ως επιστάτης στο άσυλο που βρίσκεται εκείνη, μόνο για να διαπιστώσει πως εγκλωβίζεται σε ένα ανατριχιαστικο σύμπαν όπου νόμος είναι η παραίσθηση και η παράνοια.

Σκηνοθέτες πρώτης γραμμής

Οι νέες δουλειές μερικών από τους πλέον ενδιαφέροντες auteurs αυτήν τη στιγμή φιλοξενούνται στη διοργάνωση. Ξεκινάμε με τον ρηξικέλευθο Ριουσούκε Χαμαγκούτσι («Drive My Car»), ο οποίος στο ενδοσκοπικό «All of a Sudden» εξερευνά τη σχέση ανάμεσα στην υπεύθυνη ενός οίκου φροντίδας ανιάτων (Βιρζινί Εφιρά) και σε μια σκηνοθέτρια θεάτρου με καρκίνο σε τελικό στάδιο (Τάο Οκαμότο), δύο γυναικών που μέσα από τις συζητήσεις τους αποκτούν μεγαλύτερο σεβασμό και κατανόηση για τη ζωή. Ακολούθως, ο πάντα εικονοκλάστης Ράντου Ζούντε, μετά τους Ζαν Ρενουάρ και Λουίς Μπουνιουέλ, επιχειρεί και εκείνος μια διασκευή του κλασικού μυθιστορήματος «Το Ημερολόγιο μιας Καμαριέρας» του Οκτάβ Μιρμπό. Βεβαίως, εκείνος υιοθετεί μια μεταμοντέρνα προσέγγιση, καθώς η μεταφορά του αφορά μια νεαρή Ρουμάνα που εργάζεται για μια οικογένεια Γάλλων ενώ παράλληλα παίρνει μέρος σε μια θεατρική ομάδα που ανεβάζει το έργο του Μιρμπό.

Από τη μεριά της, η Κλίο Μπάρναρντ («Εγωιστής Γίγαντας») στο «I See Buildings Fall Like Lightning» αφουγκράζεται τα αντικροούμενα συναισθήματα μιας παρέας πέντε παιδικών φίλων, ο καθένας εκ των οποίων βρίσκεται σε ένα επώδυνο υπαρξιακό αδιέξοδο. Ανάμεσά τους ο Τζο Κόουλ, γνωστός από τη συμμετοχή του στη σειρά «Peaky Blinders». Έπειτα, ο σπουδαίος Κιγιόσι Κουροσάβα, στο «Samurai and the Prisoner» δοκιμάζεται στο πολεμικό έπος μέσα από τις περιπέτειες ενός ισχυρού άρχοντα του 16ου αιώνα, ο οποίος καλείται να αντιμετωπίσει ραδιούργους συμμάχους και δολοπλόκους προδότες όντας υπό πολιορκία. Όσο για τον Άντριου Χέιγκ, του δεξιοτέχνη των συγκινητικών ψυχογραφιών («Άγνωστοι Μεταξύ μας», «45 Χρόνια»), στο «Long Winter» οι σχέσεις των μελών μιας οικογένειας που περιλαμβάνει τους Μάρτιν Φρίμαν, Κατριόνα Μπάλφι και Έμπον Μος-Μπάκραχ δοκιμάζονται καθώς το φθινόπωρο τελειώνει και προετοιμάζονται για έναν σκληρό χειμωνά.

Μίλα μου για «Ρόκι»

Μία από τις ταινίες που έκαναν αίσθηση στο πρόσφατο Φεστιβάλ του Τορόντο ήταν το «I Play Rocky». Όπως προδίδει ο τίτλος, η βιογραφία αφορά τον Σιλβέστερ Σταλόνε και επικεντρώνεται στην περίοδο που προσπαθούσε με νύχια και με δόντια να γυρίσει το αριστουργηματικό «Rocky». Τότε ο ηθοποιός δε βρισκόταν απλώς στο περιθώριο της βιομηχανίας του θεάματος, αλλά ζούσε με τα ελάχιστα. Παρόλα αυτά, κατάφερε να γράψει και να πρωταγωνιστήσει σε μια παραγωγή που άλλαξε το ρου του αμερικανικού σινεμά, βραβεύτηκε με Όσκαρ καλύτερης ταινίας και έσπασε τα ταμεία παγκοσμίως. Διαβάστε περισσότερα εδώ.

