Γιατί διαβάζουμε μανιασμένα αστυνομική λογοτεχνία στην παραλία
Μαγιό καλοκαιριάτικα αλλάζεις. Αστυνομικό πολύ φοβάμαι πως όχι.
Όλο το καλοκαίρι (όχι αυτό που πέρασε, αλλά κάθε καλοκαίρι) οι κυριακάτικες εφημερίδες στις ειδικές εκδόσεις τους μας δίνουν αστυνομικά μυθιστορήματα. Όχι τυχαία. Γνωρίζουν την σχεδόν ανεξήγητη ανάγκη μας να διαβάζουμε αστυνομικά στις παραλίες. Το γεγονός είναι κομμάτι παράλογο αλλά αληθινό. Στη λίστα των best sellers επτά στα δέκα είναι αστυνομικά. Μολονότι το λαμπρό, ζεστό και πολύβουο ελληνικό μας καλοκαίρι δεν έχει καμία σχέση με αστυνομικές ιστορίες.
Αν υπάρχει κάτι που δεν έχει θέση στο ελληνικό καλοκαίρι είναι η αστυνομική λογοτεχνία. Καταλαβαίνω όσους – κυρίως όσες – διαβάζουν αισθηματικές ιστορίες στις παραλίες: το καλοκαίρι είναι εποχή φαντασιώσεων και οι αισθηματικές ιστορίες είναι γεμάτες από τέτοιες – τα βίπερ Νόρα και τα «με ένα Αρλεκιν ξεχνιέμαι» μεγάλωσαν γενιές σημερινών μαμάδων και γιαγιάδων πολύ πριν οι κόρες τους ανακαλύψουν τις «Αποχρώσεις του Γκρι». Καταλαβαίνω επίσης οριακά όσους το καλοκαίρι ανακαλύπτουν την μαγεία της κλασικής λογοτεχνίας: το πρόγραμμα τους είναι πιο χαλαρό, έχουν χρόνο και προσοχή να αφιερώσουν στο βιβλίο που διάλεξαν για συντροφιά, μπορεί να το δουν ως ένα ωραίο ταξίδι μέσα στο ταξίδι τους. Αλλά τα αστυνομικά; Πού κολλάνε τα αστυνομικά αναγνώσματα καλοκαιριάτικα;
Παλιότερα πίστευα πως επειδή το καλοκαίρι είναι εποχή γεμάτη ανεμελιά και τα αστυνομικά μυθιστορήματα είναι συνώνυμα της ανεμελιάς (αφού σπανίως απαιτούν και κάποιου είδους έξτρα προσοχή) ταιριάζουν για τις παραλίες, όσο ταίριαζαν με αυτές παλιά και οι αθλητικές εφημερίδες που έγραφαν καλοκαιριάτικα για μεταγραφές που (δεν) γίνονται. Αλλά είναι πραγματικά ανέμελο το καλοκαίρι; Δεν νομίζω. Συνήθως διαρκώς ψάχνεσαι: αναζητάς ξενοδοχεία, παραλίες, εστιατόρια, δρόμους, ευκαιρίες για να τα περάσεις όσο καλύτερα μπορείς στον συνήθως ελάχιστο χρόνο των διακοπών σου. Αν έχεις παιδιά ανησυχείς για τα πάντα. Δεν υπάρχουν άνθρωποι που κάνουν διακοπές χωρίς να έχουν την παραμικρή σκοτούρα – αν υπάρχουν είναι ελάχιστοι. Επίσης από πουθενά δεν προκύπτει πως τα αστυνομικά δεν απαιτούν προσοχή: ίσα ίσα που για να τα χαρείς πρέπει να δείχνεις προσοχή στα πάντα. Απαιτούν όλη σου την λατρεία στις λεπτομέρειες και αδιαπραγμάτευτα όλη σου την προσοχή για την πλοκή τους. Κι όχι μόνο τα καινούργια αλλά και τα κλασικά. Τι νόημα έχει πχ να διαβάσεις τα μυθιστορήματα της Αγκάθα Κρίστι αν δεν μπεις για λίγο έστω στο ρόλο του Ηρακλή Πουαρό να βρεις τον ένοχο; Κι ο Πουαρό, αν και είχε κάμποσες ενδιαφέρουσες παραξενιές, δεν έλυσε ποτέ κανένα αστυνομικό γρίφο ξαπλωμένος κάτω από μια ομπρέλα σε μια παραλία.
Τι συμβαίνει; Καταλήγω σε ένα μελαγχολικό συμπέρασμα: δεν διαβάζουμε, αλλά κάνουμε ότι διαβάζουμε. Παίρνουμε ένα βιβλίο στην παραλία γιατί το θεωρούμε κάτι σαν αξεσουάρ – όπως το καρεκλάκι πχ αν δεν πάμε σε παραλία οργανωμένη. Θέλουμε να βλέπουν οι άλλοι ότι διαβάζουμε γιατί κάνει καλό στην εντύπωση που δημιουργούμε. Κρυβόμαστε πίσω από ένα βιβλίο και διαλέγουμε ένα αστυνομικό γιατί αποτελεί σταθερή μόδα. Οι εφημερίδες μας δίνουν ένα για να μην πάμε με το περσινό. Δύσκολα βέβαια κάποιος θα πρόσεχε ότι το φετινό μας βιβλίο ήταν αυτό που είχαμε και πέρυσι. Και να το διαπίστωνε δεν θα έλεγε τίποτα. Για να μην του πούμε κι εμείς ότι και το δικό του το είχε και πέρυσι.
Μαγιό καλοκαιριάτικα αλλάζεις. Αστυνομικό πολύ φοβάμαι πως όχι. Νομίζω και οι εφημερίδες τα ίδια δίνουν κάθε χρόνο. Όλοι γνωριζόμαστε μεταξύ μας…
Διαβάστε επίσης
