Η Ντόλι Παρτoν γέλασε τελευταία
Η ευφυΐα της Ντόλι ήταν τόσο μεγάλη ώστε μετέτρεψε τον σεξισμό σε καύσιμο
Διάβασα την επισήμανση πριν μερικές μέρες σε ένα αμερικάνικο ιστότοπο που δεν ασχολείται μάλιστα τόσο με την μουσική: τα streams στα βίντεο των τραγουδιών της Ντόλι Πάρτον έχουν εκτοξευθεί τις ημέρες που ακολούθησαν την είδηση του θανάτου της. Συμβαίνει με πολλούς τραγουδιστές όταν φεύγουν. Αλλά το ενδιαφέρον στην περίπτωση της Πάρτον είναι ότι στις ΗΠΑ ξέσπασε μια λατρεία για αυτή μεταξύ των νεαρότερων ηλικιών – κυρίως τα κορίτσια είναι που ξαφνικά την ανακαλύπτουν. Όπως έγραφε το σχετικό δημοσίευμα είναι σαν να αποδίδουν φόρο τιμής στη μνήμη της ως ύστατη ευκαιρία για να τα βρουν με τις μαμάδες τους ή και τις γιαγιάδες τους. Χάρη στα τραγούδια και τις εικόνες της Πάρτον ανακαλύπτουν και αυτές τις δικές τους ηρωϊδες που τους φαινόταν μέχρι πρόσφατα παγιδευμένες σε ανόητες αντιλήψεις.
Η Ντόλι Πάρτον υπήρξε επιτυχημένη αλλά και πολυσυζητημένη: ίσως η εικόνα της να συζητιόταν πιο πολύ και από τα τραγούδια της. Όσο κι αν η Πάρτον αγαπούσε την Τέχνη της, ήταν αρκετά έξυπνη για να ξέρει πώς την αντιλαμβανόταν ο κόσμος: για δεκαετίες οι πιο πολλοί την γνώριζαν από τα εξώφυλλα, παρά από τους δίσκους της. Η κάντρι μουσική της οποίας υπήρξε βασίλισσα στις δεκαετίες του ’50 και του ’60 ήταν ακόμα μια λέσχη αγοριών (όχι ότι είναι κάτι πολύ διαφορετικό τώρα, απλά τα αγόρια είναι άντρες πια…) και μια ξανθιά κοπέλα (όχι ακριβώς της διπλανής πόρτας…) με μεγάλο στήθος και νάζι σπάνιο δεν θα περνούσε ποτέ απαρατήρητη. Η Πάρτον θα μπορούσε εύκολα να κάνει καριέρα απλώς ως ένα σύμβολο του σεξ. Αλλά ήταν πάντα ένα βήμα μπροστά. Ήταν σαν να έλεγε στα κοριτσάκια της εποχής της πως αυτά φτάνουν μόνο για τους άντρες. Η ζωή είναι κάτι πιο σοβαρό από το να αρέσεις και να σε κυνηγούν.
Από την αρχή της δημοτικότητάς της, οι κριτικοί, και ένα μέρος του κοινού δεν την κοιτούσαν με θαυμασμό – μάλλον το αντίθετο συνέβαινε. Αλλά η Πάρτον ποτέ δεν έκανε πίσω και ποτέ δεν προσπάθησε να γίνει κάτι άλλο από αυτό που ήταν. Οι γρήγορες απαντήσεις της σε σχόλια για το στήθος της, τα μαλλιά της, τα νύχια της, το στυλ της, κατέστησαν σαφές ότι δεν επρόκειτο ποτέ να παρακάμψει μια συζήτηση που για άλλες θα ήταν άβολη: την έφερε απλά στα μέτρα της. Υπάρχει ένα σπουδαίο βίντεο της Πάρτον από την εμφάνισή της στο σοου του Λέτερμαν το 1995, όπου απαριθμούσε τα ενοχλητικά σχόλια που έχουν γίνει για την περσόνα της δηλώνοντας πόσο δεν την ενοχλούσαν! Ξεκινά με ένα αστείο για τους λογιστές «που δεν καταλάβαιναν πόσο ακριβό είναι για εκείνη να φαίνεται τόσο φτηνή» και κατέληγε λέγοντας «πως αν με ενοχλούν οι αναφορές στο στήθος μου είναι γιατί κανείς δεν παρατηρεί ότι έχω και υπέροχο κώλο». Η αίσθηση του χιούμορ της δεν ήταν απλώς ένα είδος πανοπλίας ή κάποιο ειρωνικό τροπάριο μιας τάχα μου χαζής ξανθιάς: βοήθησε στη δημιουργία ενός εντελώς νέου τύπου ποπ χαρακτήρα που ένιωθε ταυτόχρονα στρατευμένος στα κέφια μιας σεξιστικής σόου μπιζ και συγχρόνως αυθεντικός.
Μετατρέποντας τις αηδιαστικές ανοησίες σε δύναμη της, η Πάρτον έκανε καριέρα τεράστια. Το να πουλάς ως τραγουδίστρια και συνθέτης πολύ είναι ένα κατόρθωμα, αλλά το να το κάνεις αυτό γνωρίζοντας πως σε βλέπουν κυρίως σαν σεξ σίμπολ θέλει κότσια για να μην σε καταπιεί όλο αυτό που είναι η δημόσια εικόνα που ο κόσμος σου θαυμάζει. Η Πάρτον έκανε καριέρα για τον κόσμο κόντρα στον κόσμο.
Για την Πάρτον η καλλιτεχνία και η παρουσία της ήταν μέρος του ίδιου πακέτου. Δεν μπορούσε να διαβάσει παρτιτούρες, αλλά μπορούσε να παίξει επιδέξια κιθάρα με τα μακριά, αιχμηρά πάντα φρεσκοβαμμένα νύχια της. Η υπερ-γυναικεία γοητεία της μάλλον της χρειαζόταν για να κρύβει την ευφυΐα της και να την χρησιμοποιεί κατά το δοκούν. Γενιές από κοριτσόπουλα καταλάβαιναν ότι ήθελε να φαίνεται όπως οι άντρες την θέλουν όχι από ματαιοδοξία, αλλά για να κάνει την δουλειά της. Το ταλέντο της Πάρτον ήταν εξίσου παρόν και στην επιδεικτική της εμφάνιση όσο και στα τραγούδια της.
Σήμερα τα κορίτσια, ειδικά στις ΗΠΑ, καταλαβαίνουν πως η ευφυΐα της ήταν τόσο μεγάλη ώστε μετέτρεψε τον σεξισμό σε καύσιμο: όλο αυτό που ζούσε (ενοχλητικό, χυδαίο, πρόστυχο κτλ) της χάριζε ένταση. Δεν θα την δουν ποτέ ως πρότυπο (αυτό τους έλειπε…) αλλά θα τους βοηθήσει να καταλάβουν τη μαμά και τη γιαγιά τον κόσμο που μεγάλωσαν και τις αντιλήψεις τους. Ίσως και με αυτές κάποιοι να έκαναν πρόστυχα αστεία – είναι οι ίδιοι οι πολλοί που γελούσαν με την Πάρτον ενώ ονειρεύονταν τις αναλογίες της: δεν τους ξέρει σήμερα κανείς. Αλλά η Πάρτον απήλαυσε μια τεράστια επιτυχία και μια μοναδική διασημότητα. Κυρίως γιατί ήξερε πάντα ότι θα γελούσε τελευταία.