Για όποιον λόγο κι αν ψηφίστηκε το AfD, είμαστε χαμένοι
Οι Ακροδεξιοί κάνουν πάντα αυτό που ξέρουν καλύτερα από όλους: καλλιεργούν τον φόβο.
Ο Παύλος Τσίμας γράφοντας για την άνοδο της Ακροδεξιάς στη Γερμανία έκανε την εξής ενδιαφέρουσα παρατήρηση. «Αν κάνετε μια βόλτα στο Μαγδεβούργο, στις όχθες του Έλβα, η πιθανότητα να συναντήσετε μετανάστη είναι μάλλον μικρή. Το ποσοστό των ξένων που ζουν στην πόλη είναι κάτω από 10%. Και συνολικά η Σαξονία-Ανχαλτ, που πρωτεύουσά της είναι το Μαγδεβούργο, είναι μια από τις περιοχές της Γερμανίας με το μικρότερο ποσοστό κατοίκων με μεταναστευτικό προφίλ. Πολύ λιγότεροι απ’ ό,τι στη Βρέμη ή το Βερολίνο, για παράδειγμα, όπου οι ξένοι, χωρίς γερμανική υπηκοότητα, είναι το 27% του πληθυσμού» σημειώνει.
Και προσθέτει: «Κι όμως, το ακροδεξιό AfD, που έχει σημαία του την απαλλαγή της Γερμανίας από τους ξένους και προτείνει στρατόπεδα συγκέντρωσης και απελάσεις για τους μετανάστες, πήρε στις εκλογές της περασμένης Κυριακής στη Σαξονία-Ανχαλτ 43,9%, ενώ στο Βερολίνο και τη Βρέμη, οι πιο πρόσφατες δημοσκοπήσεις το περιορίζουν στο 18%. Οι διώκτες των μεταναστών φαίνεται να κερδίζουν ψήφους εκεί όπου οι μετανάστες είναι δυσεύρετοι, όχι εκεί όπου αφθονούν. Η εύκολη και διαδεδομένη εξήγηση, λοιπόν, πως για την άνοδο της ριζοσπαστικής Ακροδεξιάς στη Γερμανία – και την Ευρώπη γενικά – φταίνε οι μετανάστες, ίσως δεν είναι τόσο αυτονόητη όσο λένε. Κι αν η συνηθισμένη εξήγηση δεν είναι επαρκής, αν η μετανάστευση δεν αρκεί για να εξηγήσει την άνοδο της Ακροδεξιάς, ούτε και οι θεραπείες που συνήθως προτείνονται μοιάζουν αποδοτικές». Ορθό; Ορθότατο. Αλλά από μόνο του αποδεικνύει το μεγάλο μπλέξιμο της Ευρώπης.
Αυτό που επισημαίνει ο Τσίμας είναι ότι δεν χρειάζεται να έχεις μεγάλο αριθμό μεταναστών για να ανεβαίνει η Ακροδεξιά. Από την άλλη όμως οι περιπτώσεις της Γαλλίας, της Ιταλίας, της Ολλανδίας μαρτυρούν πως και όπου ο αριθμός των μεταναστών ανεβαίνει, ανεβαίνει και η ακροδεξιά: όχι τώρα, εδώ και χρόνια. Στην περίπτωση που οι μετανάστες είναι πολλοί λειτουργούν δυστυχώς ως μπαμπούλας: το ζήσαμε και στην Ελλάδα στην έκρηξη της Χρυσής Αυγής και το ξέρουμε. Είναι αδικαιολόγητος ο φόβος; Δεν έχει σημασία: σημασία έχει ότι είναι υπαρκτός.
Η περίπτωση του Μαγδεμβούργου ωστόσο μαρτυρά και κάτι άλλο: ότι ο συγκεκριμένος φόβος άνετα μπορεί να καλλιεργηθεί κι εκεί που μετανάστες δεν υπάρχουν. Απλά γιατί ένα σημαντικό μέρος των ντόπιων κατοίκων που ψηφίζουν δεν θέλει με τίποτα να αλλάξει το στάτους τους. Ακόμα και οι βιομηχανικοί εργάτες πχ φοβούνται: το ακροδεξιό AfD το ψήφισε το 41% των εργατών – μπορεί μάλιστα το ποσοστό να είναι και πιο μεγάλο. Τι φοβούνται οι άνθρωποι αυτοί; Ότι τα μεροκάματα μπορεί να πέσουν κι άλλο αν αλλάξει η πληθυσμιακή σύνθεση του κρατιδιού. Έτσι ψηφίζουν αντισυστημικά γιατί φοβούνται πως τα συστημικά κόμματα θα τους ξεχάσουν, όπως έχει συμβεί κι αλλού. Αυτός ο φόβος «να μην γίνουμε σαν τους άλλους» πριμοδοτεί λαϊκίστικα πολιτικά σχήματα και στην Πολωνία και στην Ουγγαρία και στην Σερβία και στην Ρουμανία: οι χώρες αυτές δεν έχουν προβλήματα με μετανάστες.
Η Ευρώπη έχει μπλέξει με την Ακροδεξιά όχι εξαιτίας των μεταναστών αλλά εξαιτίας του φόβου. Οι Ακροδεξιοί κάνουν πάντα αυτό που ξέρουν καλύτερα από όλους: τον καλλιεργούν. Καλλιεργούν το φόβο για τα πάντα: κυρίως για κάθε τι το διαφορετικό. Α και πάνω από όλα για το ίδιο το μέλλον. Όσο πιο ζοφερό αυτό το παρουσιάζεται από όσους συνεχώς γκρινιάζουν και ανησυχούν, τόσο η Ακροδεξιά κερδίζει ψήφους παντού.
