Γιατί να μην γυρίσει κι ο Μεντιλίμπαρ;
© ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΑΤΘΑΙΟΣ / EUROKINISSI

Γιατί να μην γυρίσει κι ο Μεντιλίμπαρ;

Συνήθως πάντα γίνεται ότι θέλει ο κόσμος.

Ένας φίλος αναγνώστης με αφορμή την απόλυση του Χοσέ Λουίς Μεντιλίμπαρ από τον Ολυμπιακό μου έκανε τις προάλλες μια ωραία ερώτηση: με ρώτησε πόσο συναισθηματισμός επιτρέπεται στο μοντέρνο ποδόσφαιρο – μου το ρώτησε γιατί εγώ προσέγγισα την ιστορία της αντικατάστασης του αγαπητού στον κόσμο του Ολυμπιακού προπονητή χωρίς συναισθηματισμούς. Του απάντησα ότι εγώ αποφεύγω τις συναισθηματικές κρίσεις λόγω δουλειάς: δεν πρέπει να κάνω τέτοιες. Και ότι προφανώς στους οπαδούς ο συναισθηματισμός επιτρέπεται. Αλλά δεν είναι ποτέ καλός σύμβουλος γιατί θαμπώνει την εικόνα της πραγματικότητας.

Ας πάρουμε για παράδειγμα την περίπτωση του Μεντιλίμπαρ. Όσοι προσεγγίζουν την ιστορία συναισθηματικά λένε ότι ο Ολυμπιακός έπρεπε να τον σεβαστεί και να τον αφήσει να τελειώσει τη χρονιά και να φύγει μετά. Τον αδικούν γιατί λέγοντας αυτό προεξοφλούν ότι δεν θα κέρδιζε το πρωτάθλημα. Αν τελείωνε τη χρονιά και έπαιρνε το πρωτάθλημα, γιατί να φύγει; Αν από την άλλη τον κρατούσε γνωρίζοντας (η με την υποψία έστω) πως θα έχανε το πρωτάθλημα, τότε γιατί να τον κρατήσει και να του φορτώσει μια αποτυχία; Θα ήθελε ο Μεντιλίμπαρ να μείνει σε μια ομάδα που τον κρατάει χωρίς να τον πιστεύει; Γιατί; Πάλι καταλήγουμε να τον αδικούμε.

Μια δεύτερη θέση που αυτές τις μέρες ποικιλοτρόπως διατυπώθηκε, ειδικά μετά την ήττα του Ολυμπιακού από τον ΟΦΗ, είναι ότι υπήρξε αχαριστία. Αλλά για μια στιγμή: από πότε η πρόσληψη ή η αντικατάσταση ενός προπονητή είναι θέμα «αχαριστίας» ή «ευγνωμοσύνης»; Τι είναι η θέση του προπονητή; Τιμητικό αξίωμα; Ας σοβαρευτούμε: κάποιος που κάνει αυτή τη δουλειά πρέπει να κρίνεται για τις δυνατότητες της προσφοράς του, τις διοικητικές του ικανότητες, τα αποτελέσματα του, το ποδόσφαιρο που η ομάδα του παίζει. Το αν κάποιος είναι ή δεν είναι συμπαθής στον κόσμο του Ολυμπιακού είναι κάτι που δυστυχώς δεν καθορίζει την δυνατότητα προσφοράς ενός προπονητή: αν ήταν έτσι θα αρκούσε να αγαπάς ένα προπονητή για να πετύχει. Δεν μπορεί να είναι κριτήριο για την παραμονή ενός προπονητή το αν ο κόσμος ταυτίζεται μαζί του κτλ. Καλό είναι να σ’ αγαπούν, αλλά δεν σε πληρώνουν για αυτό. Σε πληρώνουν για να κάνεις μια δουλειά: δουλειά είναι να αξιοποιείς τους ποδοσφαιριστές, να φτιάξεις μια καλή ομάδα, να διαχειρίζεσαι καλά και τα αποδυτήρια και τον τριγύρω κόσμο τους. Οι ομάδες δεν είναι πολιτικές παρατάξεις για να προσλαμβάνουν προπονητές με διαδικασίες εκλογής από την βάση. Και, ειδικά στην περίπτωση του Ολυμπιακού, ευτυχώς θα έλεγα.

Ο Μεντιλίμπαρ δεν είναι ούτε ο πρώτος ούτε ο τελευταίος που είχε λαμπρά αποτελέσματα τα οποία στην πορεία σταμάτησαν. Ολες οι ομάδες του Ολυμπιακού που κέρδισαν τίτλους έγραψαν ιστορία, αλλά όλες είχαν και τις μαύρες σελίδες τους: συμβαίνει με όλες τις ελληνικές ομάδες. Ο Ολυμπιακός του Γουλανδρή δεν μπορούσε να περάσει δεύτερο γύρο στις ευρωπαϊκές διοργανώσεις. Ο Ολυμπιακός του Νταϊφά σπανίως είχε ένα τουλάχιστον ξένο της προκοπής κι έχανε παίκτες από τον Βαρδινογιάννη. Ο Ολυμπιακός του Κόκκαλη έγραψε σειρά ολόκληρη από μαύρα ευρωπαϊκά ρεκόρ: πανηγυρίστηκε κάποτε το αυτονόητο, δηλαδή μια εκτός έδρας ευρωπαϊκή νίκη. Αλλά οι οπαδοί δεν πρέπει να σκέφτονται έτσι γιατί τη δύναμη να είναι οπαδοί την αντλούν και από την βεβαιότητα ότι αγαπούσαν ομάδες που άξιζαν πραγματικά πολύ: συμβαίνει με όλους τους οπαδούς του κόσμου κι όχι μόνο με τους οπαδούς των ποδοσφαιρικών ομάδων – στην πολιτική η λατρεία για το παρελθόν, με βάση επιλεκτικές μνήμες, είναι ακόμα μεγαλύτερη.

Από την άλλη κατανοώ αυτή την αγάπη των οπαδών και την βρίσκω και αγνή και άδολη. Είναι λογικό να πιστεύεις ότι ένας προπονητής που αγαπάς είναι άμοιρος ευθυνών κι ακόμα πιο πολύ να είσαι βέβαιος ότι υπήρξε ή και ότι είναι θαυματοποιός. Για ποδόσφαιρο μιλάμε: αν δεν υπάρχει η δυνατότητα να ονειρεύεσαι, το πράγμα χάνει το ενδιαφέρον του. Ειδικά στον Ολυμπιακό οι επιστροφές προπονητών που αγαπήθηκαν είναι κανόνας. Έχουν γυρίσει ο Μπάγεβιτς, ο Βαλβέρδε, ο Λεμονής κτλ. Γιατί να μην γυρίσει κι ο Μεντιλίμπαρ; Λογικά δεν θα είναι λύση η επιστροφή του. Αλλά αν τον αγαπάει ο κόσμος δεν το αποκλείω. Η μόνη λαϊκή δημοκρατία που υπήρξε ποτέ είναι ο Ολυμπιακός. Συνήθως πάντα γίνεται ότι θέλει ο κόσμος.

Σχετικά άρθρα