Στον αστερισμό του Χόλιγουντ

Οι παρακάτω τίτλοι οφείλουν να είναι στο ραντάρ όσων απολαμβάνουν να βλέπουν πρωτοκλασάτους ηθοποιούς στη μεγάλη οθόνη. Για παράδειγμα, όλα δείχνουν πως ο Τζον Τορτούρο δίνει μία από τις καλύτερες ερμηνείες της καριέρας του στο «The Only Living Pickpocket in New York» του Νόα Σέγκαν. Ο πολύπειρος σταρ ενσαρκώνει ένα βετεράνο «πορτοφολά» που προσπαθεί να επανακατήσει μια χαμένη λεία στους χαοτικούς δρόμους της Νέας Υόρκης. Εδώ αξίζει να σημειωθεί πως η ιδιότυπη αστική οδύσσεια διεκδικεί τη Χρυσή Αθηνά, όπως και το «Queen at Sea», στο οποίο η Ζιλιέτ Μπινός υποδύεται μια γυναίκα με άνοια που προσπαθεί να περιθάλψει όσο καλύτερα μπορεί ο σύντροφός της. Στο ρόλο ο θρυλικός Τομ Κόρτνεϊ.

Ακόμη, ο Χαβιέ Μπαρδέμ ενώνει τις δυνάμεις του με τον εξαιρετικό Ροντρίγκο Σορογκογιέν («Ο Έκπτωτος», «Ο Εχθρός Δίπλα μου») στο ψυχολογικό θρίλερ «The Beloved», όπου τα γυρίσματα μιας ταινίας αποτελούν αφορμή επανένωσης ενός σκηνοθέτη και της κόρης του, γεγονός όμως που ανοίγει ξανά ανεπούλωτες πληγές του παρελθόντος. Σε διαφορετικό μήκος κύματος, στο «The Man I Love» (Άιρα Σακς) ο οσκαρικός Ράμι Μάλεκ υποδύεται έναν ηθοποιό ο οποίος τη δεκαετία του ’80 αποφασίζει να συνεχίσει να εργάζεται παρά τις επιπλοκές που προκαλεί στην υγεία του η νόσος του AIDS.

Ώρα για μουσική

Θα είναι σίγουρα ένα από τα events της χρονιάς. Ο αγαπημένος Κ. Βήτα πρόκειται να ανέβει στη σκηνή του Floyd όχι για να ερμηνεύσει τα τραγούδια του ή των Στέρεο Νόβα, αλλά για να συνοδεύσει με ένα ζωντανό σάουντρακ την προβολή του αμίμητου ερωτικού ποιήματος που ακούει στο όνομα «Pink Narcissus». Κατά τα άλλα, φυσικά, δε θα μπορούσαμε να παραλείψουμε τα μουσικά ντοκιμαντέρ του προγράμματος. Οι θαυμαστές της britpop δίνουν υποχρεωτικά ραντεβού στην προβολή του «Pulp: What Do You Do for an Encore?» που ανατρέχει στη διαδρομή του διάσημου βρετανικού συγκροτήματος, ενώ όσοι προτιμούν τις κιθάρες τους πιο δυνατές κλείνουν μια θέση στο «The Best Summer», ένα πορτρέτο της περιόδου που άκμασαν μπάντες όπως οι Bikini Kill, Sonic Youth και Beastie Boys. Α! Παραλίγο να ξεχάσουμε το αψεγάδιαστο μιούζικαλ «Rocky Horror Picture Show», το οποίο παίζεται στη μνήμη του ανεπανάληπτου Τιμ Κάρι.

Σινεμά Ξανά 🤝 Νύχτες Πρεμιέρας

Την ίδια περίοδο που πραγματοποιείται το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Αθήνας, η Ελληνική Ακαδημία Κινηματογράφου διοργανώνει το αφιέρωμα «Σινεμά Ξανά». Για να τιμηθεί ο κύκλος προβολών που αναδεικνύει μερικές από τις καλύτερες ελληνικές ταινίες όλων των εποχών, οι δύο φορείς σμίγουν και παρουσιάζουν στο Δαναό (8/10) τους ριζοσπαστικούς «Βοσκούς» του Νίκου Παπατάκη. Ένα φιλμ γυρισμένο κυριολεκτικά λίγο πριν ξεσπάσει η δικτατορία των συνταγματαρχών και παραμένει μία από τις πιο αμείλικτες απεικονίσεις των ταξικών ανισοτήτων στη μεταπολεμική επαρχιακή Ελλάδα.

Carte blanche στο Γιώργο Λάνθιμο

Μιας και αναφέραμε το ελληνικό σινεμά, αυτή είναι η κατάλληλη στιγμή να επισημάνουμε τη «λευκή επιταγή» που έδωσε το φεστιβάλ στο Γιώργο Λάνθιμο, δίνοντας την ευκαιρία στον Έλληνα σκηνοθέτη να επιλέξει τις ταινίες που θα ήθελε να μοιραστεί με το κοινό. Οκτώ στο σύνολο οι επιλογές του και είναι περιττό να πούμε πως όλες συνιστούν «υποχρεωτικές» θεάσεις. Για λόγους οικονομίας, θα επιμείνουμε στο ασύγκριτο «Wanda», τη μόνη ταινία που γύρισε η ηθοποιός Μπάρμπαρα Λόντεν, την αυτοβιογραφική ανθολογία «The Bill Douglas Trilogy», το σαρκαστικό ντοκιμαντέρ «American Movie» και την τολμηρή αντικαθεστωτική σάτιρα «The Firemen’s Ball» του Μίλος Φόρμαν.

Τον Τζον Γουίλσον, θα τον σέβεστε

Ο σκηνοθέτης Τζον Γουίλσον αποτελεί ένα από τα πιο πρωτότυπα και αυθεντικά μυαλά στο μοντέρνο ντοκιμαντέρ. Ξεχώρισε τα χρόνια της πανδημίας χάρη στη σειρά «How to With John Wilson», στην οποία ο Αμερικανός ανακάτεψε την αυτοναφορικότητα με τις πιο έξυπνες, γνήσιες και ανεπιτήδευτες ανθρωποκεντρικές παρατηρήσεις, προτού παρουσιάσει την πρώτη ολοκληρωμένη δουλειά του με τίτλο «The History of Concrete». Η οποία, μάλιστα, είναι ακριβώς αυτό που υπόσχεται ο τίτλος της: η απεικόνιση της προσπάθειας ενός κινηματογραφιστή να καταγράψει την ιστορία… του τσιμέντου. Βέβαια, όσοι γνωρίζουν το ύφος του Γουίλσον ξέρουν πως αυτό ειναι μόνο η αρχή μιας εντελώς απρόβλεπτης περιπέτειας που συνήθως μένει αξέχαστη. Εν τω μεταξύ, πόσο τέλειο θα ήταν να είχε ακούσει το «Γυναίκα Τσιμέντο» να το έβαζε στο σάουντρακ…

Τα ψαγμένα

Αν οι λέξεις Letterboxd, Metascore και Criterion αποτελούν κομμάτι του καθημερινού λεξιλογίου σας, σημειώστε τις ταινίες που ακολουθούν. Πριν από σχεδόν δέκα χρόνια, η Βαλέσκα Γκρίζεμπαχ έκλεψε τις εντυπώσεις με το υποβλητικό βαλκανικό «Γουέστερν» και τώρα, επιστρέφει με το σχεδόν τρίωρο «The Dreamed Adventure», όπου η απόφαση μιας γυναίκας να βοηθήσει ένα παλιό φίλο μετατρέπεται σε ένα αγωνιώδες ταξίδι αυτογνωσίας. Από την άλλη, ο αταξινόμητος και ακούραστος Μπρούνο Ντιμόν, στο «Les Roches Rouges» σκιαγραφεί την κόντρα δύο αντίπαλων συμμοριών εφήβων, οι οποίες ανταγωνίζονται… στις βουτιές από γκρεμούς(!).

Για όσους προτιμούν το φουλ ποιητικό σινεμά, έχουμε τα εξής. Αφροφουτουρισμός και μαγικός ρεαλισμός σμίγουν στο υπερβατικό «Ben’imana» της Μαρί-Κλεμεντίν Ντουσαμπετζαμπό από τη Ρουάντα, όπου το τραυματικό παρελθόν της γενοκτονίας ορθώνει μια βαριά σκιά πάνω από τις σχέσεις μεταξύ των μελών μιας οικογένειας. Αν πάλι είστε από εκείνους που την «άκουσαν» με τη «Χίμαιρα» της Αλίτσε Ρορβάκερ, καλό θα ήταν να βάλετε στο πρόγραμμα το «Gradiva». Διότι το ονειρώδες φιλμ της Μαρίν Ατλάν περιστρέφεται γύρω από μια παρέα νεαρών που ταξιδεύουν στην Πομπηία για να εξερευνήσουν έρειπια, αλλά εκεί βιώνουν έναν ίλιγγο ο οποίος δίνει στην εμπειρία τους μεταφυσικές διαστάσεις. Σαφώς πιο προσγειώμενα, αλλά σίγουρα εξίσου έντονα είναι τα πράγματα στο «Everytime» της Σάντρα Γουόλνερ, όπου ένα οικογενειακό ταξίδι στην Τενερίφη στιγματίζεται από το βάρος του πένθους και αναμνήσεις που βαραίνουν μια μητέρα και τα παιδιά της.

Ραντεβού με τον Σλάβοϊ Ζίζεκ

Μετά τα εξαιρετικά ντοκιμαντέρ «The Pervert’s Guide to Cinema» και «Οδηγός Ιδεολογίας για Διεστραμμένους», η σκηνοθέτρια Σόφι Φάινς επανενώνεται με το μαρξιστή θεωρητικό Σλάβοϊ Ζίζεκ για τις ανάγκες του «The Pervert’s Guide to Utopia». Το οποίο, σαφώς, διασυνδέει τον κινηματογράφο, τη μουσική και τα λοιπά μίντια με δημοφιλείς αναπαραστάσεις των ουτοπιών στη λαϊκή κουλτούρα, με το χαρακτηριστικά καυστικό ύφος του φιλοσόφου.

Το νέο ελληνικό σινεμά

Μερικές από τις καλύτερες νέες «φωνές» του εγχώριου κινηματογράφου διεκδικούν τα βραβεία του διαγωνιστικού τμήματος ταινιών μικρού μήκους. Μεταξύ άλλων, μη χάσετε τα φιλμ «Αμάραντη» (Ανθή Δαουτάκη), «Το Κατά του Αλέκτορος» (Θάνος Τοκάκης), «Μη Με Φας» (Κωνσταντίνος Καλογρίδης), «Ο Πακετάς» (Ερμόλαος Φωτίου), «Πλατεία Αοράτων»(Θεόδωρος Σελέκος), «Τρύπες» (Πέτρος Καλφαμανώλης) και «Wheel to Live» (Βίκυ Αναστασιάδου).

Διαβάστε επίσης

CINEMA

«Wheel to Live»: Οι δημιουργοί της ταινίας που θριάμβευσε στη Δράμα μιλούν στο ΚΛΙΚ